Sarbas Aqtaev: «Egemenniń» eń basty erligi – qazaqqa qazaq atyn qaıtaryp bergeni

– «Qazaq baspasóziniń qara shańyraǵy, bas basylym, tóre gazet, tóbe gazet, el gazeti» deımiz, qalaı aıtsaq ta, tól­basy bolǵan «Egemen Qazaqtan» – bas­pasózdegi alǵashqy ınstıtýtymyz. Sonaý Alash arystaryn dúnıege ákelgen «Qazaq» gazetiniń zańdy murageri bolǵan bul basylym shyn mánindegi jańa áde­bıetimizdi órkendetýdi, týǵan tilimizdi ba­ıytýdy, mádenıetimizdi máýelendirýdi sala-salasymen júrgizip kele jatqan bas basylym ekeninde daý joq. Asyly, ol ana tilimizdi damytý, kórkem oıymyzdy óristetý jolyndaǵy mektep boldy. Biraq meniń óz oıym, basty eńbegi – qazaqqa qazaq atyn qaıtaryp bergeni. Burynyraqta bir jıynda «gazettiń ózi bir kúndik, sózi myń jyldyq» dep aıtqanym bar edi. Shynynda da gazet sózi – tasqa basylǵan tarıh. Jyldardy jylǵa jalǵastyratyn shejire. Al júz jasaǵan «Egemen» – tiri tarıhymyz, ǵasyrlyq shejiremiz. Basylymnyń kó­ter­megen taqyryby, qozǵamaǵan máse­lesi, barmaǵan salasy joq deýge bolady. Túptiń túbinde ǵylymı derek kózi ese­binde osy «Egemenniń» materıaldary tirkeledi dep oılaımyn.

Derbes degen atymyz bolmasa, «Kır­revkom», «Kırsık» degender, aýzynan aq jalyn atyp, arqyrap turǵan kezdiń ózinde ultjandy, memleketshil azamattar 1921 jyly «Ushqyn», «Eńbek týy» sııaqty qańbaq ataýlardy ysyryp tastap, «Eńbekshi qazaq» dep gazetti shy­ǵardy. Bul kádimgi qazaqtyń atyn qaıtarýdyń alǵashqy qadamy edi. Eki júz jyl bodany bolǵan orystan otaý alyp, jańa dáýir týsa da, ortalyqtan aýyzdyqtap bosatpaǵan tar zamannyń tusaýynda júrip «Eńbekshi qazaq» dep gazet shyǵarý, shyn máninde júrek jutqan jolbarys minezdilik emes pe?! Bul úshin sol tusta jıyrmaǵa jasy áli tolmaǵan Smaǵul Sádýaqasovqa taǵzym etip, bas ıgenimiz lázim. S.Seıfýllınniń Halyq komıssarlary keńesiniń tóraǵasy degen eń bıik laýazymdy atqara júrip «Eńbekshi qazaqqa» qosymsha redaktor bolýynyń ózi bul qyzmettiń qan­sha­lyqty jaýapty bolǵanyn ańǵartsa kerek. Túptep kelgende, osynyń bári tól ataýymyzdy qaıtaryp alýdyń alǵy­sharttary edi. Qazaq Respýblıkasy ataný ońaıǵa túsken joq. Gazet 1921 jyly mań­daıyna «Qazaq» ataýyn ilse, 1925 jyly ǵana Qazaq Avtonomııaly Respýblıkasy atandy. Demek, bul aralyqta 4-5 jyl jankeshti kúres júrdi degen sóz. Son­dyqtan gazettiń qaıratkerlik, ult­jan­dylyq kúresiniń arqasynda el­diń tarıhı ataýyn ózine qaıtarýǵa esik ashylǵanyn umytpaǵanymyz abzal.

Bizdiń tili­miz bıliktiń ǵana emes, bıznestiń, ekono­mıkanyń tili bolady, sonda ǵana shyn derbestikke qol jetkizemiz. Shyn máninde qazaq tili baýyr­mal til. Túrki tilderi ishindegi eń baı, eń máıekti, eń beı­nelisi, qunarlysy dep jatamyz ǵoı, osy shyn sóz. Asyra sil­teıtin ádetimiz tilimizge de áserin tı­gizip otyr. Al bul jaǵymsyz úrdistiń bas­­taýy ótken ǵasyrdyń basynda-aq kórin­gen. «Znachıt tak» dep taqyldap tu­ratyn kommýnıst atalarymyz oryssha sóz aralastyryp sóıleýdi sán kórdi. Al osyǵan qarsy «Eńbekshi qazaq» sonaý 1920-1930 jyldary-aq ymyrasyz kúres ashqan. Basylymǵa jeti jyldaı bas redaktor bolǵan Ǵabbas Toǵjanov 1925-26 jyldary: «qazaq kommýnısteri qazaqsha sóıleýdi ar kóredi, al qazaqsha sóılemegen kommýnıst jańa zamandy qalyń buqaranyń arasynda qalaı nasıhattaıdy?» dep jazǵan. Al S.Sádýaqasov óz ocherkterinde tipti orys pen qazaqtyń arasynda túsinispeýshilik bar ekenin, ony joıý úshin ne isteý kerek ekenin esh qoryqpastan ashyq jazady.

 – Smaǵul Sádýaqasovtyń batyl­dyǵyn sóz basynan mysal etip ja­tyr­syz. Al ony keıingi keıbir ta­rıh­shy­­la­rymyzdyń áli kúnge Alash qaı­rat­­ker­leri qataryna qosqysy kel­meı­ti­nine qa­laı qaraısyz?

– Tarıhshylarymyzdyń kópshiliginde ózimshildik bar. О́zine jaqyndy danyshpan kóredi de, basqalardyń isin balańdyqqa balaıdy. Al Smaǵul – janyp turǵan jalyn edi. Sádýaqasov pen Toǵjanov bir aýyldyń adamdary. Kókshetaýdyń Jarqyn degen aýylynda eki Sádýaqas bolǵan: biri molda Sádýaqas, ekinshisi baı Sádýaqas. Mol­da Sádýaqastyń balasy Smaǵul, baı Sádýaqas­tyń balasy Ǵabbas. Ekeýi de oryssha bir mektepte oqyǵan. Smaǵul on segiz jasynda «Qazaq ádebıeti» degen maqala jazǵan. Oryssha jazylǵan sol maqalasynda «Abaı qazaq­tyń uly aqyny, Shákárim elikteýshi shá­kirt» deıdi. Maǵjandy Abaıdan keıingi orynǵa qoıady, jas aqyndardyń ishinde Sábıt Dónentaevty jeke-dara ataıdy. Anaý-mynaýdy kózine ilmeıtin Sákenniń qalamyna iligip júrgen on segiz jastaǵy jigittiń ońaı-ospaq emes ekeni osydan kórinedi, sonda onyń baǵa bergenine qa­raǵanda óz tusyndaǵy qazaq ádebıetin tu­tas biledi degen sóz ǵoı bul. Al Ǵabbas kásibı deńgeıdegi ádebıet synshysy, kór­meısiz be, sonda ekeýi týǵan Jarqyn aýy­lyna sóz óneri qonǵan bolyp tur ǵoı. Smaǵul Ombyda oqyp júrgen kezinen-aq qanattastaryn Alash jaǵyna tartty, Alash ıdeıasyn tý etti. Qazaq degende shybyn janyn qurban qylýǵa daıar Smaǵul, kerisinshe, alashshyldardyń basyn qosyp, uıystyra bildi. Ol óte al­ǵyr adam bolǵan, Dnepropetrovskide kópir qurylysynyń jobasyn ózi syzyp, ózi basshylyq jasaǵan. Betiń bar, júziń bar demeı, oıyn ashyq aıtatyn adamdardy óz ortasy unata bermeıtini belgili, salmaqty, sabyrly alashshyldardyń ózi onyń osy minezine tiksine qaraıtyn. Qaı jaqtaǵy qarsylastarynyń josparymen jasalsa da, Máskeýde ajal qushqan Smaǵul óliminiń syry áli ashylǵan joq. Bul áli zerttelýi kerek. Smaǵuldyń sońynda qalǵan eki jáshik jazbasyn keıin zaıyby Zeınep-Elızaveta: «bireýlerdiń qolyna tússe qurtyp jiberedi, elge jet­sin» dep, Muqańa berdi degen jańa derek shyǵyp jatyr. Ol qoljazbalar qaıda, bul da izdestirilýi kerek. Smaǵul sııaqty sırek jan «Egemenge» bir emes, eki ret bas­shylyq jasady. Kelgen saıyn sanasy jańasha qalyptasa bastaǵan qazaqqa kerek taqyrypty qozǵap, gazetti batyldyǵymen dúrkiretip jiberip otyrǵan.

– Bas basylymdy qyryqqa jýyq qaıratker basqarǵan eken, bergi kezeń­de basqarǵandardyń kásibı biligi qalyń oqyrmannyń kóz aldynda boldy, ózi-aq baǵasyn berip jatady. Muraǵatty bir kisideı aqtarǵan bolarsyz, ǵasyrdyń bastapqy kezinde gazet tizginin ustaǵan­dar­dyń qaıratkerliginen bólek, shy­­ǵarmashylyq sheberligin qalaı sa­ra­laǵan bolar edińiz?

– Árıne jan-jaǵyn uıpap, qubyla soqqan saıasat jeliniń ótinde júrip ult­qa ótimdi gazet shyǵaryp, ony bas­qarý qaı kezeńde de ońaı bolmaǵan. Bas­shylardyń bilim-bilik deńgeıi de bir­deı bolǵan joq, sondyqtan jaqsy redak­tordyń da saýsaqpen sanarlyq bolýy zańdy jaǵdaı. Olardyń ishinen S.Seıfýllındi, S.Sádýaqasovty, sosyn gazetke eki ret kelip, on jyldaı bas­qarǵan Q.Sháripovti aıryqsha atar edim. Qasym Sháripov ýnıversıtette oqy­týshy bola júrip, segiz birdeı jas jigitti qyzmetke alǵan. Solardyń ishinen qabyrǵaly qaıratkerler, ádebıet pen jýr­nalıstıkanyń sardarlary shyqty. Sheraǵańnyń sheberligi óz aldyna bólek áńgime, sodan keıin bes aı basqarsa da, Ábish Kekilbaevtyń basylym úshin orny bólek. О́z basym Ábishteı tereń, oı­shyl ǵulama qalamgerdi bilmeımin. Besaspap bilimdardyń naq ózi. Onymen birge qyzmet istegenim joq. Biraq gazetterge qol qoıyp otyrǵan kezimde erteńgi nómirdiń bas materıalyn tappaı bir qysylyp qalǵanyńda, telefon soqsań, tańerteń sol maqalany jazyp alyp keletin. Ábish – keleshektiń adamy, endeshe onyń ultjandylyǵy, qalamgerligi óz aldyna, meıirbandyǵy, bııazylyǵy týraly aıtylatyn sóz de erteńniń enshisinde bolmaq.

– О́zińiz «Sosıalıstik Qazaqstanda» úzdiksiz-úzilissiz on jeti jyl bas redak­tordyń orynbasary bolǵan eken­siz. О́zin ár baǵytta, san salada synap kó­rip jatatyn búgingi jastyń kózi­men qa­raǵanda, tańǵalýǵa turatyn uzaq mer­zim. Bir gazette osynsha jyl oryn­basar bolyp otyrýǵa shyda­myńyz qa­laı jetti?

– Men «Sosıalıstik Qazaqstanǵa» qyryqqa jeteqabyl jasymda keldim. Sonda Balǵabek Qydyrbekuly: «Sen munda qyryqqa qaraǵanyńda keldiń, qyryqta qonǵan baq uzaqqa sozylady» degen edi. Alǵash «SQ»-ǵa shaqyryp, senim artqan Uzaq Baǵaev aǵamyz bolatyn. Amal ne, «úlken úıdiń» neshe satyly súzgisinen ótip, kezekti bıýro máji­lisinde bekımin dep otyrǵanda, Uzekeń qaı­tys bolyp ketti. Eki aıǵa jýyq bas redak­tordyń da, orynbasarynyń da orny bos turdy. Ortalyq Komıtette bó­lim meńgerýshisiniń orynbasary bolyp otyr­ǵan Sapar Baıjanov bas redaktor bolyp keldi de, bir aptadan keıin meni orynbasarlyqqa bekitti. Jasym qyryqqa kelmegendikten, sol kezdegi ólshemmen alyp qaraǵanda, men jas basshylardyń biri boldym. Partııa turmysy, sovet qurylysy, ádebıet, má­denıet, tilshiler bólimi qaraıtyn ıdeologııa jónindegi orynbasar boldym. Kún júrip, tún qatyp jumys isteýge týra keldi. Gazettiń tili qasań, taptaýryn ta­qyryptar, jańa ıdeıa joqtyń qasy. Tilshi óz avtorlyǵymen jazýy mindetti emes. Ol eńbek adamynyń oı-pikirin bilip, sózin uıymdastyrýy kerek degen úrdis be­leń alǵan. Sondyqtan tilshi saýynshy bo­lyp ta, qurylysshy bolyp ta, shopan, dıqan bolyp ta jazýy kerek. Áli esimde, Kókshetaý oblysyndaǵy menshikti tilshi Erkesh Ibrahımniń bes tirkememen tyń astyǵyn tasyǵan Jám­shıt Qojantaev degen júrgizýshi týraly ocherk-óleńin bas maqalanyń ornyna berdik. Oqyrmanǵa áseri kúshti boldy. Osydan bastap basqa til­shilerge de jol ashylyp, qozǵala bas­tady.

– Qazirgi «Egemen Qazaqtan» Ortalyq Komıtetke de, búgingi bılikke de, búgingi tilmen aıtqanda, memlekettik qyz­metkerdiń qalyń shoǵyryn qalyp­tastyryp berdi. Memleketshil, halyq­shyl azamattardyń qatarynda siz nege kórinbedińiz dep suraǵym kelgen...

– «Egemenge» sińirgen eńbegimniń qata­rynda ár oblysta júrgen qalamynyń jeli bar, zerdesi bıik azamattardy ortalyqqa shaqyryp, jınaǵanymyzdy aıryqsha aıtamyn. Mysaly, Almatydaǵy basqa basylymdarda jaqsy kórinip júrgen Janat Elshibek, Qoıshyǵara Salǵarın, Toqtarbek Qyzyqbaev, Keńes Iýsýpov, Bekbolat Ádetov, Sabyrjan Shúkirov, Bolat Bodaýbaev, Erjuman Smaıylov, Saýytbek Abdrahmanov sııaqty jigit­termen aldymen tanysyp, tapsyrma berip, áńgimelese júrip, «qyzmetke sha­qy­raıyq» dep bastyqqa qolqa salýshy edim. Keıde keıbiriniń suhbatyn oqyp otyrsam, «Sapar Baıjanov meni birden jumysqa qabyldady» dep jatady. Kú­lemin de qoıamyn. Olardyń aıtpaıtyn sebebi, men bar bolǵany orynbasarmyn ǵoı, al orynbasar degen – kebep jumys. Ujym men bastyqtyń arasyn ushtastyryp otyratyn kópir. Kópir altyn bola ma, kúmis bola ma, ol óz aldyna basqa áńgime. Orynbasarlyq – eńbegi esh, tuzy sor qyzmet. Ujymdy uıystyratyn da, jumysty uıymdastyratyn da sol. «Jetisý» men «Sosıalıstik Qazaq­standy» birge eseptegende, eki gazette jıyr­ma alty jyl orynbasar bolǵan eken­min. Beımazalyǵym, alkettigim, apet­peligim joq, barlyǵyn saralap, keń oılaıtynymnyń arqasynda orynbasar­lyqty osynsha jyl atqarǵan shyǵarmyn dep oılaımyn. «Ara» jýrnalyna bas redaktorlyqqa usynǵanda, úlken úıdegi Imashev degen bastyǵymyz «Aqtaev ornynda otyr» dep bólimniń usynysyn qabyldamaı, qaıtaryp jiberedi eken. Sóıtip «ornymda» jıyrma alty jyl otyrǵan adammyn.

– Sizdiń alpys jyldan asa atqarǵan jýrnalıstik qyzmetińizde 600-ge jýyq bas maqala jazǵan júıriktigińizdi oqyp, tań­ǵaldym. Basshylyq pen se­kre­tarıat­tyń arasynda qaınap júrip, sonyń bárine qalaı úlgerip júrsiz?

– Jasymnan gazet basshylyǵynda júrsem de, qolymnan qalamymdy tas­taǵan emespin. Aıyna bas maqala, ocherk­ter, tanymdyq taqyryptaǵy dúnıeler, aýdarmalar jasap gazet jumysyna ózim de atsalysyp otyrdym. Jazýdyń úlgisin redak­torlar aldymen ózi kórsetýi kerek. Bul turǵyda búgingi «Egemenniń» basshysy Darhan Qydyráli qaramaǵyndaǵy qyzmetkerlerge durys úlgi kórsetip júr. «Men ǵalymmyn» dep baǵyt-baǵdaryn berip, otyra berse de bolar ma edi, biraq básekesi bıik búgingi qoǵam ony kóter­meıdi. Darhannyń qalam qýaty mol, qoıý jazady. Shyǵarmashylyqtyń shyraıyn shyǵaryp, qoǵam qaıratkerleriniń, iri tulǵalardyń tolymdy portretin ja­saıdy, keıde kitaptarǵa resenzııa jazady, endi birde ózin azamat retinde tol­ǵandyratyn oıly baǵan beredi. Mine, osylaı júktiń aýyrlaý jaǵyna basshynyń ózi ıyǵyn tósese, basqa tilshiler de shı­raı túsedi. Sapar aǵamyz ózi de jazatyn, men sál arqa-basymdy keńge salyp, oı aıtpaı, jazbaı júrsem, «ne boldy saǵan» dep qaınap jatqan qazannyń qamyn oılap alańdaı bastaıtyn. Ol kezde Ortalyq Komıtet apta saıyn, aı sa­ıyn anyqtama suraıdy, qyzmetkerlerge jazylatyn usynys, minezdeme taǵy bar jáne onyń bári oryssha jazylýy kerek. Anyqtama jazýdan Kórik Dúıseev basshy bolǵan eki jylda ǵana qutyldym. Tipti bas maqalalardyń aılyq josparyn da Ortalyq Komıtettegiler suraıdy, árıne ony da orys tiline aýdaryp berýiń kerek. Mine, osyndaı qara jumystyń bári meniń moınymda boldy. Qudaıdyń bergen qýaty, týǵan jerdiń boıyma sińirgen qasıeti shyǵar, sondaı aýyrtpalyqqa, adamdy qaradaı qajytyp jiberetin qıyn jumysqa shydap, osy ýaqytqa deıin aman-saý kelgenime keıde ózim tańǵalamyn. 

– Alǵashynda ádebıet esigin aqyn bolyp attap, jýrnalıstıkanyń del­besin qolyńyzǵa keıin alǵan ekensiz. Aqyndyǵyńyzdy jýrnalıstıka úshin qur­ban ettińiz. Sizdiń jıyrma jyldan asa orynbasar bolyp otyrýyńyzdyń ózi qur­bandyq sııaqty, jalpy, ómirde osyn­daı qurbandyqqa jıi bardyńyz ba?

– Aqyn degen at bir adamǵa jetip jatyr. Uly aqyn ataný, klassık bolý mindet emes. Alǵash aqyn bolyp tanyldym. Biraq qabilettiń bir qyryn ushtaý úshin bir qyryn tizgindeı turý kerek eken. Sondyqtan bir-eki jınaq shyǵardym da, óleń jazbaı kettim. Biraq túpte bar dúnıe túrtkilep, shyqpaı qoımaıdy. Ara-tura sonda da óleń jazyp júretinmin. Keıingi kezde óleńmen qaıta tabystym. Al qurbandyq, eger ol jaqsylyqtyń órisin ashar bolsa, jalpy jaman nárse emes. Men eshqashan «mynaý menen ozbasa eken, qalaı bolǵanda da ózimnen keıin júrse eken» dep eshkimdi qaqpaqyldap, jolyn kesken adam emespin. Ortalyq Komıtetke úlken laýazymdy qyzmetke ketip bara jatqan áriptes inilerimniń bárine óz qolymmen minezdeme jazyp berdim. Oblystyq gazettiń jaýapty hatshysy bolyp júrgen jerinen Aqseleý Seıdimbekti Qaraǵandydan aldyryp, ádebıet bólimine meńgerýshi etip qoıǵan edik, talantynyń arqasynda top jaryp, oqyrman arasynda da, ádebı ortada da ol úlken bedel jınady. Biraq bir orynda otyryp qalar túri bar. Redaktorlar oǵan ornyn bere qoımaıdy, orynbasarlyqtyń da aýyly alys, «Bilim jáne eńbek» jýrnalynyń bas redaktorynyń orny bosaǵanda «qashanǵy tizgindep ustaımyz» dep ony sonda jiberdik. О́zim bas redaktor bolmaǵanymmen, biraz jastardyń basshy bolýyna kómegim tıdi. Saýytbek, Ýálıhan, Erjuman, Janbolat bári de meniń qanatymnyń astynan shyqty, qaısysy bolsa da, óz keńistiginde erkin samǵady, eldiń sózin aıtýdan irkilgen jeri joq. Osyndaı talantty jastardyń órleýine hal-qaderimizshe jaǵdaı ja­sasaq, odan asqan abyroı da joq qoı dep oılaımyn.

– Bas basylymda eshqashan syn jarııa­lanbaǵandaı, synnan nátıje bolmaǵandaı, onyń pármeninen soń ádildik ornamaǵandaı, keıbir kisiler alǵashqy betterindegi azyn-shoǵyn resmı aqparlarǵa baılanysty tutas gazettiń jumysyn joqqa shyǵarǵysy kelip jatady. Onyń arasynda qan­shama tanymdyq, tarıhı materıaldar, áleýmettik, ekonomıkalyq sa­rap­tamalar, ádebı, mádenı mazmuny myq­ty dúnıeler jarııalanady, biraq ony kózge ilgisi kelmeı «syqıǵan SQ» degen sóz shyǵarady. Estigende shym­baıyńyzǵa batyp, shamdanyp qalyp, shamyr­qanatyn ba edińiz?

– Qandaı syn bolsyn, óz basym aýyr qabyldaǵan emespin. Syn bolýy kerek. Gazet oqpany keń jaıyn sııaqty ǵoı, kómeıine salyp jatsań da, tolmaıdy. Sondyqtan onyń bir kún jaqsy, bir kúni orta shyǵýy qalypty jaǵdaı. «Sosıalıstik Qazaqstanda» syn nege bolmasyn, boldy. О́ıtkeni kúnde jarııalanatyn bas maqalada jetistikter nasıhattala otyryp, kemshilikter synalatyn. Bas maqalada aty atalǵan sharýashylyq basshysy ne partııa qyzmetkeri erteńinde ornynan ketetin. Aıyna bir ret halyqtyq baqylaý komıteti tutas bet suraıdy. Men tórt ret tórt jyldan osy halyqtyq baqylaý komıtetiniń múshesi bolyp saılandym. Kemshilik te, naǵyz syn da sonda boldy. Al endi osyndaı gazetti qalaı syqıǵan deısiń? Ras Ortalyq Komıtettiń organy bolǵan soń artyq qımyldaı almaısyń, bura baspaısyń. Bas maqalany sirestirip, «Partııanyń pálen seziniń sheshimderi arqasynda» dep jattandy etip jazatyndar da ushyrasty, sol úshin «SK sııaqty syqıǵan SQ-nyń jigitteri» degen sózdiń qalyptasýyna túrtki bolǵandar da bar edi. О́z basym ondaıdan aýlaq boldym. О́ziń aıtqan 600-ge jýyq bas maqalanyń beri qoıǵanda teń jarymy tolyqqandy pýblısıstıka ekenin qol qoıyp aıta alamyn.

– Sarbas aǵa, jasyńyz seksenniń bel ortasynan asty. Bul kúni kóbirek oqısyz ba, kóbirek jazasyz ba, álde kóbirek teledıdar kóresiz be?   

– Kóbirek oqımyn. Kóz nashar, eki kózim de áınek bolǵanymen, kúndelikti keletin poshtanyń birin qaldyrmaı, tutas qarap shyǵamyn. Respýblıkalyq gazettiń bári keledi úıge. Qalaı ony oqymaımyn? Tyń dúnıe oqyǵan saıyn buryn biletinim túkke turmaıtyndaı kórinedi. Ádette qalamger qaýymy jazýshy jáne jýrnalıst degen bir-birine tilektes, bir-birimen nıettes eki toptan turady. Jazýshy qııal saýyp, oıdan oqıǵa qurap, keıipker jasaıdy. Ekinshisi ómirde bolǵan oqıǵany baıandap, oǵan qatysty adamdardy qareket-qımylymen kórsetip, derektendirip, aqıqatyn jazady. Iаǵnı týrasyn aıtyp, týǵanyna jaqpaıdy, al shyndyq jurttyń bárine, ásirese bılikke unaı bermeıdi. Sodan da bolar, jurttyń kóbi jýrnalısterdi ekinshi deńgeıdegi qalamger qataryna qosyp, eńbegin onsha baǵalamaıdy. Elimizde Memlekettik syılyq alǵan birde-bir jýrnalıstiń bolmaýy osyǵan dálel emes pe?

Alaıda zaman ózgerdi, qoǵam jańǵyr­dy, soǵan sáıkes jýrnalıstke degen kózqaras ta ózgerdi. Qazirgi jýrnalıst habar-oshar ǵana jazyp jurtshylyqty jańa­lyqtarmen ǵana tanystyryp otyratyn tilshi emes. Bıik minberlerden oı tolǵap, eldi erteńge jeteleıtin qaırat­kerge, shyndyq úshin jan uryp, jar salatyn kúreskerge aınaldy. О́mirde olar aralaspaıtyn sala, olar qatyspaıtyn shara joq. Bizde osyndaı jýrnalıster ósip kele jatyr. Sondyqtan olarǵa habar-oshar tasýshy dep qaramaı, qaıratker dep qaraý kerek.

– Áńgimeńizge rahmet.

Áńgimelesken

Aıgúl AHANBAIQYZY,

«Egemen Qazaqstan»

ALMATY