Álemdik problemany sheshýge baǵyttalǵan basqosý

Álemdik ekonomıkada soń­ǵy on jyldyń bederinde qorda­lanǵan problema jetip arty­lady. Bul árisi AQSh-tan, Eý­ropadan bastaý alady.  Sol prob­lemalar kúni búginge deıin jalǵasyp keledi. «Jyǵyl­ǵan ústine judyryq» degendeıin, ekonomıkalyq daǵdarystyń ús­tine endi kelip shıkizat baǵa­synyń tómendeýi, sondaı-aq, álemdik kúrdeli ahýal, Sırııa, Lıvııa­daǵy soǵystar, kóshi-qon, ter­rorızm máseleleri qo­syldy. Osy­nyń barlyǵy jınaq­talyp, jalpy, jahan­dyq ekono­mıkaǵa óziniń zarda­byn tıgizip otyr. Osyny bizdiń de sezinip otyrǵan jaıy­­­myz bar. О́ıtkeni, Qazaq­­stan­­nyń jahandyq ekono­mı­kadan oq­­shaý­lanyp ómir súre almaı­tyny taǵy  belgili. Jekelegen memleketter qordalanǵan problemalardy BRIKS, ASEAN, EýrAzEQ sııaq­ty trans­qurlyqtyq júıe qurý arqy­ly sheshýge umtyl­­ǵany­men, biraq olar tutas­taı al­ǵanda jahandyq prob­­le­ma­­lardyń túıinin tarqa­ta almaıdy. Qazirgi kezde álemdik eko­no­mıkanyń damýy qan­sha­­lyq­ty jedel bolsa, jaǵdaıdyń da kúrdeli ekendigi sonshalyq, bizdiń Prezıdent osyǵan oraı Qytaıdy ótken sammıtte sóıle­gen sózinde  birtutas jahan­dyq uıym qurýdy usyndy. О́z kezeginde atalǵan uıym bar­lyǵyn biriktirip,  álem­niń qar­jy saıasatyn úıles­tirip oty­ratyn bolady. Elbasy «Úlken jıyr­malyq» sammıtinde proble­malardy sheshýdiń naqty jol­daryn usyndy.  Eń bas­tysy –  jıyrma memleket­pen ǵana shektelmeý, kúshti da­myp kele jatqan memleket­terdi qosý, Qazaqstan da sońǵy­lardyń qatarynda.  G20 alań­yn kúsheıtý jóninde  de usynys bar. Sońǵy Astana ekonomıkalyq forýmynda tıimdi usynystardy birik­tirý jóninde sheshim qabyl­dan­ǵan­dyǵyn bilemiz.  Qazaqstanda qurylǵan G-global alań­yn, sarapshylar men ınstı­týttar óz usynystaryn bere ala­tyn zamanaýı alań dep aıtýǵa bolady. Atalǵan prob­le­­malar búkil álemge jáne ár­bir mem­leketke, onyń ishinde Qazaq­stanǵa da qatysty. Álem­dik prob­lemalar sheshil­gen jaǵdaı­da, bizdiń proble­ma­lary­myzdyń da túıini tarqa­tylady. Baqtybaı ShELPEKOV, Parlament Senatynyń depýtaty