Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Jarlyǵy

Qazaqstan Respýblıkasynyń quqyq qorǵaý organdarynda kadr saıasatyn iske asyrýdyń keıbir máseleleri týraly

«Quqyq qorǵaý qyzmeti týraly» Qazaqstan Respýblıkasy Zańynyń 46-2 jáne 54-baptaryn iske asyrý maqsatynda, qaýly etemin: Qosa berilip otyrǵan: 1) Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý, razrıadtar berý sharttary men erejeleriniń qaǵıdalary; 2) Tártiptik teris qylyqtardyń aýyrlyǵyn baǵalaý júıesi jáne tártiptik jaýaptylyqty qalyptastyrý (tártiptik tájirıbede profılaktıkalyq fýnksııalardy kúsheıtý) qaǵıdalary bekitilsin. Osy Jarlyqtyń oryndalýyn baqylaý Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Ákimshiligine júktelsin. Osy Jarlyq alǵashqy resmı jarııalanǵan kúninen keıin kúntizbelik on kún ótkennen soń qoldanysqa engiziledi. Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti N.NAZARBAEV Astana, Aqorda, 2016 jylǵy 16 naýryz. №211 –––––––––––––– Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń 2016 jylǵy 16 naýryzdaǵy №211 Jarlyǵymen bekitilgen Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý, razrıadtar berý sharttary men erejeleriniń QAǴIDALARY Jalpy erejeler Osy Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý, razrıadtar berý sharttary men erejeleriniń qaǵıdalary «Quqyq qorǵaý qyzmeti týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2011 jylǵy 6 qańtardaǵy Zańynyń 46-2-babyna sáıkes ázirlendi jáne Qazaqstan Respýblıkasy quqyq qorǵaý organdary qyzmetkerleriniń (budan ári – qyzmetkerler) qyzmetin baǵalaýdyń tártibin, sondaı-aq quqyq qorǵaý organdarynyń qyzmetkerlerine laýazymy boıynsha razrıadtar berýdiń tártibi men sharttaryn aıqyndaıdy. Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaýdyń tártibi Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaýdy olardyń jumysynyń tıimdiligi men sapasyn aıqyndaý úshin qyzmetkerdiń tikeleı basshysy júrgizedi. Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý ju­mys tıimdiliginiń negizgi kórsetkishteriniń jetis­tikterin jáne jumys stan­dart­tarynyń saq­talýyn aıqyndaý arqyly júzege asyrylady. Jumys tıimdiliginiń negizgi kórsetkishi – qu­qyq qorǵaý organynyń strategııasy (stra­­te­gııa­lyq jospary) negizinde qalyp­tas­tyrylǵan jáne jedel-qyzmettik maqsattar men mindetterge jetý boıynsha qyzmetkerdiń qyzmetin baǵalaýǵa baǵyttalǵan kórsetkish (jumys kólemi). Jumys standarty – naqty ýchaskedegi qyzmetkerdiń qyzmet algorıtmi, qaǵıdalary jáne onyń nátıjelerine qoıy­latyn talaptar. Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý jyl saıyn 1 jeltoqsannan keshiktirmeı, biraq laýazymǵa ornalasqan kúnnen bastap alty aı ótken soń júrgiziledi. Baǵalaý: 1) quqyq qorǵaý organynyń basshysyna jáne onyń orynbasarlaryna; 2) adamnyń synaq merziminde bolý kezeńinde oǵan qatysty júrgizilmeıdi. Baǵalaý jónindegi jumysty úılestirýdi quqyq qorǵaý organynyń kadr qyzmeti júzege asyrady. Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý nátıjeleri mynadaı mánderi bar shkala boıynsha qoıylady: «tıimdiligi joǵary», «tıimdi», «tıimdiligi tómen». Bul rette atalǵan mánder mynadaı kórset­kishterge sáıkes bolady: «tıimdiligi joǵary» – qyzmetker jedel-qyzmettik maqsat­tar men mindetterge qol jetkizýde alǵa qoıylǵan jumys kóleminen udaıy asyra jumys isteıdi (nege qol jet­kizdi). Quqyq qorǵaý organynyń (bólimsheniń) jumysyna eleýli úles qosady. Alǵa qoıylǵan mindetter men óziniń laýazymdyq mindetterin joǵary dárejedegi derbestikpen oryndaıdy. О́zine júktelgen laýazymdyq mindetterin oryndaý kezinde joǵary deńgeıdegi kásibılik pen quzyrettilik kórsetedi jáne kúrdeli mindetterdi oryndaýǵa qajetti óziniń bilimi men daǵdylaryn udaıy jetildirip otyrady. О́zge qyzmetkerlerdiń jeke damýynda, sonymen qatar jalpy quqyq qorǵaý organynyń (bólimsheniń) damýynda eleýli ról atqarady; «tıimdi» – qyzmetker jedel-qyzmettik maqsattar men mindetterge qol jetkizýde alǵa qoıylǵan jumys kólemin oryndaıdy (nege qol jetkizdi). Alǵa qoıylǵan mindetter men laýazymdyq mindetter azdaǵan nusqaýlar berýmen oryndalady. Jumys úshin qajetti baǵyttarda bilim men tájirıbeniń joǵary deńgeıin kórsetedi jáne ózin odan ári damytýǵa jáne kúrdeli mindetterdi oryndaýǵa qajetti bilimi men daǵdylaryn jetildirý úshin múmkindikter izdeıdi; «tıimdiligi tómen» – qyzmetker jedel-qyzmettik maqsat­tar men mindetterge qol jetkizýde alǵa qoıylǵan jumys kólemin oryn­daı almaıdy (nege qol jetkizilmedi). Tap­syrmalardyń oryndalýyna udaıy nusqaýlar men baqylaý qajet. Qajetti bilim men jumysqa múddelilik tanytpaıdy. Qyzmetkerden jumys­ty oryndaýdyń sapasyn dereý jáne aıtarlyqtaı dárejede jaqsartady jáne osy sapany odan ári talap etiletin deńgeıde ustaıdy dep kútiledi. Qyzmetkerdiń qyzmetin baǵalaý nátıjeleri boıynsha onyń tikeleı basshysy quqyq qorǵaý organynyń basshysy bekitken nysanǵa sáıkes baǵalaý paraǵyn toltyrady jáne kelesi baǵalaýǵa deıin qyzmetkerdi kásibı damytýdyń jeke josparyn jasaıdy. Qyzmetkerdi kásibı damytýdyń jeke jospary qyzmetker­diń tıimdiligin arttyrýǵa jáne belgili bir ýaqyt kezeńinde onyń kásibı jáne tulǵalyq ósýine (biliktilikti arttyrý kýrstarynan ótý, naqty daǵdylaryn damytý) baǵyttalǵan basym baǵyttar men usynymdardy aıqyndaıdy. Toltyrylǵan baǵalaý paraǵy men qyzmetkerdi kásibı da­mytý jospary úsh jumys kúni ishinde kadr qyzmetine jiberiledi. Kadr qyzmeti tikeleı basshylar bergen qyzmetkerlerdi damytý josparlaryn jınaqtaıdy jáne tıisti quqyq qorǵaý organy qyzmetkerleriniń kásibı deńgeıin arttyrýdy uıymdastyrý kezinde eskeredi. Baǵalaý nátıjeleri boıynsha sheshimder qabyldaý Qyzmetkerlerdiń qyzmetin baǵalaý nátı­je­leri syılyqaqy berý, yntalandyrý, oqytý, mansaptyq ósý, rotasııa jóninde sheshim­der qabyldaý úshin, sondaı-aq saralanǵan eńbekaqy belgileý úshin negiz bolyp tabylady. Qyzmetker baǵalaý aıaqtalǵan kúnnen bastap úsh jumys kúni ishinde baǵalaý paraǵymen jáne damytý jos­parymen tanystyrylady. Qyzmetkerdi baǵalaý nátıjeleri qyzmettik tizimine engiziledi. Baǵalaý nátıjelerine shaǵymdaný Qyzmetkerler baǵalaý nátıjelerimen ta­nys­qan kúnnen bastap on jumys kúni ishinde qu­qyq qorǵaý orga­nynyń basshysyna nemese qu­qyq qorǵaý organynyń ýákiletti basshysyna jáne (nemese) sot tártibimen baǵalaý nátıjelerine shaǵymdanýǵa quqyly. Quqyq qorǵaý organynyń basshysy nemese quqyq qorǵaý organynyń ýákiletti basshysy qyzmetkerdiń shaǵymy túskennen keıin ony qaraýdy júzege asyrady jáne buzýshylyq anyqtalǵan jaǵdaılarda baǵalaý nátıjeleriniń kúshin joıýǵa sharalar qabyldaıdy. Laýazymy boıynsha razrıadtar berýdiń tártibi men sharttary Laýazymy boıynsha razrıad – qol jetkiz­gen nátıjeler negizinde aıqyndalatyn jáne saralanǵan eńbekaqy tóleýge áser etetin qyz­met­kerlerdiń kásibı biliktiliginiń dárejesi. Qyzmetkerlerge laýazymy boıynsha mynadaı razrıadtar beriledi: 1) úshinshi razrıad; 2) ekinshi razrıad; 3) birinshi razrıad. Birinshi razrıad laýazymy boıynsha joǵary razrıad bolyp tabylady. Laýazymy boıynsha razrıadtar berý satyly túrde derbes júrgiziledi. Laýazymy boıynsha úshinshi razrıad qu­qyq qorǵaý organdarynda keminde tórt jyl jáne atqaratyn laýazymynda ke­minde eki jyl úzdik­siz eńbek ótili bar qyzmetkerlerge berilýi múmkin. Laýazymy boıynsha ekinshi razrıad qyzmet­ker­lerge qol jetkizgen nátıjeleri eskerilip, aldyńǵy razrıad berilgen sátten bastap eki jyl ótkennen keıin berilýi múmkin. Laýazymy boıynsha birinshi razrıad qyzmet­kerlerge qol jetkizgen nátıjeleri eskerilip, aldyńǵy razrıad berilgen sátten bastap eki jyl ótkennen keıin berilýi múmkin. Laýazymy boıynsha razrıadtar berýdiń qosymsha sharttaryn engizýge ruqsat etilmeıdi. Laýazymy boıynsha razrıad berý týraly sheshimdi qyzmetkerdiń qyzmetin baǵalaý nátıjelerinde «tıimdiligi joǵary» nemese «tıimdi» degen mánder bolǵanda qyzmetkerdiń tikeleı basshysy qabyldaıdy. Laýazymy boıynsha razrıad berý qyzmetkerdiń qyzmetin baǵalaý nátıjeleri kórsetilgen usyný negizinde quqyq qorǵaý organy basshysynyń nemese quqyq qorǵaý organynyń ýákiletti basshysynyń buıryǵymen resimdeledi. Rotasııalaý tártibimen aýystyrýdy qos­paǵanda, qyzmetker tıisti quqyq qorǵaý organy júıesinde aýystyryl­ǵan kezde ne qyzmetker bir quqyq qorǵaý organynan ekin­shisine aýys­tyrylǵan kezde laýazymy boıynsha berilgen razrıad saqtalmaıdy. Qaramaǵynda bolǵan, júktiligi jáne bosanýy, bala úsh jasqa tolǵanǵa deıin baǵyp-kútýge arnalǵan jalaqysy saqtalmaıtyn demalysta júrgen, sondaı-aq jańa týylǵan balany (balalardy) asyrap alýǵa baılanysty demalystaǵy qyzmetkerlerge laýazymy boıynsha razrıad qaramaǵynda jáne demalysta bolǵan búkil kezeńi boıyna saqtalady. Bul rette qaramaǵynda bolý jáne demalysta bolý kezeńi osy Qaǵıdalardyń 18-tarmaǵynda kózdelgen, laýazymy boıynsha razrıadtar berýdiń merzimderin esepteý kezinde esepke alynbaıdy. Laýazymy boıynsha razrıad qyzmetkerdiń alynbaǵan tártiptik jazasy bolǵanda, qaıta attestattaý kezinde atqara­tyn laýazymyna sáıkestigi týraly másele sheshilgenge deıin, aqtalatyn negizder boıynsha qylmystyq isti qys­qartqanǵa deıin, aqtaý úkimi zańdy kúshine engenge deıin, qyzmettik tergep-tekserý aıaqtalǵanǵa deıin qyzmetkerlerge berilmeıdi. Laýazymy boıynsha berilgen razrıadynan aıyrý eleýli nemese óreskel teris qylyǵy úshin júrgiziledi jáne qu­qyq qorǵaý organy basshysynyń nemese quqyq qor­ǵaý organynyń ýákiletti basshysynyń buıryǵymen resimdeledi. Sot sheshimi boıynsha qyzmetine qaıta ornalasqan adamǵa, eńbek sińirgen jyldaryna baılanysty zeınetaqy tólemderin alýǵa quqyq beretin negizder boıynsha tıisti quqyq qorǵaý organynan bosatylǵan jáne qyzmetke jańadan qabyldanǵan adamdarǵa, laýazymy boıynsha razrıad qalpyna keltiriledi.   Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń 2016 jylǵy 16 naýryzdaǵy №211 Jarlyǵymen bekitilgen   Tártiptik teris qylyqtardyń aýyrlyǵyn baǵalaý júıesi jáne tártiptik jaýaptylyqty qalyptastyrý (tártiptik tájirıbede profılaktıkalyq fýnksııalardy kúsheıtý) qaǵıdalary   Jalpy erejeler Osy Tártiptik teris qylyqtardyń aýyr­lyǵyn baǵalaý júıesi jáne Tártiptik jaýap­tylyqty qalyptastyrý (tártiptik praktıkadaǵy profılaktıkalyq fýnksııalardy kúsheıtý) qaǵıdalary «Quqyq qorǵaý qyzmeti týraly» Qazaqstan Respýblıkasynyń 2011 jylǵy 6 qańtardaǵy Zańynyń (budan ári – Zań) 54-babyna sáıkes ázirlendi jáne jasalǵan tártiptik teris qylyqtyń aýyrlyǵyn aıqyndaý úshin ólshemsharttardy belgileıdi jáne tártiptik jaýaptylyqty qalyptastyrý tártibin (budan ári – Júıe jáne Qaǵıdalar) retteıdi. Osy Júıede jáne Qaǵıdalarda mynadaı uǵymdar paıdalanylady: 1) tártiptik teris qylyqtardyń aýyrlyǵyn baǵalaý júıesi – Qazaqstan Respýblıkasy quqyq qorǵaý organynyń qyzmetkeri (budan ári – qyzmetker) jasaǵan tártiptik teris qylyqty baǵalaý ólshemsharttarynyń jıyntyǵy; 2) tártiptik teris qylyq – qyzmetkerdiń ózine júktelgen mindetterdi quqyqqa qaıshy, kináli atqarmaýy nemese tıisinshe atqarmaýy, laýazymdyq ókilettikterin asyra paıdalanýy, qyzmettik jáne eńbek tártibin buzýy, Qazaqstan Respýblıkasy Memlekettik qyzmetshileriniń Ar-namys kodeksin (Memlekettik qyzmetshilerdiń qyzmet ádebi qaǵıdalaryn) ne Ar-namys kodeks­terin (quqyq qorǵaý organdarynda qoldanys­taǵy qyzmet ádebi qaǵıdalaryn) buzýy, sol sııaqty quqyq qorǵaý qyzmetinde bolýǵa baılanysty belgilengen shekteýlerdi saqtamaýy; 3) tártiptik jaza – qyzmetkerge qoldanylatyn tártiptik jaýapkershilik sharasy; 4) tártiptik jaýaptylyq – teris qylyqty, sondaı-aq Qazaqstan Respýblıkasynyń zańdarynda kózdelgen jaǵdaılarda ákimshilik quqyq buzýshylyq jasaǵany úshin qyzmetkerge qoldanylatyn zańdyq jaýaptylyqtyń túri. Tártiptik teris qylyqtardyń aýyrlyǵyn baǵalaý júıesi Tártiptik teris qylyqtardyń aýyrlyǵyn baǵalaý júıesi mynadaı ólshemsharttardan turady: 1) jasalǵan teris qylyqtyń sıpaty jáne mazmuny; 2) qyzmetkerdiń jeke basyn jáne onyń qyzmetke qatysyn sıpattaıtyn derekter; 3) qyzmetkerdiń kinásiniń ýájdemesi jáne dárejesi (qasaqana, abaısyzda); 4) qyzmetkerdiń kinásin jeńildetetin mán-jaı­lar (teris qylyqty alǵash ret jasaý, teris qylyqty jasaý faktisimen kelisý, teris qylyq­ty jasaý jaǵymsyz saldarlarǵa ákelmeýi jáne quqyq qorǵaý organynyń bedeline nuqsan keltirmeýi); 5) qyzmetkerdiń kinásin aýyrlatatyn mán-jaılar (teris qylyqty qaıtalap jasaý, teris qylyqty qyzmettik min­detterin oryndaý kezinde jasaý, teris qylyqty alkogolge nemese esirtkige masań kúıde jasaý, teris qylyqty jasaý jaǵymsyz saldarlarǵa ákelýi jáne quqyq qorǵaý organynyń bedeline nuqsan keltirýi, buryn jasalǵan teris qylyq bo­ıynsha Kemshilikterdi joıý josparyn oryndamaýy). Tártiptik teris qylyqtar mynadaı túrlerge bólinedi: 1) bolmashy; 2) eleýli; 3) óreskel. Bolmashy teris qylyq – ony jasaǵany úshin Zańnyń 56-babynyń 2-tarmaǵynyń 1), 2), 3) tarmaqshalarynda kózdelgen tártiptik jaza qoldanylatyn teris qylyq. Eleýli teris qylyq – ony jasaǵany úshin Zańnyń 56-babynyń 2-tarmaǵynyń 4), 5), 6) tarmaqshalarynda kózdelgen tártiptik jaza qoldanylatyn teris qylyq ne buryn qoldanylǵan alynbaǵan tártiptik jazasy bolǵan kezde ony jasaǵany úshin Zańnyń 56-babynyń 2-tarmaǵynyń 1), 2), 3) tarmaqshalarynda kózdelgen tártiptik jaza qoldanylatyn teris qylyq. О́reskel teris qylyq – ony jasaǵany úshin Zańnyń 56-babynyń 2-tarmaǵynyń 7), 8), 9) tarmaqshalarynda kózdelgen tártiptik jaza qoldanylatyn teris qylyq. Tártiptik jaza osy Júıe men Qaǵıdalardyń 3-tarmaǵynda kózdelgen ólshemsharttar eskerile otyryp, jasalǵan teris qylyqtyń aýyrlyǵyna sáıkes kelýi tıis. Eger teris qylyqty quqyq qorǵaý qyzmetine alǵash ret qabyldanǵan adam jasaǵan bolsa, osy adamǵa bekitilgen tálimgerden teris qylyqtyń jasalý faktisi boıynsha jazbasha túsindirmeler talap etiledi. Tártiptik jaýaptylyqty qalyptastyrý tártibi (tártiptik praktıkadaǵy profılaktıkalyq fýnksııalardy kúsheıtý) О́reskel teris qylyqty qospaǵanda, árbir tártiptik teris qylyq boıynsha merzimi men mazmuny boıynsha, sondaı-aq baqylaýǵa jatatyn naqty is-sharalardy, onyń ishinde: 1) uıymdastyrýshylyq-basqarýshylyq sıpattaǵy (teris qylyqty jasaýǵa yqpal etken faktorlardy, sebepter men jaǵdaılardy, onyń ishinde qyzmettik júktemeni taldaý men baǵalaý); 2) teris qylyqty jasaǵan qyzmetkerdiń kásibı biliktiligin arttyrý (qyzmetkerdi tártipke jáne is-qımyldardyń mazmunyna, onyń ishinde jumys ornynda oqytýdy uıymdastyrý jolymen úıretý); 3) tárbıelik sıpattaǵy (quqyqtyq úgit-nası­hatty uıym­dastyrý, aldyn alý-profılak­tıkalyq sharalardy jekeleı túrde júrgizý) sharalardy kózdeıtin Kemshilikterdi joıý jospary (budan ári – Jospar) mindetti túrde ázirlenedi. Jospardy ázirleý, uıymdastyrý men iske asyrý tártiptik teris qylyqty jasaýǵa jol bergen qyzmetkerdiń tikeleı basshysyna júkteledi. Josparda kórsetilgen kemshilikterdi qyz­met­ker joıǵan kezde, mindetterin úlgili oryn­daǵan jaǵdaıda, sondaı-aq qyz­mettik is-áreketinde eleýli nátıjelerge jetken bolsa, ti­ke­leı basshy buryn qoldanylǵan jazany merzi­minen buryn, biraq ony qoldanylǵan kúninen bastap úsh aı ótken soń marapattaý tártibimen alyp tastaý týraly ótinishhat engizýge quqyly. Erekshe jaǵdaılarda, qyzmetker asa mańyzdy nátıjelerge jetkeni úshin, sondaı-aq memleketke sińirgen eńbegi men erligi úshin tikeleı basshy Jospardy oryndaý nátıjelerin esepke almaı, buryn qoldanylǵan jazany alyp tastaý týraly ótinishhat engizedi.