Indet irgemizde tur – Shyǵys Eýropa jáne Ortalyq Azııada 1,7 mıllıonǵa jýyq adam AITV-ahýaldy ekeni anyqtaldy

Atalǵan aýmaqta alǵash ret ótip otyrǵan halyqaralyq oqytý is-sharasyn Amsterdam ja­handyq densaýlyq saqtaý jáne damý ınstıtýty (AIGHD), Qa­zaq dermatologııa jáne ınfek­sııalyq aýrýlar ǵylymı orta­lyǵy, AFEW Kazakhstan jáne AFEW International kommer­sııalyq emes uıymdary ótkizdi. 

«Semınar ótkizýge qosylyp otyrǵan AFEW International kom­­mersııalyq emes uıymy Shy­­ǵys Eýropa jáne Ortalyq Azııa aı­maǵynda 20 jylǵa jýyq jumys isteıdi jáne aımaqtaǵy AITV, týberkýlezge jáne gepatıtke qatysty derekterdiń úl­ken je­­tispeýshiligin únemi bas­tan ke­shirip keledi. Bul derek­ter aýrý­larǵa qarsy kúres stra­te­gııa­syn qurýda óte mańyz­dy. Semınardyń maqsaty – aı­maq­taǵy zertteýlerdi damy­týdy yntalandyra otyryp, ár­túrli elderdiń jetekshi ǵa­lymdary men bolashaqta aı­maq­taǵy densaýlyq saqtaý já­ne zertteý máselelerinde kósh­basshylyq tanyta alatyndar arasyndaǵy yntymaqtastyq qurýǵa járdemdesý», deıdi INTERACT-2019 semınarynyń ha­lyqaralyq uıymdastyrý ko­mıtetiniń múshesi jáne AFEW International atqarýshy dırektory Anke van Dam.

Joǵaryda atap ótkendeı, Shyǵys Eýropa jáne Ortalyq Azııa – AITV indeti áli de jyldam qarqynmen taralyp kele jatqan álemdegi jalǵyz aımaq. IýNEIDS-tiń baǵalaýynsha, 2018 jylǵy jaǵdaı boıynsha Shyǵys Eýropa jáne Ortalyq Azııa aımaǵynda 1,7 mıllıonǵa jýyq adam AITV-ahýaldy eken­digi anyqtalǵan. 2018 jyly shamamen 38 myń adam JITS-ten qaıtys bolǵan.

Eki kúndik semınar ShEOA aı­maǵyna, onyń ishinde Qazaq­stanǵa tikeleı qatysy bar ta­qy­ryptarǵa, atap aıtqanda, AITV indetine qarsy turýdyń jańa tabystary men mol tájirıbesine arnaldy.

Almaty qalasyndaǵy eki kúndik semınarǵa Qazaqstan, Reseı, Ýkraına, Belarýs, О́z­beks­tan, Qyrǵyzstan, Tájiks­tan, Grýzııa jáne basqa da elderden belgili zertteýshiler jınaldy. Semınarǵa qatysýshylar ǵylymı bazany kúsheıtý jáne aı­maqtaǵy jaǵdaıdy jaqsartý maqsatynda AITV, týberkýlez (TB), gepatıtterdi emdeý jónindegi sońǵy ǵylymı zertteý­lermen bólisip, tájirıbe almasty.

«ShEOA INTERACT ǵylymı pikirtalasta, tájirıbe almasýda týyndaǵan máselelerdi tal­qylaýda tıimdi forým boldy degen oıdamyn. Aldaǵy jáne uzaq merzimdi keleshekke qajetti tustardy anyqtap, osy máselelerde jańa ádistermen, zertteýlermen, tyń tásildermen tanysýǵa múmkindik berdi. Ta­rap­tardyń jumystary laıyq­ty baǵalanyp, keri baılanys­tar jolǵa qoıylady. Ǵy­ly­mı orta men odan ári yn­ty­maqtastyq pen ınvestısııalaý ge­ografııasy keńeıtiledi. Bul jumys IýNEIDS 90-90-90 maqsattaryna qol jetkizý úshin qajet», deıdi ShEOA INTERACT-2019 semınarynyń jer­gilikti komıtetiniń basshysy, Qazaq dermatologııa jáne ınfeksııalyq aýrýlar ǵylymı ortalyǵynyń dırektory Baýyr­jan  Baıserkın.

Asa mańyzdy halyqaralyq sharaǵa Shyǵys Eýropa men Or­­talyq Azııadaǵy AITV/JITS jónindegi BUU Bas hat­shy­­synyń arnaıy elshisi Mı­shel Kazachkın (Fransııa), Amsterdam ýnıversıtetiniń Ja­han­­dyq densaýlyq saqtaý ka­fe­drasynyń dosenti (Nı­der­land) jáne Kanadadaǵy Makgıll ýnıversıtetiniń pro­fes­so­ry Ketrın Henkıns, Mıns­kide­gi «Psıhıatrııa-nar­ko­lo­gııa» ob­lystyq klını­ka­lyq orta­ly­­ǵy­nyń bas dári­geri Alekseı Aleksandrov (Be­la­rýs), AFEW International at­qarýshy dırektory Anke van Dam  (Nıderland) syndy yq­paldy tulǵalar qatysty.

Halyqaralyq uıymdas­tyrý komıteti ShEOA IN­TE­RACT-2019 semı­na­ry­na da­ıyndyq barysynda ın­nova­sııalyq tásilderdi paıdalanyp, oqytý baǵdarlamasy álemniń túrli elderinen AITV, TB jáne gepatıt salasyndaǵy belgili sarapshylardy qamtydy.

Aldaǵy ýaqytta barlyq el­der­diń ǵalymdaryna óz jańa­lyq­­taryn kórsetýge múmkindik berý úshin ShEOA INTERACT jyl saıyn ótkiziletin is-sharaǵa aınalyp, ShEOA aımaǵynyń túrli memleketterinde ótetin bolady.

ALMATY