Ásirese, Ekinshi dúnıejúzilik soǵys. Jańa ǵasyr ótken ǵasyrǵa qarap boı túzeıtiniń eskersek, sol qandy jyldardyń kelbeti jas urpaqqa úlken ónege. Otandy súıýge erekshe rýh beredi. Al sol almas rýhty biz soǵyztyń azabyn tartqan qarııalardyń áńgimelerinen, shyǵarmalardan, sýretterden alamyz. Bulardyń bári sol kezeńniń óshpes estelikteri.
Sýret demekshi, Nur-Sultan qalalyq memlekettik arhıvi elorda turǵyndary men qonaqtaryna arnap arnaıy tarıhı kórme uıymdastyrdy. Kórmede soǵysqa attanǵan sarbazdardyń qujattary, jarlyqtar men sol dáýirdegi qalanyń turmys-tirshiligin baıandaıtyn fotolar qoıylǵan.
Derekterge súıensek, kezinde Aqmola qalasynda 4 dıvızııa qurylǵan. 310, 387, 29 jaıaý áskerler jáne 106 kavalerııa. 1941 jyldyń jeltoqsanynda jaýyngerler men komandalyq quramdy ornalastyrý úshin áskerı qalashyqta 126 kazarma daıyndalady. Oǵan 7600 adam qabyldanady. 1500 jaýynger qalanyń ishindegi murajaı ǵımaratyna ornalassa, al «Stalın týy» gazetiniń redaksııasyna 800 adam qonystanady. Jalpy 9783 aqmolalyq maıdanǵa attanyp, sonyń 7 414-i oqqa ushypty. Keıinnen 38 aqmolalyq jaýynger Keńes Odaǵynyń Batyry ataǵyna ıe bolady. 7 soldat úshinshi dárejeli Dańq ordenderimen marapattalǵan eken. Osyndaı kóp qolǵa tússe bermeıtin mańyzdy maǵlumattar soǵys taqyrybynda sóz qaýzarda tilge tıek bolar dúnıege baı ári jastardyń namysyna qaıraq bolmaq.
Eń ǵajaby, kórmeni tamashalaýǵa ata-analar balalarymen kelgen. Osyndaı múmkindik syılaǵan uıymdastyrýshylarǵa alǵys aıtýda. Olar erlikke toly sýretter jas tolqynǵa jiger beretinine kámil senedi.
«Ekinshi dúnıejúzilik soǵysqa qatysyp, erlik kórsetken ardager aǵa-apalarymyzǵa kórsetiletin qurmet alasarmaýy tıis. О́ıtkeni olar syn saǵaty týǵanda qolyna qarý alyp, maıdanǵa attandy. Osy arqyly óziniń Otan aldyndaǵy boryshyna adaldyq tanytty. Qanshama ákelerimizben, atalarymyz surapyl soǵystan oralmady, biraq olar týraly estelik bizdiń júregimiz ben jadymyzda qalady. Men ardagerler men tyl eńbekkerlerine myqty densaýlyq tileımin. Bizge beıbitshilik pen tynyshtyq syılaǵyn úshin basymdy ıemin», deıdi elorda turǵyny Aıda О́lenbaı.
Kórmeden basqa, soǵys týraly qundy qujattardy muraǵattyń veb-saıtynan «Tarıhı qujattar» bóliminen tabýǵa bolady: https://www.gosarhiv.kz/istoricheskie-dokumenty/