Yntymaqtastyqty arttyratyn qujattar qabyldandy

Keshe Senat Tóraǵasy Qasym-Jomart Toqaevtyń jetekshiligimen ótken palatanyń kezekti plenarlyq otyrysynda bes másele talqyǵa tústi. Onyń deni halyqaralyq qujattardy bekitýge qatysty boldy. Aldymen kún tártibinde «Qa­zaq­stan Respýblıkasy men Italııa Respýblıkasy arasyndaǵy Strategııalyq áriptestik týraly shartty ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy qaraldy. Shart eko­nomıkalyq, saıası, ǵylymı-teh­nı­kalyq jáne ózge de sala­lar­daǵy yntymaqtastyqty tereń­de­týdi kózdeıdi. Oǵan 2009 jyldyń 5 qarashasynda Rım qalasynda qol qoıylǵan. Qujatqa elimiz bastamashy bolsa, ol «Eýropaǵa jol» memlekettik baǵdarlamasy aıasynda júzege asyp otyr. Jalpy, Italııa Qazaqstannyń barlyq bastamalaryn qoldap kele jatqan elderdiń qatarynan sanalady. Elimizdiń saýda árip­testeriniń ishinde de Italııa al­dyńǵy oryndardyń birin alady. Eki el arasyndaǵy taýar aına­ly­my ótken jyly 11 mıllıard AQSh dollaryn qurap, burnaǵy jylmen salystyrǵanda 30 paı­yzǵa artqan. Senatorlar zań jobasynyń memlekettik tildegi mátinine qa­tysty máseleni pysyqtap alǵan soń ony qabyldaǵan jón dep tapty. Kelesi kezekte «Shanhaı yn­tymaqtastyq uıymyna múshe mem­leketterdiń terrorızmge qar­sy qurylymdary úshin kadrlar daıarlaý týraly kelisimdi ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasy qaraldy. Kelisim atalǵan uıymǵa múshe memleketterdiń terrorızmge qarsy qurylymdary úshin quqyqtyq negizder jasaýmen qatar, kadrlar daıarlaý deńgeıin arttyrýdy kózdeıdi. Sondaı-aq terrorızmge qarsy is-qımyl sa­la­synda, onyń jańa qyr kór­setýleri men qaterlerine qarsy kúreste halyqaralyq yntymaq­tas­tyqty nyǵaıtady. Depýtattar atalǵan zańdyq qujattyń ma­ńy­zyn eskerip, ony zańdyq tur­ǵy­dan bekitti. «Patent quqyǵy týraly shart­ty ratıfıkasııalaý týraly» zań jobasynyń qaralýy ǵy­ly­mı-tehnıkalyq jańalyqtardyń tur­my­symyzǵa keńinen enip otyr­­ǵandyǵymen baılanysty. Shart­tyń maqsaty álemdegi eń ozyq tehnologııalardy qoldaý bol­sa, ol zııatkerlik menshikti qor­ǵaýmen tikeleı baılanysty ekeni sózsiz. Patent quqyǵy týraly shartty (PLT) 2000 jylǵy 1 maýsymda konsensýs arqyly 140-tan astam eldiń qatysýymen Dúnıejúzilik zııatkerlik menshik uıymynyń (DZMU) aıasynda qurylǵan Dıp­lomatııalyq konferensııa qabyl­daǵan-dy. Onyń erejeleri 1970 jylǵy 19 maýsymdaǵy Patenttik kooperasııa týraly shartqa tyǵyz baılanysty bolsa, elimiz oǵan 1993 jyly qosyldy. PLT sharty usynylatyn qujattarǵa qoıyla­tyn formaldy talaptardy birizdilendirip jáne ońaılatyp, qu­jat­tar resimdeý kezinde qate jiberýdi azaıtady. Bul patent qu­qyǵyn joǵaltý jaǵdaılaryna da qatysty. Zań jobasy biraýyzdan qoldaý tapty. Talqylaý nátıjesinde depýtattar «Qazaqstan Respýblı­ka­synyń keıbir zańnamalyq aktilerine Qarýly Kúshterdiń, basqa da áskerler men áskerı quralym­dar­dyń arsenaldary, bazalary men qoımalary janyndaǵy tyıym salynǵan aımaqtar men tyıym salynǵan aýdandar máseleleri boı­ynsha tolyqtyrýlar engizý tý­raly» zań jobasyn ekinshi oqy­lymda qabyldady. Zań jo­basy oq-dári men jarylǵysh zattardy saqtaýda qaýipsizdikti qamtamasyz etý maqsatynda Qarýly Kúshter­diń, basqa da áskerler men áskerı quralymdardyń arsenaldary, ba­za­lary men qoımalary janyn­daǵy tyıym salynǵan aımaqtar men tyıym salynǵan aýdandar máseleleri boıynsha normatıvtik quqyqtyq aktilerdi bekitý jó­nindegi Úkimet ókilettigin tolyq­tyrýǵa baǵyttalǵan. «Qazaqstan Respýblıkasynyń keıbir zańnamalyq aktilerine ýákiletti memlekettik organdar men Qazaqstan Respýblıkasy Úki­metiniń tekseriletin sýbek­tilerge qoıylatyn talaptardy belgileıtin normatıvtik quqyq­tyq aktilerdi qabyldaý quzy­ret­terin qaıta qaraý máseleleri boı­ynsha ózgerister men tolyqty­rý­lar engizý týraly» zań jobasyn talqylaý barysynda ózgerister men tolyqtyrýlar engizilip, Májiliske jiberildi. Asqar TURAPBAIULY.