Semeıde jańa jylý ortalyǵy salynbaq

Premer-Mınıstr Ba­qytjan Saǵyntaev Shy­ǵys Qazaqstan ob­lysyn­daǵy saparyn О́skemen­­nen keıin keshe Semeı qa­lasynda jal­ǵastyrdy. Oblys ákimi Da­nıal Ah­metov Premer-Mı­nıs­tr­di áýejaıda atqary­lyp jatqan jóndeý jumys­tary­men tanystyrdy. Aldaǵy ýaqytta ushaqtar ushyp-qonatyn alań 2,7 sha­qyrymnan 3,3 shaqyrymǵa deıin uzartylmaq. Jáne jańa­dan apattan qutqarý stansa­sy iske qosylatyn boldy. Son­daı-aq, ishki kommýnıkasııa júıe­si tolyǵymen jóndeledi. Baqyt­jan Saǵyntaev qazirgi ýaqytta halyq suranysyna qandaı reıs­ter bar ekendigin surady. Oblys ákiminiń orynbasary S.Ahtanov Astana, Almaty, Novosibir, Más­keý baǵyttaryna suranys óte­lip turǵandyǵynan habardar etti. Semeı qalasynyń áýejaıy «V» kategorııasyna jatady. Onyń aýdany – 3 500 sharshy metr. Ae­ro­júıe jumysyn 136 adam at­qarady. Bul áýejaı 1982 jy­ly iske qosylǵan. Áýejaı jylyna 70 myń jo­laýshyǵa qyzmet kór­sete ala­dy, onyń ishinde 80 paıy­zy ishki áýe qatynasy de­sek, ha­lyqaralyq baılanys úle­sin­de – 20 paıyz. Búginde túr­li kó­lik ınfraqurylymy bas­ty nazar­da. Mundaı jerlerde qa­tań baqy­laý júrgizý, jolaýshy azamat­tardyń erkin júrip-turýyna meılinshe jaǵdaı jasaý – Elbasy tapsyrmasymen qolǵa alynǵan sharýalardyń biri. Osy nysannyń dırektory Nurtaı Ospanovtyń aıtýyn­sha, kúrdeli jóndeý úshin «Nurly jol» baǵdarlamasy boıynsha qa­zy­nadan 10 mlrd 400 mln teńge bó­lingen. Bıyl jyl sońyna deıin 331 mln teńgesi ıgerilýi tıis. Kúrdeli jóndeýden ótken soń, ol tolyqqandy jumys atqarmaq. Budan soń Úkimet basshy­sy qalanyń eń iri jylý ortalyǵy – JEO-1-de atqarylyp jatqan jumystar legin kórdi. Qalanyń sol jaǵalaýyn jylýmen tolyq qamtıtyn Semeıdegi osy JEO-1 bú­ginde jaqsy jumys istep tur. «Nurly jol» baǵdarlamasy aıasynda jylýmen qamtamasyz etý nysandarynda jóndeý jumystary júrgizilip jatyr. Qýaty 342 Gkal/saǵ bolatyn JEO-1-diń jumys kólemi aıtarlyqtaı, mańaıyndaǵy turǵyn úılerdiń 70 paıyzyn jáne sol jaq jaǵalaýdaǵy ákim­shilik ǵımarattardy, atap aıt­qanda, 324 myń kóp qabat­ty úıdi, 41 áleýmettik nysandy, 21 974 turǵyndy jylýmen qamtamasyz etedi. Jylý jeli­leriniń uzyndyǵy 86,3 shaqy­rymdy qurap otyr. Jáne osy sapary barysynda Baqyt­jan Saǵyntaevqa JEO-3-tiń qury­lysy jaıly da aıtyldy. JEO-3 osy aımaqtaǵy eń iri ny­san bol­maq. Qazirgi ýaqyt­ta teh­nı­ka-ekonomıkalyq negiz­deme men mem­lekettik saraptama qory­­­tyn­­dysy daıyn. Bul joba iske asy­­­rylsa, qala qaptaǵan eski qa­­­zan­­dyqtardan qutylatyn bolady. Odan soń Premer-Mınıstr Baqytjan Saǵyntaev Nazarbaev zııatkerlik mektebiniń jańadan ashylǵan ǵımaratynda boldy. Bul nysan 2016 jyldyń jeltoqsan aıynda paıdalanýǵa berilgen. Baqytjan Saǵyntaev mekteptegi ózin ózi taný kabı­netteri men nanotehnologııa, bıotehnologııa, eńbek pánine arnalǵan synyptardy, ashana jáne kitaphana bólmelerin kórdi. Mektep dırektory B.Qaıyrjanov jańa jetistikter jaıly áńgimelep berdi. Bul ǵımarat 720 oqýshyǵa arnalǵan jáne 120 jatyn oryndyq ınternatpen jalǵanǵan. Ol alys aýyldan kelip oqıtyn talantty balalarǵa arnalǵan. Jeti jyl ishinde mektepti 466 túlek bitirdi, onyń 34-i «Altyn belgi» ıegelerleri, úzdik attestatqa 22 adam qol jetkizdi. Mektep túlekteri óz bilimderin elimizdiń mańdaıaldy oqý oryndarynda jalǵastyrdy. Shetelde bilim alyp jatqandar da jetkilikti. Túlekterdiń ishinde Nazarbaev Ýnı­versıtette 156 túlek tálim alyp jatsa, elimizdiń jo­ǵa­ry oqý oryndarynda – 283, al shetelderde 26 stýdent bili­min shyńdaýda. Oqýshylar Kem­brıdj ýnıverıtetiniń bilim berý júıe­simen oqyp, álemdik ozyq bilim deńgeıin meńgerýde. Úkimet bas­shysy budan keıin Abaı kitap­hanasynda bolyp, onda qala­nyń zııaly qaýymy, arda­ger-aqsa­qaldar, túrli qoǵam­dyq uıymdar ókilderimen kezdes­ti. Júzdesýde Semeı qala­sy­­nyń ákimi Ermak Sálimov, qala­­lyq ardagerler keńesiniń tóra­ǵasy Amantaı Do­ǵala­qov, «Sát trans» JShS dırek­tory Nur­lan Baıbekov, elektr tehnı­kalyq kolledj dırektory Azat Sar­pe­kov, Semeı qalasyn­daǵy №7 mek­tep-lıseıdiń aǵyl­shyn tili pániniń muǵa­limi Marına Ýs­tıý­janınova, qala­lyq ardagerler keńe­siniń múshe­leri Nasen Sembaev pen Dúı­sen Sultanov t.b. sóz sóı­ledi. Pre­mer-Mınıstr jıyndy qory­tyn­dylaı kele oblys, qala basshylaryna birqatar tapsyrma berdi. Raýshan NUǴMANBEKOVA Semeı