27 Jeltoqsan, 2013

Baǵa narqyna kim qojaıyn

390 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin

Jergilikti jurtshylyqtyń arasynda «Jolaqy qymbattap ketipti» degen sózdiń shyqqanyna da biraz boldy. Qajetti taýarlaryn arqalanyp-qaýǵalanyp qaladan tasıtyn qaratóbelikterge mán-jaıdyń astaryn túsindirý maqsatynda arnaıy mamandardyń pikirine júgindik.

Jergilikti jurtshylyqtyń arasynda «Jolaqy qymbattap ketipti» degen sózdiń shyqqanyna da biraz boldy. Qajetti taýarlaryn arqalanyp-qaýǵalanyp qaladan tasıtyn qaratóbelikterge mán-jaıdyń astaryn túsindirý maqsatynda arnaıy mamandardyń pikirine júgindik.

Buǵan deıin Batys Qazaqstan oblysy Qaratóbe aýdanynda Qaratóbe – Oral, Oral – Qaratóbe baǵytynda qatynaıtyn jeńil kólikterdegi jolaqy 1500 teńge kóleminde bolatyn. Qarasha aıy bastalysymen jolaqy 2000 teńge bolyp, birden sharyqtap shyǵa keldi. Muny jolaýshy tasymaldaýshy kólik ıeleri bolsa, kún raıynyń qolaısyzdyǵymen túsindiredi.

Aıta keterligi, ótken jyly oblys ákiminiń qoldaýymen qalamen eki aralyqta qatynaı bastaǵan «Qazaqstan-Elim» JShS-ne qarasty jolaýshylar avtobýsy jolaqyny burynǵy qalpynda saqtap qaldy.

– Bizdiń mekemeniń quzyretine jolaýshylar kóligi men avtomobıl joldary máselesiniń jaı-japsary da enedi. Bul ba­ǵyt­ta júıeli túrde josparǵa saı maq­satty jumys júrgizilip ke­ledi. Búgingi tańda qalamen eki orta­ǵa qatynaıtyn kólik ıeleriniń jolaqysyn qymbattatýy qara­tóbelikterdi alańdatyp otyrǵany ras. Bul – oılanarlyq másele.

– Bizdiń bólimge aýdandyq salyq basqarmasy arqyly patent alyp, jolaýshy tasymalymen aınalysýǵa ruqsat alǵan jeke kásipkerler joǵary organdar belgilegen talaptarǵa sáıkes bolǵan jaǵdaıda ǵana jolaýshy tasymaldaýshy retinde tirkeýge tura alady. Soǵan oraı arnaıy tarıf belgilenip, baqylaýǵa alynady. О́kinishke qaraı, bólim boıynsha kúni búgin tirkelgen jeke kásipkerler múldem joq. Son­dyqtan biz «tıip-qashyp» jolaýshy tasymalymen aınalysyp júrgen kólik ıelerin baqylaýǵa ala almaımyz, quqyǵymyz da joq, – deıdi Qaratóbe aýdandyq turǵyn-úı kommýnaldyq sharýashylyǵy, jolaýshylar kóligi jáne avtomobıl joldary bóliminiń meńgerýshisi Esbolat Qydyrǵoja.

Al Qaratóbe aýdandyq salyq basqarmasynyń bólim basshysy Asylanbek Beısembaıdyń aıtý­­­ynsha, ústimizdegi jyldyń 10 aıy­­nyń qorytyndysy boıyn­sha pa­­tent alyp, jolaýshylar tasy­ma­­­lymen aınalysatyn 59 jeke kásipker tirkelgen. Onyń 40-qa jýy­­­ǵy jumysyn júrgizip otyr. Sa­lyq salasynyń zańnamalaryna sáı­kes kólik salyǵyn ýaqtyly tó­lep, esep-qısaptaryn júrgizip oty­rady.

Biz saýal salǵan aýdan ortaly­ǵyndaǵy «Álim» JShS men «Mu­qa­nov» jeke kásipkerligi ıeli­­gindegi janar-jaǵarmaı quıý be­ket­terindegi janarmaı baǵa­sy­­nyń narqy – AI-80 marka­ly janarmaıdyń lıtri 102-105 teńge, AI-93 120-122 teńge ara­ly­­ǵynda. Demek, kólik júrgi­zýshi­ler úshin eń ótimdi, suranys­qa ıe AI-93 markaly janarmaı eken­digi daýsyz. Sol sebepti onyń baǵa­sy 5 teńgege joǵarylap otyr.

Zerdelep qarasaq, jolaqynyń negizsiz sharyqtap kóterilýine aýdan turǵyndarynyń, onyń ishinde jekelegen jolaýshylardyń ózderi tikeleı sebepker bolyp otyrǵanǵa uqsaıdy. Sebebi, «barar jerime tez jetsem boldy» degendi maqsat etken jolaýshy ataýlynyń bar nazary jolaqysy arzan avtobýsqa qaraǵanda, jeńil kólikterge aýyp turary basymdyqqa ıe. Muny jete ańǵarǵan jolaýshy tasymalymen aınalysatyn jeke kásipker bolsa, baǵany kóterip álek.

«Jol muraty – jetý» demek­shi, tıimdi jolaqysy baǵasy­na qol jetkizýdiń, baǵany turaq­tandyrýdyń tetigin qarastyrýdy tarazy talqysyna saldyq.

Serikbaı HASANOV.

Batys Qazaqstan oblysy,

Qaratóbe aýdany.