24 Jeltoqsan, 2013

Memlekettik saıasattyń ulttyq mektebi: alǵashqy adymdar, aldaǵy asýlar

404 ret
kórsetildi
5 mın
oqý úshin

2008 jyly Prezıdent N.Á.Nazarbaevtyń Jarlyǵymen Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Memlekettik Basqarý akademııasy quramynda memlekettik saıasatty tıimdi júzege asyrý úshin memlekettik saıasattyń ulttyq mektebi qurylǵan bolatyn. Bul qurylym osy jyldar ishinde óziniń qalyptasý joldaryn bas­tan ótkizip, memlekettik qyzmetkerlerdiń joǵarǵy elıtalyq toptaryn daıyndaýda sapaly da tıimdi eńbek etip keledi.

2008 jyly Prezıdent N.Á.Nazarbaevtyń Jarlyǵymen Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Memlekettik Basqarý akademııasy quramynda memlekettik saıasatty tıimdi júzege asyrý úshin memlekettik saıasattyń ulttyq mektebi qurylǵan bolatyn. Bul qurylym osy jyldar ishinde óziniń qalyptasý joldaryn bas­tan ótkizip, memlekettik qyzmetkerlerdiń joǵarǵy elıtalyq toptaryn daıyndaýda sapaly da tıimdi eńbek etip keledi.  Osy joldaǵy basty kórsetkish memlekettik qyzmetkerlerdiń strategııalyq deńgeıdegi oılaý qabiletin, memleketshildigi men otansúıgishtik qasıetterin arttyrý bolyp tabylady. Elbasy qoıyp otyrǵan bul talaptardy júzege asyrý barysynda memlekettik saıasattyń ulttyq mektebi álemdik tájirıbeni utymdy paıdalanýda. Ásirese, Dıýk ýnıversıtetiniń Senford mektebi, Lı Kýan Iý atyndaǵy Sıngapýrdyń memlekettik saıasat mektebi, Londondyq ekonomıka jáne saıası ǵylymdar mektebi, Fransýzdyń memleketti basqarýdyń ulttyq mektebi tájirıbelerin oqý úderisinde qoldanýdyń mańyzy zor ekenin ómirdiń ózi dáleldep otyr. Sonymen birge, ujym aldynda turǵan mindetterdi oryndaý úshin respýblıka deńgeıindegi memleket qaıratkerleri, ulttyq kompanııalardyń, shetel dıplomatııalyq mıssııasynyń ókilderi, sheteldik jáne elimizge belgili ǵalymdar tartylýda. Bıylǵy jyldyń ózinde 16 magıstrant Dıýk ýnıversıtetinde 3 aılyq tájirıbeden ótip, memleket basqarýdyń qyr-syryn úırenip, akademııaǵa sertıfıkatpen oraldy. Olar, memlekettik emtıhandaryn joǵarǵy deńgeıde tapsyryp, magıstrlik dıssertasııa­syn qorǵaý ústinde. Bul dástúrdiń aldaǵy jylda da óz jalǵasyn tabatynyna akademııa basshylary senimdi. Eń bastysy, sheteldik tájirıbe magıstranttardyń dıssertasııasynda bir júıege túsirilip, olardyń biliktiligi men kásibıligin arttyrýǵa paıdasy tıetini sózsiz. Eń bastysy, sóz etip otyrǵan mektep óz túlekterin memlekettik basqarýdyń «A» korpýsynyń rezervine usyna alady.

Memlekettik saıasattyń ulttyq mektebi oqý kókjıegin keńeıte otyryp, óz damýynda jańa belesterdi baǵyndyrýda. Qazir «Saıasattaný» mamandyǵy boıynsha magıstranttardy daıyndaý qolǵa alynýda. «Memlekettik saıasat», «Áleýmettik saıasat» kafedralary bul iste ınnovasııalyq tehnologııalardy paıdalana otyryp, biregeı oqý baǵdarlamasyn usynýda. Saıasatty taldaýdaǵy analıtıkalyq jáne praktıkalyq tásilder, bıýdjettik saıasattyń ekonomıkalyq astary, memlekettik shyǵyndardy taldaý, júıelik reformalardy basqarý máseleleri saıasatkerlerdi daıyndaýdyń jańa bir belesi bolmaqshy.

Memlekettik saıasattyń ulttyq mektebinde «Áleýmettik jumys» baǵdarlamasy boıynsha (Doctor in Public Policy) 3 jyldyq doktorantýra da óz jumysyn tıimdi jalǵastyrýda. Oqý baǵdarlamasynyń basty ereksheligi bolashaq mamanǵa áleýmettik jumystyń negizi bolyp tabylatyn etıkalyq normalar men qaǵıdalardy sanasyna sińdirý, ony is-árekettiń basty ólshemi retinde qaraýǵa úıretý bolyp tabylady. Bul jetistikter negizinde jatqan faktor memlekettik basqarý salasyna kadr daıyndaýǵa júıeli, konseptýaldy turǵydan kelý bolyp tabylady. Otandyq jáne sheteldik tájirıbelerdi jınaqtaı otyryp, memlekettik basqarýdyń jańa modelin qalyptastyrý bolmaqshy.

Qazir memlekettik qyzmetkerlerdi arnaıy daıyndyqtan ótkizýdiń mańyzy zor. Memlekettik qyzmetkerdiń bilimin únemi shyńdap, biliktiligin kóterip otyrý búgingi kún talaby. Memlekettik basqarý júıesinde qabyldanatyn qandaı da bolmasyn sheshim ǵylymı negizde júrý qajet. Bilimge degen yntyzarlyq, qushtarlyq memlekettik qyzmetkerdiń básekelestik qabilettiligin arttyryp, onyń tıimdiligin , strategııalyq oılaý júıesin qalyptastyrady. Demek, memlekettik basqarý memlekettik qyzmetkerden bilimdilikti, kásibı sheberlikti, erekshe qabilet pen talantty qajet etedi. Osy talaptarǵa saı úmitker ǵana memlekettik basqarýǵa aralasa alady. Bul Elbasynyń talaby. Áleýmettik, saıa­sı jańǵyrtýdyń negizi de osynda. Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Basqarý akademııasy Elbasy qoıyp otyrǵan osy talaptardy oryndaý úshin tyńdaýshylar men magıstranttarǵa joǵary talap qoıa otyryp, olardyń kásibıligin, moraldyq-etıkalyq qasıetterin shyńdaýǵa da erekshe nazar aýdarýda. Akademııa rektory Bolatbek Ábdirásilovtiń basqarýymen qabyldanǵan akademııanyń damý konsepsııasy da osy atalǵan talaptardy oryndaýǵa baǵyttalǵan.

 Memlekettik saıasattyń ulttyq mektebi memleket qyzmetkerleriniń jańa tolqynyn daıyndaýda eńbegin eseleı túseri sózsiz. Jahandaný zamanynda bilimi men adamgershiligi ushtasqan, elin súıetin shynaıy patrıottar men memleketshil qyzmetkerlerdi daıyndaý jalpy memlekettik mindet ekenin akademııa ujymy tolyq sezinedi jáne ony oryndaýǵa asqan jaýapkershilikpen qaraıdy.

Tóleýǵalı Bóribaev,

fılosofııa ǵylymdarynyń

doktory, «Áleýmettik saıasat» kafedrasynyń professory.