Saýal – depýtattan, jaýap – Úkimetten

Myna zamanda  jaýabyn kútken  saýaldar qanshama? Jeke basqa maza bermeıtin saýaldardyń jóni basqa da, jal­pyǵa ortaq saýaldardyń jóni bólek. Májilis Tóraǵasy Baqtyqoja Izmuhambetovtiń jetekshiligimen ótken sársenbi kúngi jalp­y otyrysta palata depýtattary sońǵylardyń sanatyna kire­tin saýaldardyń tıegin aǵytyp, Úkimettiń aýylyna qaraı attandyrdy. «Úshbý sálem joldadym Úkimetke» dep, ózderi­niń depýtattyq birden-bir qyzmettik tetigin paıdalanyp, saılaý­shy­lardyń kókeıinde júrgen ózekti máselelerdi tilge tıek etti. Parlament Májilisiniń de­pý­taty Meıram Pishembaevtyń Úki­met basshysynyń atyna jol­­danǵan depýtattyq saýa­lyn­da Pavlodar oblysynda on­ko­­­lo­­gııa­­­lyq dıs­panser men emha­na ­qu­ry­lysy týraly másele qozǵal­dy. Májilis depýtaty Pavlodar oblysy onkologııalyq aýrýlar jaǵynan respýblıkada al­dyń­ǵy orynda ekendigin aıta ke­lip, atalǵan aýrýdyń kóbeıýi óner­kásiptik sektordyń damýy­men, ekologııalyq proble­ma­lar­men baılanysty ekendigine toqtaldy. Oǵan qosa, oblystyń úsh aýdany burynǵy Semeı ıadrolyq synaq polıgonymen shektesedi. 2015 jyly aýrý kór­setkishi 100 myń adamǵa shaq­qanda 297,7 adamnan keldi. Oblystyq onkologııalyq dıs­panserdiń esebinde 2016 jyl­dyń basynda 10 112 naýqas ti­rkelgen. Jyl saıyn oblys boıyn­sha onkologııa aýrýyna shal­dyqqan 2000-nan astam naý­qas tirkeledi. Oblystyq onko­logııalyq dıspanser bar bolǵany 160 tósekten tursa, 20 tósek kún­diz­gi stasıonarǵa arnal­ǵan. Iаǵnı, «jaman aýrýdyń» aza­byn tart­qandarǵa tósek orny jetis­­peı­di, tıesili jaǵdaı da jasalmaǵan. Májilis depýtaty saýalynyń sońyn «Onkologııalyq aýrýǵa shaldyqqandardyń kóbeıýine baılanysty qoldanystaǵy ǵı­ma­rat­tardyń jetimsizdigine oraı 200 tósekke arnalǵan onko­lo­gııa­lyq dıs­panser qury­lysyn bas­taý úshin 2017 jylǵa 800 mıl­lıon teńge qarjy bólýdi su­raı­myz» degen buıymtaımen qaıyrdy. Al Májilis depýtaty Jambyl Ahmetbekov óziniń de­pý­tat­tyq saýalynda Premer-Mınıstr K.Másimovke jeli­lik kompanııalarǵa qatys­ty kom­mýnısterdiń amana­tyn jetkizdi. Depýtat soń­ǵy kezde elimizde jelilik kompa­nııa­lardyń qyzmeti, ıaǵnı jelilik marketıngtiń beleń alyp bara jatqandyǵyna keńinen toqtaldy. «Jelilik marketıng táýelsiz dıstrıbıýtorlar jelisin qurý­ǵa negizdelgen taýarlar men qyz­metterdi júzege asy­rý tu­jy­rymdamasy, ıaǵnı bul da qarjylyq pıramıda is­pet­ti. Onyń qurbandyǵyna kóbi­ne­se áleýmettik jaǵynan az qor­ǵal­ǵandar ushyraıdy», dedi depýtat. Depýtattyń pikirinshe, jeli­lik marketıng taýarlarynyń 90 paıyzy eldiń naryǵyna kontra­bandalyq jolmen kelip, sol jolmen taratylady. Iаǵnı, qazy­naǵa salyq túspeıdi. Munyń bári kóleńkeli ekonomıkanyń óristeýine jol ashady. Koreıa, QHR jáne AQSh elderinde jelilik marketıngtiń qyzmetine zańdyq turǵydan shekteýler qoıylǵan. 2012 jyldan bastap О́zbekstanda jelilik marketıng zańsyz dep tanyldy. «Biz, kommýnıster jelilik kompanııalardyń qyzmetine Qaza­q­standa da zańdyq turǵy­dan shekteý qoıý kerek dep sa­naı­myz. Atalǵan máseleni zań sheń­berinde qaraýyńyzdy suraı­myz», delinedi «halyqshyl kom­mýnıs­ter» atynan joldanǵan depý­tattyq saýalda. Tolǵandyrǵan toǵyz saýal demekshi, jalpy otyrysta uzyn-sany toǵyz saýal jol­dan­dy. 5 saýal Premer-Mınıstr­diń atyna, 2 saýal Aýyl sharýa­shy­lyǵy mınıstrine, Bas proký­ratýra men Bilim jáne ǵylym mınıstrine bir-bir saýaldan joldandy. Al jalpy otyrysta Qazaq­stan Úkimetiniń jáne Respýb­lıkalyq bıýdjettiń at­qarylýyn baqylaý jónindegi Esep komıtetiniń 2015 jyl­ǵy respýblıkalyq bıýd­jet­tiń atqarylýy týraly esep­teri boıynsha, 1998 jyl­ǵy 6 shildedegi Qazaqstan men Reseı arasyndaǵy Jer qoı­naýyn paıdalanýǵa arnalǵan egemendik quqyqtardy júzege asyrý maqsatynda Kaspıı teńizi soltústik bóliginiń túbin mejeleý týraly kelisimge Hattamaǵa ózgeris engizý týraly Hattamany, sonymen qatar, TMD-ǵa qaty­sý­shy memleketterdiń aýmaq­tarynda birlesken jedel-ter­geý toptaryn qurý tártibi jáne olardyń qyzmeti týraly kelisimdi ratıfıkasııalaýǵa baılanysty beıindi komıtet­terge qorytyndy ázirleý merzimi taǵaıyndaldy. Taǵy bir atap óterligi, Má­ji­lis osy kúni Parlament Má­ji­­lisiniń depýtaty Roman Sklıar­dyń Ulttyq ekonomıka vıse-mınıstri bolyp taǵaıyn­dalýyna baılanysty depýtattyń ókilet­tigin merziminen buryn toq­tatý týraly sheshim qabyldady. Jalpy otyrysta Saýd Ara­bııasy Koroldigimen tabysqa salynatyn salyqtarǵa qatysty qosarlanǵan salyq salýdy boldyrmaý jáne salyq salýdan jaltarýǵa jol bermeý týraly úkimetaralyq konvensııany jáne oǵan Hattamany ratıfıkasııalaý týraly zań jobasy qaraldy. Zań jobasy týraly baıan­dama jasaǵan Qarjy mınıstri Baqyt Sultanovtyń aıtýynsha, Konvensııanyń maqsaty – ınves­tısııalar salý úshin qolaı­ly jaǵ­daılar jasaý jolymen Qazaq­stan men Saýd Arabııasy Korol­diginiń ara­syndaǵy eko­nomı­k­alyq ynty­maq­tastyqty ny­ǵaıtý jáne keńeıtý. Negizgi salyq túrleri Qazaqstan jaǵ­daıyn­da korporatıvtik tabys salyǵy jáne jeke tabys salyǵy bolsa, Saýd Arabııasy Koroldigi jaǵdaıynda Zeket jáne tabıǵı gazdyń ınvestısııalyq salyǵyn qamtıtyn tabys salyǵy bolyp otyr. Konvensııada olarǵa sáıkes dıvıdendterge, boryshtyq talap­tardan alynatyn tabystarǵa jáne roıaltıge tómendetilgen mólsherlemeler boıynsha tabys kózi paıda bolatyn memlekette salyq salynýy múmkin erejeler kózdelgen, sonymen qatar, ózara kelisý, aqparat almasý tetigi jáne Konvensııanyń kúshine enýi máseleleri de rettelgen. Qosymsha baıandamashy Ha­lyq­aralyq ister, qorǵanys jáne qaýipsizdik komıtetiniń múshesi Qudaıbergen Erjan Má­jilis komıtetteriniń Kon­ven­sııany jáne oǵan Hattamany oń baǵa­laıtynyn jetkize kelip, olardy ratıfıkasııalaýdy usyndy. Talqylaýdan keıin atalǵan zań jobasy Májilis depýtattary tarapynan maquldandy. Ǵabıt ISKENDERULY, «Egemen Qazaqstan»