Mustafa Shoqaı týraly jańa týyndy kórermenge jol tartty

Almaty qalasy ákimdiginiń uıymdastyrýymen Táýelsizdiktiń 20 jyldyǵyna oraı belgili aqyn Qasymhan Begmanovtyń kórnekti qaıratker, qazaqtan shyqqan tuńǵysh emıgrant Mustafa Shoqaı týraly túsirilgen «Mustafa Shoqaı jolymen» derekti fılmi kópshilik nazaryna usynyldy. Q.Begmanov uıymdastyrǵan «Mustafa Shoqaı jolymen» eks­pe­­dısııasy ultshyl azamattyń týyp-ósken jeri – Qyzylorda oblysy­nyń Shıeli aýdanyndaǵy Narshoqy qystaýyn, bilim alǵan, san túrli saıası oqıǵalarǵa qa­tys­qan Tashkent, Ferǵana, Qoqan, Samarqan qa­lala­ryn, joǵary bilim alǵan, saıası qoz­ǵa­­lystarǵa ara­lasqan Sankt-Peter­býrg, ejel­gi Kavkaz boıyn­daǵy Baký, Tbılısı, Kýtaısı, Batýmı qala­laryn, alǵashqy emıgra­sııalyq ómi­ri bas­talǵan Ystambul, jıyrma jyl­dan asa ǵumyr keshken Fran­sııanyń Parıj, Nojan-sıýr-Marn, Fontenblo, sondaı-aq Mus­tafa­nyń jary Márııam Shoqaı jerlengen Shel jáne Musta­fanyń baqılyq saparǵa attanǵan jeri Germanııanyń Berlın qala­laryn júrip ótti. Respýblıkalyq BAQ ókil­deri­men birge Mustafa Shoqaı­dyń ómirin zerttep júrgen belgili ǵalymdardan jasaqtalǵan ekspe­dı­sııa músheleriniń árbir tarıhı oryndarda ótkizgen san alýan kezdesýleri, dóńgelek ústel ba­syn­daǵy áńgimeleri men sapar barysynda barǵan memleketterdegi Qazaqstannyń Tótenshe jáne ókiletti elshilerimen ótken resmı júzdesýler, Mustafanyń ómir súrgen, eńbek etken memleketterinde turatyn shetel ǵalym­darymen júrgizilgen suhbattar osy derekti fılmniń basty ar­qaýyna aınalǵan. Derekti fılmde naqty máli­metter, sátimen túsirilgen beıne­kó­rinister, jasalǵan ǵylymı tujyrymdar shynaıy jetkizilgen. Ekspedısııa quramynda bol­ǵan árbir jýrnalıst pen tarıh­shy ǵalymnyń sapar maqsatyna óz úlesterin qosa bilgendigi baıqalady. Sonymen qatar, osy fılm úshin arnaıy jazylǵan syrly áýen de júrekti qozǵap, úlken áserge bóleıdi. Segiz memleketti súzip ótip, Mustafa Shoqaıǵa qatysty jınaqtalǵan mol málimet óte tıimdi qamtyl­ǵandyqtan, bul eńbek halyqara­lyq dárejede túsirilgen derekti fılm dep ataýǵa turarlyq. Ssenarııi men rejıssýrasyn Qasymhan Begmanov, al mýzy­kasyn jas kompozıtor Arman Beksultan jazǵan, tarıh ǵylym­darynyń doktory, professor Mám­bet Qoıgeldi bas keńesshi bolǵan bul týyndy jas urpaqty otansúıgishtikke baýlyp, táýel­sizdiktiń mánin tereń túsinýge jeteleıtin taptyrmas qural retinde elimizdegi orta jáne joǵary oqý oryndarynyń túlekterine, jal­py, jastary­myzǵa kórsetýge ábden laıyq. Qanat ESKENDIR, Almaty.