Jańyltpash jarnama

Oraldaǵy jańa móltek aýdandar­dyń birinde «MENIŃ ORAL» degen ár árpi jolbarystyń jonyndaı jazýlar bar. Bul ne qylǵan jańyltpash jarnama? Qaıdan shyqqan shaldýar tirkes? Al eger muny «Meniń Oralym» dep «Oral» degen sózge «y» jáne «m» áripterin qosyp jazsa, múmkin kópshilikke túsiniktirek bolar ma edi? Eń durysy, arqaly, daýylpaz aqyn Qasym Amanjolov jyrlaǵandaı, «Oralym meniń» dep oınata, jaınata jáne tógilte jazsa tipten jarasyp ketpes pe edi?! Álgi jarnamalyq belgide «meniń» jáne «Oral» degen sóz­symaq­tyń ortasynda júrektiń beınesi beınelenipti. Osy arqyly mundaı jarnamany ornatýshylar «Meniń júregim Oral» degendi aıtqysy, uǵyndyrǵysy kelgen sekildi. Biraq, turǵyndardyń deni bulaısha túsinbeıtini, ári qabyl­damaıtyny baıqalady. Birde avtobýs ishinde iri jazylǵan osy eki bólek qoıyrtpaqqa kózderi túsken jas jetkinshekter «Osyndaı sóz bola ma?» dep ań-tań qalǵandaryna kýámiz. Ári osy arqyly jarnama jobasy ıeleri «Oral qalasyn súıemin. Onyń patrıotymyn. Oral meniń júregime jaqyn qala» de­gen maǵynany meń­zegen shyǵar. Alaıda, bul oılary jartykesh, túsiniksiz kúıinde qalyp qoıǵany ókinishti-aq. Bul sheteldik jarnama úlgilerine elikteý ekeni talas týǵyzbaıdy. О́ıtkeni, birqatar shet memleketterde júrek, júregim degen sózdi sýretpen keskindeý tájirıbesi bar. Alaıda, muny kózsiz kóshire salý qazaqy jarnamaǵa múldem sáıkespeıdi. Taǵy bir aıtaıyn degenimiz, kórshiles Reseıde jarnama be­rýshiler ony ornatpastan bu­ryn tıisti ókiletti memlekettik me­kemelerdiń ruqsatyn alady. Olar ruqsat bermese nemese jarnamanyń máni men mańyzy túsiniksiz buldyr bolsa jarnama qaǵylmaıdy. Bizdiń oıymyzsha, osyndaı tártip pen úlgiden taǵylym ala bilgenimiz artyq emes. Eger jarnama máselesinde árkim óz oıyna kelgenin jasaı berse ne bolady? Oral qala­syndaǵy jarnama osyndaı keleńsizdiktiń bir kórinisi. Dál osyndaı úlgimen Kaztalov aýda­nynyń Jalpaqtal aýylynda da «Meniń Jalpaqtal» degen ortasynda júrektiń sýreti salynǵan jarnama ornatylypty. Jarnamaǵa da talǵammen, jaýap­kershilikpen qaraǵan jón. Temir QUSAIYN, «Egemen Qazaqstan» ORAL