Ekologııa • 12 Tamyz, 2020

Shyǵys Qazaqstanda hanbalyqty sharbaqta ósirý ádisi qarqyn alyp keledi

305 ret kórsetildi

QR Ekologııa, geologııa jáne tabıǵı resýrstar mınıstrliginiń ShQO boıynsha Orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúnıesi aýmaqtyq ınspeksııasy hanbalyq ósiretin sharýashylyqtarynyń jumysyn qatań baqylaýda, - dep habarlaıdy Egemen.kz.

2006 jyldan bastap balyq resýrstaryn paıdalanýdy retteý uzaq merzimdi (5 jyldan 49 jylǵa deıin) kelisimsharty boıynsha paıdalanýshylarǵa balyq sharýashylyǵy sý aıdyndaryn (ýchaskelerin) uzaq merzimge bekitip berý arqyly óńirdegi balyq ósirýshi sharýa qojalyqtary óz kásibin dóńgeletip, mınıstrlik aldyndaǵy mindettemelerin tolyq oryndap otyr. Orman sharýashylyǵy jáne janýarlar dúnıesi aýmaqtyq ınspeksııasynyń mamandary sý aıdyndaryn paıdalanýǵa alǵan sharýalardyń mıllerıasııalyq jumystardy júrgizýin, jaǵajaılardy taza ustaýyn, bıznes sýbektilerine berilgen aýmaq qoryqshylarymen qorǵalýyn, qysqy ýaqyttarda muz astyndaǵy balyqtarǵa aýa ótkizý tútikshelerin ornatýyn, ruqsat etilgen mólsherden artyq balyq aýlamaýyn jáne eń bastysy aýlanǵan balyq kólemine baılanysty jyl saıyn jańa shabaqtardy sýǵa jiberýlerin qadaǵalap otyrady.  

2020 jylǵy 25 shildedegi jaǵdaı boıynsha Shyǵys Qazaqstan oblysynyń balyq sharýashylyǵy sý aıdyndarynda halyqaralyq jáne respýblıkalyq mańyzy bar 60 ýchaske bar. Onyń 24-i bekitilip berilgen jáne sonymen qatar jergilikti mańyzy bar 96 sý aıdyny bar, onyń 27-si 22 paıdalanýshyǵa bekitilip berilgen.

Qazir О́skemen qalasynyń irgesinde hanbalyqty (forel) sharbaqta ósiretin qojalyqtardyń da jumysyn qarqyn alyp keledi. О́ńirdegi eki kásiporyn Qazaqstan halqyn hanbalyqben qamtamasyz etip otyr. Sondaı-aq sharýa qojalyqtary adamdardyń ekomádenıetin qalyptastyrý úshin sporttyq balyq aýlaý oryndaryn ashqan. Bul birinshi kezekte adamdar jappaı tyıym salynǵan aýlarmen balyq aýlaýlaryn toqtatý úshin jasalsa, ekinshi jaǵynan demalysty tıimdi ári qyzyqty ótkizý úshin istelip otyr.  

Hanbalyqty sharbaqta ósirýmen aınalysatyn birinshi qojalyq 2020 jyldyń sáýir aıynda 300,0 myń dana - kókshubardyń (rıpýs) shabaqtary, salmaǵy 0,003 gramm 300,0 myń dana - paıdabalyqtyń (pelıad) shabaqtaryn balyqtandyrý jumystaryn júrgizdi. 2030 jylǵa deıin balyq ónimderi kólemin jylyna 1200 tonnaǵa jetkizý josparlanyp otyr. Bul 2,16 mlrd. teńge. 2019 jyly albyrt balyq túrleri óndirisiniń kólemi – 54,2 tonnany quraǵan. 2020 jylǵy 15 aqpannan bastap 2020 jylǵy 1 shilde aralyǵynda kásipshilik balyq aýlaý lımıti 1, 833 tonnany quraıdy, onyń ishinde "GrandFısh" JShS-pen birinshi jarty jyldyqta ıgerilý 1, 833 tonnany quraıdy.


Al Hanbalyqty sharbaqta ósirýmen aınalysatyn ekinshi qojalyqta 2020 jyldyń 1 jartyjyldyǵynda Damý jospary boıynsha oryndalý 76994,2 myń teńgeni qurady. II toqsanda sharbaqtar satyp alý josparlanǵan. Jaǵalaý ınfraqurylymyn qurý úshin, sporttyq balyq aýlaýdy uıymdastyrý úshin 1500,0 myń teńge somaǵa kúrke qurastyryldy jáne paıdalanýǵa berildi. О́ziniń jeke ınkýbasııalyq sehy bar. Onda otyrǵyzý materıaldaryn óz kúshterimen ınkýbasııalyq kezeńnen ótkizedi jáne ósiredi. Aǵymdaǵy jyldyń 1-toqsanynda hanbalyqtyń 300 myń dana ýyldyryǵy satyp alyndy jáne ınkýbasııalyq kezeńnen oıdaǵydaı ótkizildi. Ýyldyryq satyp alýǵa jumsalǵan soma 2 310,0 myń teńge. Balyqqa arnalǵan azyq satyp alýǵa jumsalǵan soma 11, 795, 3 myń teńge.

Ertis sý basseıni Qazaqstan Respýblıkasynyń balyq sharýashylyǵy basseınderiniń ishinde kólemi boıynsha úshinshi orynǵa ıe. Balyq sharýashylyǵyn damytýǵa balyq sharýashylyǵy sý aıdyndarynyń qomaqty qory jáne ondaǵy balyq qory negiz bolady. Ol balyq sharýashylyǵy sý aıdyndarynyń qataryna tómendegi basty sý aıdyndary kiredi:
- Jaısan (Zaısan) kóli,
- Buqtyrma sý qoımasy,
- Shúlbi sý qoımasy,
- О́skemen sý qoımasy,
- ShQO oblysy sheginde Ertis ózeni,
- ShQO boıynsha jergilikti mańyzy bar sý aıdyndary,
- ShQO shegindegi Alakól kólderi.

Sońǵy jańalyqtar

Bir shańyraqtan – úsh maıdanger

Rýhanııat • Búgin, 14:00

Jetpis jeti jyldan keıin kelgen marapat

Aımaqtar • Búgin, 11:47

Taraz qalasynda 20 soǵys ardageri bar

Aımaqtar • Búgin, 11:00

Qazaqstannyń 7 óńiri «qyzyl aımaqta» tur

Koronavırýs • Búgin, 10:45

Qazaq degenimiz – Baýyrjan...

Rýhanııat • Búgin, 09:45

505-shi túrmeniń tutqyndary

Tarıh • Búgin, 09:15

Mereke kúnder jańbyrly bolady

Aýa raıy • Keshe

Ammanǵa attandy

Sport • Keshe

Qazanda kúsh synasýda

Sport • Keshe

Shet eldegi qazaq generaldary

Qazaqstan • Keshe

Qadir túniniń qasıeti

Rýhanııat • Keshe

Erlik pen patrıotızm mektebi

Qazaqstan • Keshe

Uqsas jańalyqtar