Búgingi tańda elimizdiń áleýmettik-ekonomıkalyq damýynda úlken mańyzǵa ıe – ár otbasyn turǵyn jaımen qamtamasyz etý jáne oǵan múmkindik qalyptastyrý, salystyrmaly túrde tómen jalaqy alatyn jumysshylardyń tabysyn molaıtý úshin salyq júktemesin on esege azaıtyp, bir paıyzǵa túsirý, joǵary bilimge qoljetimdilikti arttyrý jáne onyń sapasyn kóterý, shaǵyn jáne orta bızneske qoldaý kórsetý úshin jeńildetilgen shaǵyn nesıe kólemin arttyrý, eldiń ortalyq jáne soltústik aımaqtaryna gaz tartý baǵdarlamalarynyń áleýmettiń áleýetin kóterýge qosary mol bolmaq.
Prezıdent sońǵy jyldary qoǵamdaǵy mańyzdy máselelerge jeke-jeke sala boıynsha baǵdarlama arnap keledi. Saıasatta syndarly reformalar iske asyryldy. Ideologııada bul «Rýhanı jańǵyrý» túrinde kórinis tapty. Ekonomıka dástúrli joldaýlardyń berik temirqazyǵy bolyp keledi. Endi mine, barlyq baǵdarlamalardyń basty tiregi ispetti áleýmettik salaǵa taǵy da aıryqsha nazar aýdarylyp otyr.
Jalpy, bes bastamanyń barlyǵy birdeı qalyń buqaranyń kókeıinde júrgen, sheshimin kútip turǵan ómirsheń máseleler. «Bes áleýmettik bastama» osy baǵytta jaqsy jobalardy iske asyrýǵa jol ashady. Aldaǵy eleýli jumystarǵa oraı zańnamalarǵa, normatıvtik aktilerge de tıisti túzetýler jasalmaqshy. Biz atalǵan bastamalar ishinen el ekonomıkasynyń qomaqty bóligin quraıtyn shaǵyn jáne orta bızneske qarjylaı qoldaý kórsetý týraly sóz etsek deımiz.
Oblystyq máslıhattyń aldaǵy kezekti sessııasynda «Nátıjeli jumyspen qamtýdy jáne jappaı kásipkerlikti damytýdyń 2017-2021 jyldarǵa arnalǵan baǵdarlamasyn» Qaraǵandy oblysynda 2017 jyly iske asyrý barysy týraly» másele qaralmaqshy. Oblysta turaqty jumys oryndaryn kóbeıtý, azamattardy oqytý jáne qaıta oqytý, sondaı-aq jańa jobalardy iske asyrý úshin kredıtter bólý boıynsha júıeli jumystar júrgizilýde. Baǵdarlamany iske asyrýǵa 2017 jyly 7,2 mlrd teńge bólindi. Eńbek naryǵyndaǵy jaǵdaı turaqty. Jumyssyzdyq deńgeıi ótken jyldyń osy merzimimen salystyrǵanda tómendep, 4,7%-dy qurady.
Shaǵyn kásipkerlikti qarjylandyrý máseleleri Qazaqstan azamattarynyń kásipkerlikpen aınalysýyna qolaıly quqyqtyq jáne ekonomıkalyq jaǵdaılar jasaý maqsatyn kózdeıdi. Tórtinshi áleýmettik bastamada Elbasy 2018 jyly jeńildetilgen shaǵyn nesıe kólemin arttyrý úshin qosymsha 20 mıllıard teńge bólý kerek ekenin aıtty. Bul óz kezeginde shaǵyn jáne orta bıznesti damytýǵa qosymsha tyń serpin beretini sózsiz. Mıkrokredıtteý sharýasyn endi bastap jatqan kásipkerler úshin basty problema – óz isin ashýǵa qarjy kózderiniń qoljetimdiligin sheshýge múmkindik beredi. О́tken jyly 827 kásipker 4,5 mlrd teńge kóleminde mıkrokredıtter aldy. Bul aýyldyq jerlerdi damytýǵa, kóptegen máselelerdi ońtaıly sheshýge yqpal etti. 700 jańa jumys oryndary ashyldy.
Jalpy, óńirlerde shaǵyn kásipkerlik pen bıznesti damytý tek halyqty jumyspen qamtamasyz etip qana qoımaı, olardyń áleýmettik, rýhanı, ekonomıkalyq irgeli máselelerin sheshýge yqpalyn tıgizedi. Jańa jumys oryndaryn shaǵyn kásipkerlik pen bıznes arqyly qalyptastyrý – halyqty kásipkerlik qyzmet salasyna da belsendi túrde tartýǵa múmkindik beredi. Shaǵyn bıznestiń negizgi maqsaty – halyqty jumyspen qamtý, onyń áleýmettik máselelerin sheshý, eńbekke degen belsendiligin damytý.
Jańa bastamalar, jańa áleýmettik jobalar memleketimizdiń aldyndaǵy jańa beles jáne táýelsiz memleketimizdiń aldyna qoıylǵan zamana talaby desek te bolady. Bul bastamalardy biz jaı ǵana talqylap qoımaı, onda aıshyqtalǵan talaptar men mindetterdi oryndaýǵa talpynǵanymyz jón. Ony qoldap, iske asyrýymyz kerek.
Serik О́TEShOV,
Qaraǵandy oblystyq máslıhatynyń hatshysy
