Qazirgi tańda, ásirese adamnyń densaýlyǵyn qalpyna keltirýge baǵyttalǵan medısınalyq týrızmniń damýy memlekettiń basty mindetine aınalýda. Medısınalyq týrızm, bir jaǵynan qoǵamnyń turaqty damýyna úlken úles qossa, ekinshiden, memleket úshin turaqty tabys kózin qamtamasyz etetin sala bolyp tabylady. Dúnıejúzilik densaýlyq saqtaý uıymynyń boljamy boıynsha, 2022 jylǵa qaraı týrızm jáne densaýlyq saqtaý álemdik salalardyń negizgisine aınalady. Bul oraıda, Elbasy N.Nazarbaev otandyq medısınalyq týrızmdi damytý kerektigin aıtyp keledi. Mysaly, «Qazaqstan-2050» Strategııasy: qalyptasqan memlekettiń jańa saıası baǵyty» atty Joldaýynda «Ult densaýlyǵy – bizdiń jetistikti bolashaǵymyzdyń negizi» bolyp tabylatynyn atap aıtty. Sonymen qatar otandyq medısınalyq týrızmdi damytý kerektigin eske salǵan bolatyn. Osy baǵytta ońtústikte densaýlyq saqtaý basqarmasynyń úılestirýimen aıtarlyqtaı aýqymdy jumystar atqarylýda. Maqalamyzǵa arqaý bolǵan ota sol jumystardyń bir nátıjesi.
Aýrýhananyń bas dárigeri Mádı Bıǵalıevtiń aıtýynsha, Izraıl memleketinde turaqty jumys isteıtin Germanııa azamatynyń qazirgi jaǵdaıy jaqsy. Elý jastaǵy resıpıent aýrýhanada stasıonarlyq em qabyldap jatyr. Jaqyn arada úıine jiberilmek. Qyzmeti ruqsat etpeıtindikten ol aty-jónin de aıtqan joq, tilshilermen tildesýdi de qalamady. Al, oǵan bir búıregin bergen donor 32 jastaǵy Ýkraına turǵynynyń naýqaspen týystyq qatynasy bar eken. Onyń da jaǵdaıy jaqsy, aýrýhanadan shyǵarylyp, ambýlatorııalyq emdeýge joldanǵan.
– 2013 jyly mundaı operasııa biz úshin óte kúrdeli bolatyn. Sodan beri 100-ge jýyq búırek aýystyrýdy sátti oryndap, tájirıbe jınadyq, kásibı sheberligimiz artty. О́zim basshylyq etetin 22 adamnan turatyn hırýrgııalyq toptyń árbir mamany óz isin óte jaqsy biledi. Sondyqtan tórt saǵatqa sozylǵan bul transplantasııa asa aýyr bola qoıǵan joq, – deıdi hırýrg M.Bıǵalıev.
Byltyr Tuńǵysh Prezıdent kúni paıdalanýǵa berilgen aýrýhananyń jańa ǵımaratynda joǵary mamandandyrylǵan medısınalyq qyzmet kórsetý úshin barlyq jaǵdaı jasalǵan. Operasııa jasaýǵa qajetti biregeı preperattardyń qory jasaqtalǵan jáne servıstik palatalar bar. Munda júrgiziletin hırýrgııalyq em qazaqstandyqtar úshin tegin bolǵanymen, sheteldik naýqastarǵa da qoljetimdi baǵada kórsetiledi. Máselen, nemis azamatyna jasalǵan transplantasııa quny – 4,5 mıllıon teńge, dollarǵa shaqqanda 15 myń dollarǵa jýyqtaıdy. Al, mundaı organ aýystyrýdyń ortasha quny Eýropa elderi men AQSh-ta shamamen 60-70 myń dollar bolady eken.
– Kelesi aıda osy aýrýhananyń bazasynda taǵy eki sheteldikke transplantasııa operasııasy jasalady. Bilikti dárigerlerimizge senim artyp, zaman talabyna saı medısınalyq qurylǵylarmen jabdyqtalǵan ǵımaratta hırýrgııalyq em qabyldaýǵa ótinish bildirgen Rýmynııa, Bolgarııa azamattarynyń densaýlyǵy tekserilip jatyr. Degenmen, otandyq medısına týrızmin damytý óńirde bir aýrýhanamen shektelip qalmaıdy. Bul baǵytta oblystyq klınıkalyq aýrýhanada, kardıologııa ortalyǵynda júıelengen josparly jumystar júzege asýda. Sonymen qatar oblystyq teri venerologııalyq dıspanserinde de vetelıgo dertin emdeý boıynsha respýblıkanyń barlyq aımaǵynan venerolog dárigerler kelip, tájirıbe jınaqtap, úırenip júr. Búginde kórshi Reseı, О́zbekstan memleketterinen kelgen naýqastar em qabyldap jatyr. Qazirdiń ózinde munda emdelgisi keletinderdiń kezegi bir jyldan asyp ketti. Bıyl Ońtústikte teri transplantasııasyn jasaıtyn bolamyz. Bul óz kezeginde eń aldymen emdeý mekemeleriniń qarjylyq jaǵdaıyn jaqsartýǵa, bazasyn nyǵaıtyp damytýǵa, dárigerlerdiń kásibı biliktilikterin arttyrýǵa kómektesedi, – deıdi oblystyq densaýlyq saqtaý basqarmasynyń basshysy Muqan Egizbaev.
Oblystyń bas dárigeriniń aıtýynsha, sońǵy jyldary Reseıden tisin emdetkisi keletin shetel azamattary kóptep kele bastapty. Byltyr kóktem mezgilinen bastap, táýlik boıy demalyssyz jumys isteýge kóshken oblystyq tis emdeý emhanasyndaǵy dárigerlerdiń biliktiligi reseılikterden bir mysqal da kem emes. Sondyqtan bul baǵytta da basqarma basshylyǵy medısına týrızmin damytýdy qolǵa almaqshy. Iаǵnı, shıpa izdep Shymkentke keletin sheteldikterdiń sany arta túspek.
Ǵalymjan ELShIBAI,
«Egemen Qazaqstan»
