Asqaq murat alǵa umtyldyrady

Atyraý oblysynyń ákimi Baqtyqoja Izmuhambetov keshe Atyraý jurtshylyǵy alynda taǵy bir ret, naqtylaı aıtqanda, tórtinshi ret esep berdi. Aldymen aıtalyq, ózin eshkimge maqtattyrmady. Kerisinshe, esepti kezdesýge jınalǵandardyń suraǵyn baıyppen tyńdady. Ákimniń baıandaýyna toqtalar bolsaq, aldymen, el ıgiligi úshin iske qosylǵan joba­lardyń mańyzy tarqatyldy. Naqty derekterge toqtalsaq, óńirde ótken jyly ın­dýstrııalandyrý kartasymen 10 joba iske qosyldy. Munyń altaýy agroóner­kásip kesheni salasynda ekenin eskersek, tabı­ǵatynyń qataldyǵy men jartylaı shóleı­t­tigine baılanysty órkendeýi kenjelegen aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa basym­dyq berilgeni anyq baıqalady. Ásirese, byltyrdan beri jylyna 75 myń quty kókónis jáne 370 tonna salat jabatyn kó­kónis konservileý, bir jylda 7,2 myń tonna et óńdeıtin sehtar jumysyn jandandy­ra bastady. Budan bólek, «Atyraý-Bódene» seriktestigi jylyna 2,6 mln.dana jumyrtqa jáne 2,4 tonna bódene etin óńdeıtin fermasyn iske qosty. Kóp jyldar boıy aýyldaǵy ár otbasynyń qorasynda tekshelep jınalyp, keıin órteletin, ne shirip-tozatyn túıe men qoı júniniń tıisinshe 100 jáne 350 tonnasyn óńdep, olardan sapaly 400 myń metr shuǵa men jamylǵy kórpe daıyndaıtyn toqyma fabrıkasynyń mańyzy aıryqsha artqaly tur qazir. Sońǵy jyldary aýyl sharýashylyǵy da kásipkerliktiń keń qanat jaıýyna qolaı­ly salaǵa aınala bastady. Basqasyn aıtpa­ǵanda, tek sońǵy úsh jyldyń ózinde atalǵan salada 18 kásiporyn ashylypty. Sıyr jáne eshki sútin, shubat pen qymyz óndiretin tórt sút zaýytynyń jyldyq qýaty – 16 myń tonna sút ónimderi. 160 tonna bekire etin jáne 2 tonna qara ýyldyryq óndiretin eki balyq zaýyty jáne bar. Kásipkerler 12 mln. dana qutydaǵy etti de shyǵarady. Al eki et kombınatynda óńdeletin ónim 7,7 myń tonnany qurasa, qos qus fabrıkasynda shyǵarylatyn jumyrtqanyń jalpy kólemi 92 mln. danaǵa jetkeli otyr. «Agrobıznes-2020» degen keremet baǵdarlama bar, –dedi osy oraıda oblys ákimi Baqtyqoja Izmuhambetov. «Sybaǵa» baǵyty boıynsha sharýalarǵa iri qara, «Qulan» boıynsha jylqy, «Altyn asyq» bo­ıynsha qoı satyp alyp beredi. Eki jyl kanıkýly bar. Oǵan qosa, maldy asyl­dan­dyrsańyz, iri qaraǵa 18 myń teńge, qoıǵa 1,5 myń teńge sýbsıdııa beredi. Byl­tyr osy baǵdarlamany paıdalanyp sharýa­lar 624 sıyr, 944 jylqy, 3821 qoı satyp alǵan. Baǵdarlama jalpy oblys boıyn­sha oryn­dalǵanymen, Isataı aýdany ǵana barlyq baǵytqa tolyq qatysyp otyr. Oblysta 16 asyl tuqymdy mal sharýashy­lyǵy bar. Atyraýda egin sharýashylyǵyn damytýǵa da kóńil bólinip otyrǵanyna myna derekter dálel bola alady. Buryn kókónis pen baqsha daqyldaryn ósiretin egistik kólemi 357 gektardan aspaǵan bolsa, byltyr 6,8 myń gektarǵa ulǵaıdy. Endi bıyl kartopty 2 000 gektarǵa, baqsha daqyldaryn 1 015 gektarǵa, kókónisti 2 490 gektarǵa egý josparlanypty. Bul oraıda, ásirese, tamshylatyp sýarý ádisiniń tıimdiligi baıqalady. Qazir bul ádisti Atyraý qalasynyń, Inder, Qurmanǵazy men Mahambet aýdandarynyń sharýagerleri keńinen qoldanady. Sonymen birge, aýyl sharýashylyǵy ónimderin jylyjaıda ósirýge de qulshynys tanytqandar byltyr 2 gektar jylyjaıdy iske qosypty. Ras, Atyraý – burynnan munaı-gaz óner­kásibi qar­qyndy damyǵan óńir. Bul sala­ǵa quıy­latyn ınvestısııanyń da úlesi ba­sym. Qazir bul salada iske asyrylyp jat­­qan tyń jobalar jeterlik. О́zi de osy sa­la­nyń qatardaǵy munaıshysynan mınıstr dá­rejesine deıingi baspaldaqtan ótken ákim óńirdi munaı-gaz ónerkásibi sala­syna táýeldilikten aryltý úshin konomı­kanyń ózge býyndaryn damytýǵa kóńil bóldi. Sóıtip, óńir turǵyndarynyń áleýmettik ahýalyn jaqsartý maqsatymen tek Atyraý qalasynda emes, aýdandarda da turǵyn úı salýdy qolǵa aldy. Bu­ryn­ǵy kezdi aıtpaǵannyń ózinde sońǵy 25 jyldyń ishinde kezdespegen jańalyq – aýdan ortalyqtarynan 600 páter tapsyryldy. Halyqty gazben qamtýdaǵy eń úlken joba, táýekelge bel baılap kirisken jumy­sy­myz – Azǵyr óńirine gaz qubyryn júrgizý qolǵa alyndy. Sol óńirdiń 10 aýy­lynda 8 myńǵa jýyq turǵyn ómir súredi. Bul jumys Elbasymyzdyń shekara mańyn­daǵy aýyldardy damytý jóninde bergen tapsyrmasyna sáıkes jasalýda, dedi Baq­tyqoja Izmuhambetov. Ákim óńir kásipkerlerin jaqsy isti bastaýǵa shaqyrdy. Bul –ata-ana qamqor­lyǵynsyz qalǵan balalardy otbasylarda tárbıeleý úshin qamqorshy ata-analarǵa bir páterli 10 úı salý. «Bul áleýmettik jobany «Janashyr» dep ataıyq. Besikti aýylynan 6 gektar jer belgilendi. On kásipker Táýelsizdiktiń 25 jyldyǵyna 200 sharshy metrlik bir-bir úıden salyp berse, oblystaǵy balalar úıin jabamyz. Bul jobany memleket de qarjylandyra alady. Kásipkerlerdi áleýmettik máselege qaıyrymdylyq jasaýǵa shaqyramyn», degen keı saladaǵy kemshilikterdi de aınalyp ótpedi. Máselen, týberkýlez derti men ana óliminiń kezdesip otyrǵanyna toqtaldy. Budan soń B.Izmuhambetov jurtshylyq tarapynan qoıylǵan suraqtardyń árqaı­sysyna jeke-jeke jaýap berdi. Kópshiligi aýyz sý, kóshe joly men jaryǵy týrasyn­da qoı­yl­dy. Joldasbek ShО́PEǴUL, «Egemen Qazaqstan».  Atyraý oblysy.