Ákimder azyq-túlik tapshylyǵyn boldyrmaımyz, taýarlardyń baǵasyn kótertkizbeımiz degenimen, «úıdegi kóńildi bazardaǵy naryq buzadynyń» keri kelip tur. Bylaı aıtqanda, respýblıkadaǵy jylyjaılardyń 87 paıyzy ońtústikke tıesili dep keýde urǵanymyzben, sol jylyjaılarda ósirilgen qyzanaqtyń kelisi 1000-1200 teńge aralyǵynda, qııar 600-700 teńge aralaǵynda satylyp jatyr. Kerisinshe, ózimizde óndiriletin keıbir taýarlar baǵasy burynǵysynan tómendegeni baıqalady. Halyq kóp tutynatyn jylqy, sıyr jáne qoı etterinde baǵa qalypty. О́sý joq, tómendeý bar. Japon halqy qatty baǵalaıtyn bódeneniń bir jumyrtqasy 20 teńgeden saýdalanar edi, qazir 15 teńgege deıin túsip ketti.
Qysqa qaıyrsaq, baǵa myń qubylyp tur. Kóptegen azyq-túlik syrttan ákelinetindikten baǵasy qymbat. Satýshylar munyń bir sebebin bazardaǵy jalǵa alǵan orynnyń qymbattyǵymen túsindiredi.
Osyndaıda, kásipker Qaırat Balabıevtiń azamattyǵyn halyq ystyq yqylaspen aıtyp júredi. Qaırat Raqymuly Ońtústik Qazaqstan oblysy bazarlar assosıasııasynyń prezıdenti. О́tken jyldyń tamyz aıynda álemdik daǵdarystyń alǵashqy tolqyny soqqanda jurt abdyrap qalǵan.
Shymkent qalasynyń ákimi Ǵabıdýlla Ábdirahımov kásipkerlerdi shuǵyl jınap, kún tártibine baǵany ósirmeý máselesin sheshýdi qoıǵan. Mundaıda sóz bastaý qıyn. Kim óziniń nanyna maı jaǵyp jeýden aıyrylady. Qaırat Raqymuly tosylǵan joq. Bazardaǵy saýdagerlerden úsh aıǵa deıin aqy alynbaıtynyn aıtqan. Ońtústik Qazaqstan oblystyq bazarlar assosıasııasyna 40 bazar múshe bolyp kirgen. Olardyń deni eleńdep, qulaqtaryn qaǵyp qaldy. Keıbirinde «biz úshin syrtymyzdan sheshetindeı sen qandaı dóısiń?», degen suraq ta bar edi. «Men ózime qarasty bazarlar týraly aıtyp otyrmyn», dedi Qaırat. Sodan soń bir mezetke qýaryp-sazaryp qalǵan talaı betke qan júgirgen.
Sol jolǵy májiliste usaq jáne iri taýar óndirýshi kásiporyndar, iri dúken ıeleri, jalpylaı alǵanda, eki júzge jýyq bıznes ókilderi baǵany retteý, shekten tys ósirmeý jóninde memorandýmǵa qol qoıǵan.
Árıne, ózine qarasty bazarlardaǵy myńdaǵan satýshydan úsh aıǵa deıin jaldyq aqysyn almaý Balabıevke shybyn shaqqandaı áser etpedi desek, jalǵan bolady.
Ol – iri bıznes ókili. Sonshama dúnıeni tolaıymen kóterip kelip syıǵa tartqan eshkim joq. Iri banktermen, iri nesıemen jumys jasaıdy. Qolynda jumys jasap jatqan qyzmetkerlerin qysqartpaı, aılyǵyn ýaqtyly tólep otyrǵanynyń ózi – mynadaı zamanda erlik. Úsh aı boıy satýshylardan aqy almaı sonshama jumys ornynyń shyǵynyn ózi tólegenin azamattyqqa qalaı jatqyzbaısyń.
– Men bıznesti óz elim, óz jerimde jasadym, – deıdi Qaırat Raqymuly. – Árıne, bári ońaı keldi deı almaımyn. Biraq, Elbasy Nursultan Ábishulynyń qoldaýyn qatty sezindik. Memleket basshysy qazaq jigitteriniń ózge eldiń beldi kásipkerleriniń qataryna teńelýin tiledi, qıyn jerde qoltyǵymyzdan demep otyrdy. Memlekettik qoldaýdyń arqasynda bızneste nesibemiz kóterilgen biz álemdik daǵdarys kezinde qalaı syrtta qalamyz? Daǵdarys ótedi de ketedi. Ormandaı el qalady. Qazaq memleketi ata-babamyz armandaǵandaı Máńgilik Elge aınalady. Osyndaı uly maqsatty baǵyndyrý úshin biz Elbasynyń qasynan tabylýymyz kerek.
Zań ǵylymdarynyń doktory, belgili kásipker Qaırat Balabıevtiń ustanymy osyndaı.
Ol myńdaǵan júdeý kóńilderdiń kókiregine úmit otyn jaǵyp júr. Qıyn shaqta qolushyn sozady. Kórip, sezip júrmiz. Men osylaı jasadym demeıdi. Kentaýda aǵaıyndarymen birigip jamaǵatqa atty kisi túsip qaraıtyndaı meshit te salyp berdi.
Aıtqandaı, «Egemenniń» de shynaıy janashyry. Qaraýyndaǵy qyzmetkerlerine túgel derlik óz qarjysyna jazdyryp beredi. «Qazaqtyń bas gazeti bar shańyraqta bolýy kerek», deıdi eliniń kósegesi kógergenin shyn nıetimen tileıtin jaısań azamat.
Baqtııar TAIJAN,
«Egemen Qazaqstan».
Ońtústik Qazaqstan oblysy.