Búgingi kúnnen sonaý Uly Jibek jolyna deıingi, Altyn ǵasyrdan ǵun mádenıetine deıingi, qyzǵaldaqtardan túrki mádenıetine deıingi elementterdi Uly daladan, óz bastaýyn alatyn geografııalyq núktesinen bólip qaraýǵa bolmaıdy. Avtor aıtyp ótkendeı, munyń barlyǵynyń qazaq halqynyń tarıhyna yqpalyn jete zerttep, osynaý biregeı murany keler urpaqqa amanattaý qajet. Bul – mádenı baılyqtyń mańyzdy bóligi.
Jalpy, kez kelgen iste halyqtyń tól mádenıeti men ózindik tarıhy eskerilýi quba-qup. Osyǵan oraı, «Mádenı mura» baǵdarlamasy osy tarıhı tájirıbeni saqtaýǵa jáne ony jan-jaqty zerdeleýge baǵyttaldy.
О́z táýelsizdigin alǵannan beri Qazaqstan úlken belesterden asty, alda áli talaı baǵyndyrar asýlar bar.
Osy oraıda ıspan tildi nemese Latyn Amerıkasy halyqtaryna aldaǵy ýaqytta Uly dalanyń, túrki halyqtarynyń mádenıetin jáne olardyń álemdik mádenı damýǵa qosqan úlesin keńirek tanytý qajet dep oılaımyn.
Ekspedısııa men folklorlyq poetıka túrki mádenıeti úshin qanshalyqty mańyzdy bolsa, bizdiń mádenıetimiz úshin de sonshalyqty qundy. Osy másele bizdiń aramyzda mádenı kópir bolýy múmkin.
Shamamen 600 mıllıon adam ıspan tilin ana tilimen birdeı qoldanady, al taǵy 60 mıllıony zerdeleý ústinde. Munyń túrki mádenıeti men tarıhyn tanýǵa qyzyǵýshylyǵy zor aýqymdy aýdıtorııa ekeni aıtpasa da túsinikti.
Jaqyn bolashaqta biz bul máseleler týraly ıspan tilinde de egjeı-tegjeıli málimetter ala alamyz dep oılaımyn. Akademııalyq jáne ýnıversıtettik mekemeler qazaq jáne túrki mádenıetin shetelderge keńinen tanytýda, ilgeriletýde mańyzdy ról atqarady dep úmittenemin. Bul rette sizder úshin kórsetýge turatyn, al biz úshin úırenýge turatyn muralar jetkilikti ekeni anyq.
Paýlo BOTTA,
Halyqaralyq qatynastar salasyndaǵy PhD doktor, professor (Argentına)
