О́miri ónegege aınalǵan qaıratker Mustafa Shoqaı men tanymal túrik aqyny Nájip Fazyl Qysakúrekti úndestiretin ortaq murat – túrki halyqtarynyń birligi. Uıymdastyrýshylar basqosýdyń basty maqsaty Mustafa men Nájiptiń qaıratkerlik jolyn keıingige úlgi ete otyryp, tamyrlas jurttardyń ǵylym men mádenıet salasyndaǵy yntymaqtastyǵyn arttyrý ekenin aıtady. Konferensııa jumysyna Túrkııa, Qyrǵyzstan, Ázirbaıjan sekildi baýyrlas memleketterden kelgen ǵalymdar men zııaly qaýym ókilderi qatysty.
Halyqaralyq Túrki akademııasynyń prezıdenti Darhan Qydyráli: «Mustafa Shoqaı uly Túrkistan ıdeıasyn tý etken bolsa, Nájip Fazyl uly Shyǵys ıdeıasynyń keńge qanat jaıýyn kóksedi. Ekeýi de azattyq ıdeıasyna, oıaný ıdeıasyna shaqyrdy. Sol jolda jan sala kúresti. Olardyń taǵy bir uqsastyǵy ekeýi de rýhanııattyń joǵyn joqtap, mádenıet pen ǵylymdy óristetýdi murat tutty. Márııa Shoqaıdyń esteliginen Mustafa fransýz, aǵylshyn, orys, túrik tilderindegi Quran kitabyn salystyra oqyp, únemi izdenis ústinde júrgeni, ásirese ıslamǵa kúıe jaǵylyp jatqan tusta arasha bolyp maqala jazǵany málim. Din men dildiń, til men dástúrdiń, tanym men taǵylymnyń tereńge tamyr jaıýyn máńgilik muratyna balaǵan tolaǵaı tulǵanyń baǵa jetpes murasy áli de tolyq ashylǵan joq. Áli de zertteýdi qajet etedi»,- dep – atalǵan sımpozıým jas ǵalymdardy osy maqsatta jumyldyratynyn jetkizdi. Shoqaıtanýshy ǵalym óz sózinde, Mustafadaı qaıratkerdiń túrkııanyń azattyq alýyna da súbeli úles qosqanyn tilge tıek etti.
Úsh kúnge josparlanǵan sımpozıým jumysy «Mustafa Shoqaı: Uly túrkistan ıdeıasy jáne atqarǵan eńbekteri», «Nájip Fazyl Qysakúrek jáne Uly Shyǵys ıdeıasy», «Mustafa Shoqaı: О́leńderi, shyǵarmalary jáne Jas Túrkistan gazeti», «Mustafa Shoqaı týraly jazylǵandar jáne ǵylymı jumystar» taqyryptaryndaǵy jekelegen seksııalarda jalǵasty.
– Keshegi Mustafa men Nájiptiń asyl armany aqıqatqa aınalǵanyn kórip otyrmyz. Árqaısysy óz aldyna táýelsiz memleket atanǵan baýyrlas elderdiń jan-jaqty yntymaqtastyq qarym-qatynastary jyl ótken saıyn qaryshtap damyp keledi. Sonyń bir dáleli Túrkııa men Qazaqstandy tyǵyz baılanystyratyn bizdiń ýnıversıtetimiz. Bizdi qoldaǵan Halyqaralyq túrki akademııasyna jáne alys-jaqynnan kelgen zertteýshilerge alǵysymyzdy bildiremiz, – deıdi Shet Tilder jáne Iskerlik karera ýnıversıtetiniń rektory, professor Sabrı Hızmetlı.
Budan bólek Qorqyt Ata atyndaǵy Qyzylorda memlekettik ýntversıteti, Mustafa Shoqaı ǵylymı-zertteý ortalyǵynyń ǵylymı jetekshisi Ábdijálel Bákir, Qyrǵyzstandaǵy Mahmut Qashǵarı Shyǵys ýnıversıtetiniń rektory Almaz Ibraev, Sıvas Jumhýrıet ýnıversıtetiniń rektory Álim Iyldyz, Shet Tilder jáne Iskerlik karera ýnıversıtetiniń Prezıdenti túrkııalyq professor Álı О́zek taqyrypqa qatysty óz oılaryn ortaǵa saldy.
Sımpozıýmda oqylǵan baıandamalar negizinde ǵylymı jınaq ázirlenip, qatysýshylarǵa arnaıy sertıfıkattar tabystalatyn bolady.