Foto: Altynbek QARTABAI
Naqty aıtsaq, Jambyl oblysynyń ákimi Asqar Myrzahmetovtiń bastamasymen Taraz qalasyndaǵy Baýyrjan Momyshuly atyndaǵy «Jeńis» saıabaǵyn qaıta jańǵyrtý jumystary júzege asyrylǵanyn jurtshylyq jaqsy biledi. Shyndyǵynda osy ýaqytqa deıin atalǵan saıabaq qaraýsyz qalǵandaı kúı keship, munda kópshilik jıi bara bermeıtin bolǵan edi. Alaıda aınalasy bir aıdyń ishinde dańqty batyr atyndaǵy saıabaq qaıtadan jańǵyrtýdan ótip, kópshiliktiń kózaıymyna aınaldy.
Saıabaq qurylysyna bas-aıaǵy 300 jumysshy men 50 tehnıka jumyldyryldy. Sát saıyn shahardaǵy qurylys qarqyn alyp, saıabaq jańa kelbetke endi. Sonymen qatar turǵyndar tilegine oraı «Jeńis» saıabaǵy mańyndaǵy Ilııas Jansúgirov kóshesine taǵy bir jolaq qosylyp, keńeıtildi. Memorıaldy keshenniń kireberisine arnaıy qaqpa ornatyldy. Atalǵan keshenniń eki bas qaqpasynyń bıiktigi 8 metr, eni 13 metrlik mármár, travertın tastarynan qalandy. Onda kúzet saqshylarynyń músini qoıylǵan.
Saıabaqtyń ortasynan «Máńgilik alaý» kesheni oryn alǵan. Sonymen qatar osy ýaqytqa deıin Jambyl oblystyq qazaq drama teatrynyń bir shetinde turǵan Baýyrjan Momyshulynyń eskertkishi atalǵan saıabaqqa kóshirilip, munda kórermender úshin arnaıy alańdar jasalǵan. Al «Batyrlar» alleıasynda Jambyl oblysynan shyqqan 39 Keńes Odaǵynyń Batyry men 9 «Dańq» ordeniniń barlyq dárejeli ıegerleriniń esimderi jazylǵan úlkeıtilgen juldyzshalar ornatylyp, «Dańq» alleıasynda Jambyl oblysynan Ekinshi dúnıejúzilik soǵysqa qatysqan 105351 jaýyngerdiń esimi alty qatar mármár tasqa qashalyp jazyldy.
Saıabaqty jańǵyrtý jumystarynyń kelesi satysynda «Dańq» zalynyń qurylysy júrgiziledi. Munda soǵys jáne tyl eńbekkerlerine arnalǵan mýzeı salynatyn bolady. Alleıanyń ortasynda sonaý qıyn-qystaý jyldary tylda eńbek etkender úshin monýment, «Tyrnalar» memorıaldary, is-sharalar ótkiziletin arnaıy sahna ornatylady. Sonymen qatar munda Aýǵan soǵysy, Chernobyl apatyna qatysýshylar men Semeı polıgonynda jaýyngerlik boryshyn ótegenderdiń monýmentteri qaıtadan jańartylǵan túrde saıabaqtyń kúnshyǵys betine jaıǵastyrylady.
Saıabaqtyń aýmaǵyndaǵy 15 myń sharshy metrge abattandyrý, kógaldandyrý, kógerishtendirý jumystary júrgizildi. Munda segiz túrli aǵashtar otyrǵyzylyp, onyń aınalasy gúlzarlarmen kómkerildi. Bir aıta keterligi, atalǵan saıabaqtaǵy aǵashtar men gúlzarlardy baptaý úshin munda sý jelileri tartylǵan. Endi aldaǵy ýaqytta Qazybek bı kóshesi men Dinmuhamed Qonaev kóshesi aralyǵyndaǵy Úshbulaq kanalynyń boıynda demalýshylar úshin jaǵajaı jasalyp, bul jer velojoldarmen jabdyqtalady. Sol mańdaǵy kópir qaıta jóndeýden ótip, proton qoıylady.
Búgingi tańda Baýyrjan Momyshuly atyndaǵy «Jeńis» saıabaǵy jambyldyq jurtshylyqtyń ózara syrlasyp, tynyǵyp qaıtatyn ortalyǵyna aınaldy. Ári babalar erligin urpaqqa nasıhattaýda da atalǵan saıabaqtyń róli erekshe. Mundaǵy «Erlik» memorıaldyq keshenindegi dańqty qolbasshy Baýkeńniń eskertkishi, onyń janyndaǵy soǵysta erlik kórsetken batyrlardyń jeke-jeke juldyzdary, odan keıin júz myńnan astam áskerdiń jazylǵan esimderi búgingi urpaqqa patrıottyq rýh syılaıtyny aqıqat.
Hamıt ESAMAN,
«Egemen Qazaqstan»
Jambyl oblysy