Janattyń janaıqaıy

aýdandyq aýrýhananyń bylyq-shylyǵyn ashyp berdi Mańǵystaý oblysynda áleý­mettik jelini «jaryp», jurt­shy­­lyqty dúr silkindirgen oqıǵa oryn aldy. Beıneý aýdandyq aýrý­­hanasynan shý shyqty. Beıneý aýdanynyń turǵyny Janat Qaldybaeva feısbýk áleý­mettik jelisinde Beıneý aýdandyq aý­rýhanasy jaǵdaıynyń syn kótermeıtindigin, tó­sek-oryndardyń las já­ne mezgilinde aýys­tyryl­maı­tyndyǵyn, emde­lý­shilerge tamaq kúnine bir ret be­ri­­letindigin jetkizdi. Janat ja­naı­­qaıymen jurt nazaryn ózine aýdardy. Jergilikti jýrna­lıs­ter arnaıy baryp, aýdandyq aýrý­ha­nanyń ahýalyna kóz jet­kizip qaıtty. Nátıjesinde, Beı­neý aý­dandyq aýrýhanasy jaǵ­daıy­nyń múshkildigi, jyrtyq ári las tósek-oryndardyń múldem aýystyrylmaıtyndyǵy jáne em­­delýshilerge tıisti úsh mezgil astyń bir mezgilge kóshirilgeni anyq­­taldy. Iаǵnı, aýrýhanada emde­­lýshilerge bıyldan bastap tek túski tamaq berilip kelgen. Qınal­ǵanda kóńiline úmit uıa­lap, jany­na saıa izdep keletin oryn­nyń olqy­lyqtary týraly naý­qastar da baıandady. Al aýrý­hana dırektory Berik Ab­dýl­laev tósek jabdyqtarynyń tez tozatyndyǵyn ǵana aıtyp, odan ózge mardymdy jaýap bere al­maǵan. Bir mezgildik tamaq beri­lýin qarajattyń jetis­peýimen, qar­jyny únemdeýge baı­lanysty she­shim ekendigin túsindirgen. Al, saǵan kerek bolsa! Únem ne­ge emdelýshiler men tamaq ese­bi­nen jasalýy kerek? Salamatty ómir salty densaýlyqtyń kepili ekendigin jaǵy talmaı aıtatyn dárigerlerdiń sol aqyl-keńesterin ózderi ustanbaıtyny qalaı? Áıtpese, tazalyq pen mezgilinde ta­maq­taný densaýlyqtyń, aýrý­men kúresýdiń basty quraly emes pe? Shý shyqqan soń Mańǵystaý oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasy «tamaqty óz betinshe bir mezgilge kóshirýge quqy joq bola tura, basshylyqqa eskertýsiz jáne talapqa saı jasamaǵan» únemshil bas­shy­ny jınalysqa salyp, ábigerlengenge uqsaıdy. Tipti, únemshildiń jumystan qýylyp ketý qaýpi de bolǵan. Alaıda, «qarajat jetispegendikten osyndaı jolyn qarastyrǵan» ony qyzmetinde qaldy­ryp, «jumsaqtyq» tanytqan basshylyq B.Ab­dýllaevqa aýrýhanada emdelýshiler úshin tolyq jaǵdaı jasap, únemdeýdi toqtatyp, to­lyqqandy jumys júrgizýdi mindetteıdi. Oqıǵanyń barysyn kirpik qaqpaı qada­ǵalap otyrǵan aýdan turǵyndary men jalpy mańǵystaýlyqtar jurtshylyqtyń janyn aýyrtqan bylyqtyń beti ashylyp, tıisinshe sheshim tapqanyna qýandy. Qazir tıisti oryndar men is basyndaǵylar qalaı jamap-jasqap, búrkep-jasyrýǵa tyrysqanymen, ýaqyty kelgende shıki­liktiń shıi shyǵyp, soraqylyqtyń sory qaınamaı tur­maı­dy. «Syn túzelmeı min túzelmeıtindigin» qa­­perine almaı, aıtylǵan synnyń súrindirý úshin emes, kerisinshe jaǵdaıdy túzeýge, jasap jatqan jumystaryna yntasyn art­tyrýǵa, eki jaqty paıdaly nátıjege qol jetkizýge qyzmet etetinin eskermeı, syn aıt­qannan syrt aınalyp ketetin basshylar bar ekeni jasyryn emes. Jalpy, ákim-qaralar qaǵazdan bas almaı oqyp beretin «jyltyraq esebine» eshkim senbeıtindigin seze me eken, sirá? Tipti, aılar boıy ala-shapqyn júgirip, aqparattyq tehnologııanyń múmkindigin qoldanyp, onlaın úlgide «oınata» ótkizgenmen, jýrnalıs­terge aldyn-ala saýaldar taratyp «barynsha daıyndalǵanmen» mundaı tirlik halyq úshin nanymsyz da qyzǵylyqsyz, naqty aıtsaq, «túkke turǵysyz». Senbeıdi. Halyq – aına. Olar «bizde anadaı bar, mynadaı bar» deıtindeı esepterge emes, naqty is-áreketterge senedi. Mu­nyń dáleli – Beıneý aýdandyq aýrý­hanasyndaǵy jaǵdaı. Densaýlyq saqtaý basqarmasynyń esepteri men baıandamalaryna qarap, aýrýhanalarda mundaı soraqylyq oryn alyp jatyr dep eshkim oılamaǵan bolar? Eger turǵyndar kýá bolyp, aıdaı aımaqqa jar salmaǵan­da áli qashanǵa deıin emdelýshilerdi las tósek ús­tinde «ashyqtyryp» emdep, «dıeta­ǵa otyr­­ǵyzary» belgisiz, tipti, «jabýly qazan jabýly» kúıinde qalyp qoıar ma edi degen oı mazalaıdy. Iá, Janat aıtpaǵanda... qaıter edi? Gúlaıym ShYNTEMIRQYZY, «Egemen Qazaqstan» Mańǵystaý oblysy