Biz Keńes dáýirinde ınternasıonalızm degen uǵymmen ómir súrdik. 1990 jyldary árkim óz egemendigin alǵan ýaqytta bizge kóz tikken basqa memleketter kóp boldy. Al búginde bizde sol ulttardyń ókilderi ómir súrýde. "О́zin syılaǵan adam ǵana basqany syılaı alady" degen ata-babamyzdan qalǵan jaqsy bir sóz bar. Áýelde Elbasynyń kózdegeni de osy edi. Sonda Nursultan Nazarbaev eń aldymen qoǵamdyq uıymdar qurýdy tapsyrdy. Osylaısha eń áýeli qazaq tili qoǵamy quryldy. Sol ýaqytta "óz elinde júrip óz tilinde qoǵam qurǵany nesi" dep bizge kúlgender boldy. Biraq sol sátte eń basty qajettilik sol bolǵan edi. Keıinirek 1992 jyly eń alǵashqy jalpy Dúnıejúzilik qazaqtarynyń quryltaıynda Qazaqstanda turyp jatqan ulttardyń da uıymdaryn qurý týraly qoǵamdyq sheshim qabyldandy.
Ár ult óziniń tarıhyn zerdeleı kele Qazaqstanǵa qalaı kelgenin bildi. Ol ýaqytta elimizge óz erkimen kelgen adam óte az boldy. Mysaly tek qana 1937-1944 jyldardyń ózinde Keńes dáýiriniń saıasatynyń arqasynda Qazaqstanǵa 62 ulttyń ókili zorlyq-zombylyq arqyly kóshirildi. Bizdiń elde bilim alyp, tarıhyn oqyp, salt-dástúrin ulyqtaǵan etnomádenı birlestikter qazaq jerine qalaı kelgendigin jáne qalaı aman qalǵandyǵyn búginde jaqsy biledi. Osylaısha, bilim arqyly bizdiń bir-birimizge degen qarym-qatynasymyz nyǵaıa tústi. Búgingi tańda etnomádenı birlestikterdiń aldynda ortaq Otanyna qyzmet etý týraly bir ǵana maqsat bar.
Men 11 jyl Assambleıa hatshylyǵynda qyzmet ettim. Biz ózimizdiń "Qazaqtaný", "Asar", "Taıqazan" syndy jobalarymyz arqyly olardyń ult ekenin sezdirý úshin jáne de úılestirý úshin biraz jumys istedik. Búginde olardy jeke kórsetýdiń qajeti joq. Ár ult ókiliniń Qazaqstanǵa sińirgen eńbegi kóp. Qazir aramyzda ózge ult ókilderi arasynda qanshama bilikti dárigerler, tájirıbeli ınjenerler jáne taǵysyn taǵy myqty mamandar bar. Biz olardyń basqa ulttyń azamaty ekenin famılııasynan ǵana ańǵaryp jatamyz. Al týrasyna kelgende onyń árbiri Qazaqstannyń azamaty ekenin umytpaýymyz kerek. Búginde olar táýelsiz Qazaqstannyń irgesin bizben birge qalap kele jatyr.
Qazaqtyń mádenıeti, ózin-ózi ustaýy, qazaqtyń parasaty qandaı bolatyn bolsa, aınalamyzdaǵy ult ta dál solaı bolady. Biz Qazaqstan Respýblıkasynyń ulttyq saıasatyn qalaı baǵyttaıtyn bolsaq, onda olardyń da maqsat-mindeti birdeı. О́zge ult ókilderi óz ánin, bıin, tilin úırenýi jalpy halyqaralyq deńgeıde bar quqyq. Biz olarǵa sol múmkindikti kól-kósir etip berdik. Olardyń arasynda tolyq qazaqsha saırap júrgen azamattar da kezdesedi. Biz 30 jyldyń ishinde sol deńgeıge jettik, demek maqsat oryndaldy.
Názıpa ShANAI,
Assambleıa hatshylyǵynyń burynǵy sektor meńgerýshisi
