Ashyqtyq, dostyq jáne ózara túsinistik rýhynda ótken kelissózder barysynda memleket basshylary qazaq-tájik qatynastarynyń jaı-kúıin, saıası, saýda-ekonomıkalyq, mádenı-gýmanıtarlyq jáne basqa da salalardaǵy ekijaqty yntymaqtastyqty keńeıtý jáne tereńdetý perspektıvalaryn egjeı-tegjeıli talqylady, sondaı-aq óńirlik jáne halyqaralyq kún tártibindegi máseleler boıynsha pikir almasty.
Qazaqstan men Tájikstan arasyndaǵy baýyrlastyq jáne dostyq qatynastardy damytý men nyǵaıtýǵa sońǵy úsh onjyldyqta Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaev pen Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdenti, Ult Kóshbasshysy Emomalı Rahmon úles qosýda.
Taraptar Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Emomalı Rahmonnyń 2018 jylǵy 15 naýryzdaǵy Qazaqstan Respýblıkasyna resmı sapary barysynda qol jetkizilgen ýaǵdalastyqtardyń iske asyrylý barysyn oń baǵalady, sondaı-aq ekijaqty yntymaqtastyqty odan ári keńeıtýge jańa serpin bergen Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaevtyń 2021 jyly 19-20 mamyrdaǵy Tájikstan Respýblıkasyna jasaǵan alǵashqy resmı saparynyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Qazaqstan Respýblıkasy men Tájikstan Respýblıkasy arasyndaǵy qarym-qatynastardyń negizderi jáne strategııalyq áriptestik týraly sharttarda bekitilgen qaǵıdattar men mindettemelerge degen beıildilikti rastaı otyryp, memleket basshylary baýyrlas halyqtar arasyndaǵy ózara qurmet pen qoldaý, túsinistik pen dostyq negizinde memleketaralyq dıalogty odan ári damytý maqsatynda tómendegiler jóninde málimdeıdi:
Kópǵasyrlyq dostyq pen tatý kórshilik baılanystardy saqtaý, búkil óńirdiń ornyqty damýy men órkendeýin qamtamasyz etý maqsatyndaǵy joǵary jaýapkershilikti tereń sezine otyryp, Qazaqstan Respýblıkasy men Tájikstan Respýblıkasy arasyndaǵy strategııalyq áriptestikti odan ári damytýǵa umtylystaryn rastady.
Qos memleket arasyndaǵy uzaq merzimdi qatynastardyń údemeli damýy úshin belsendi saıası dıalogtyń mańyzdylyǵyn ataı otyryp, joǵary, bıik jáne basqa da deńgeılerde senimdi jáne syndarly baılanystardy keńeıtýdi qoldady.
Taraptar COVID-19 pandemııasy jaǵdaıynda onyń jaǵymsyz saldaryn eńserýde ózara járdemdesýdi jalǵastyrýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti. Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdentine 2020 jyly tájik eline kórsetilgen gýmanıtarlyq kómek úshin alǵys bildirdi.
Qazaq-tájik qarym-qatynastarynyń negizgi draıverleriniń biri bolyp tabylatyn saýda-ekonomıkalyq yntymaqtastyqty damytýdyń oń úrdisin qanaǵattanýshylyqpen atap ótti. Memleket basshylary úkimetterge ekijaqty saýda kólemin aldaǵy 5 jylda 2 mlrd. AQSh dollaryna deıin ulǵaıtý maqsatynda jańa tásilder ázirleýdi tapsyrdy.
2021 jylǵy naýryzda Dýshanbede ótken Ekonomıkalyq yntymaqtastyq jónindegi qazaq-tájik úkimetaralyq komıssııasy 16-otyrysynyń jáne Investısııalyq forýmnyń qorytyndylaryn oń baǵalady.
Qazaqstan men Tájikstan arasyndaǵy taýar aınalymyn arttyrý jáne jetkiziletin taýarlardyń nomenklatýrasyn ulǵaıtý jónindegi birlesken jumys tobynyń 3-shi otyrysynyń, sondaı-aq taraptardyń 2022-2023 jyldarǵa arnalǵan Taýar aınalymyn arttyrý jónindegi jol kartasyn ázirleý daıyndyǵyn quptady.
Taraptar salalyq kásiporyndar bazasynda, sonyń ishinde erkin ekonomıkalyq aımaqtarda, shıkizatty túpkilikti ónimge deıin óńdeý boıynsha birlesken óndirister qurý týraly ýaǵdalastyqqa qol jetkizdi, sondaı-aq mashına jasaý, ónerkásip, temir jol jáne kóliktiń ózge túrleri, ınfraqurylym, logıstıka jáne basqa da salalarda ekijaqty yqpaldastyqty keńeıtý múmkindigin qarastyrýǵa ázirligin rastady. Osy oraıda, О́nerkásip salasyndaǵy yntymaqtastyq týraly negizdemelik memorandýmǵa qol qoıylǵanyn quptady.
Aýyl sharýashylyǵy salasyndaǵy yntymaqtastyqtyń oń tájirıbesin atap ótip, aýylsharýashylyq ónimderin ózara jetkizýdi arttyrý jáne qos eldiń aýmaǵynda kóterme-taratý ortalyqtar qurý boıynsha qajetti qadamdardy qabyldaýdy qoldady.
Sıfrlandyrý salasynda Qazaqstan men Tájikstannyń yqpaldastyǵynyń perspektıvalaryn atap ótti. Osy saladaǵy yntymaqtasty jandandyrý ekonomıkalyq ósýdiń jańa baǵyttaryn qalyptastyrýǵa jáne qos memlekettiń ekonomıkalarynyń ınvestısııalyq tartymdylyǵyn kóterýge yqpal etetinine kelisti.
Ortaq tarıhı, mádenı murany saqtaý men kóbeıtýdiń mańyzdylyǵyn moıyndaı otyryp, ózara mádenı kúnderdi, kórmelerdi, festıvalder men basqa da is-sharalardy ótkizý arqyly mádenı-gýmanıtarlyq baılanystardy keńeıtýge shaqyrdy.
Qazaqstan men Tájikstan halyqtarynyń jaqyndasýyna mańyzdy úles qosyp otyrǵan qazaq jáne tájik dıasporalarynyń ókilderi úshin odan ári qoldaý kórsetý men qolaıly jaǵdaı jasaýdyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
Kóshi-qon salasyndaǵy yntymaqtastyqty jalǵastyrýdyń qajettiligin rastady.
Bilim berý, sonyń ishinde túrli baǵyttar boıynsha mamandar daıarlaý salasyndaǵy yntymaqtastyqty tereńdetýge ózara qyzyǵýshylyq bildirdi. Eki eldiń joǵary oqý oryndarynda bilim alyp jatqan qazaq jáne tájik stýdentteri úshin bilim granttarynyń sanyn eki esege kóbeıtýge kelisti.
Parlamentaralyq is-qımyldyń jańa formattaryn qurýdy qosa alǵanda, parlamenttik baılanystardy odan ári keńeıtýdi qoldady.
О́ńirde dostyq, tatý kórshilik jáne ózara senimdi saqtaýǵa yqpal etetin Ortalyq Azııa memleketteri basshylarynyń Konsýltatıvtik kezdesýleri turaqty ótkizilýiniń mańyzdylyǵyn basa aıtty.
О́zara tıimdi yntymaqtastyqqa qosymsha serpin berý jáne óńirlik turaqtylyq pen qaýipsizdikti qamtamasyz etý maqsatynda XXI ǵasyrda óńirde dostyq, tatý kórshilik jáne yntymaqtastyq ornatý týraly besjaqty shart jasasýdy birlesip ilgeriletýge daıyn ekendikterin bildirdi.
2021 jyly halyqaralyq koalısııa áskerleriniń Aýǵanstannan shyǵarylatyndyǵyn eskere otyryp, halyqaralyq qoǵamdastyqtyń osy eldegi qaýipsizdikti qamtamasyz etý, beıbitshilik prosesin ilgeriletý jáne onyń áleýmettik-ekonomıkalyq jandanýy boıynsha sharalar qabyldaýynyń erekshe mańyzdylyǵyn atap ótti. 2021 jylǵy 29-30 naýryzda «Azııa júregi – Ystanbul úderisi» taqyrybynda Dýshanbede ótken Syrtqy ister mınıstrleri otyrysynyń qorytyndysyn, sondaı-aq Tájikstannyń 2021 jylǵy 13-14 shildede «ShYU-Aýǵanstan» baılanys tobynyń kezekti otyrysyn ótkizý týraly bastamasyn joǵary baǵalady.
Aral teńizi basseıniniń áleýmettik-ekonomıkalyq, sý sharýashylyǵy jáne ekologııalyq problemalaryn sheshýdegi biregeı uıym jáne saıası alań bolyp tabylatyn Halyqaralyq Araldy qutqarý qorynyń (HAQQ) erekshe rólin atap kórsetti. Ortalyq Azııa elderiniń naqty baǵdarlamalar men jobalardy iske asyrý boıynsha halyqaralyq uıymdarmen, donorlarmen, ekologııalyq qorlarmen ózara is-qımylyn keńeıtýge shaqyrdy.
Qazaqstan Prezıdenti Tájikstannyń HAQQ-qa aǵymdaǵy tóraǵalyǵy sheńberindegi ózara tıimdi yntymaqtastyqty odan ári damytýǵa daıyn ekenin bildirdi.
BUU jáne basqa da halyqaralyq uıymdar sheńberinde eki taraptyń halyqaralyq bastamalaryn ózara qoldaý boıynsha ustanymdarynyń buljymastyǵyn rastady.
Qazaqstan basshysy 2020-2021 jyldary Tájikstannyń Shanhaı Yntymaqtastyq Uıymyndaǵy jáne Ujymdyq qaýipsizdik týraly shart uıymyndaǵy tóraǵalyǵyna, sondaı-aq Tájikstannyń jahandyq sý bastamalaryna joǵary baǵa berdi. 2020 jylǵy 21 jeltoqsanda «2018-2028 jyldary «Sý turaqty damý úshin» is-qımyldardyń halyqaralyq onjyldyǵynyń maqsattaryna jetý barysyna orta merzimdi jan-jaqty qamtylǵan sholý jónindegi BUU konferensııasy» BUU Bas Assambleıasynyń qararyn quptady jáne 2025 jyldy Halyqaralyq muzdyqtardy saqtaý jyly dep jarııalaý týraly Tájikstan Prezıdentiniń bastamasyn qoldady.
Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdenti BUU Bas Assambleıasynyń 75-shi sessııasy barysynda usynylǵan Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń BUU Qaýipsizdik Keńesine esep beretin Bıologııalyq qaýipsizdik jónindegi halyqaralyq agenttigin qurý bastamasyna qoldaý bildirdi.
Tájikstan Prezıdenti 2020-2022 jyldary Azııadaǵy ózara is-qımyl jáne senim sharalary jónindegi keńeske (AО́SShK) Qazaqstannyń tóraǵalyq etý basymdyqtaryn qoldady jáne AО́SShK áleýetin damytýǵa járdem kórsetýge nıet bildirdi.
Memleketter basshylary Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń Tájikstan Respýblıkasyna resmı saparynyń nátıjelerine oń baǵa berdi jáne onyń qorytyndylary eki baýyrlas halyqtyń túpki múddelerine sáıkes ekijaqty qarym-qatynastardy sapaly jańa deńgeıge shyǵarýǵa yqpal etetinine senim bildirdi.
Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Qasym-Jomart Toqaev Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdenti Emomalı Rahmonǵa jyly qabyldaǵany jáne qonaqjaılylyǵy úshin alǵysyn bildirip, Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdentin ózine qolaıly ýaqytta qarymta saparmen Qazaqstan Respýblıkasyna kelýge shaqyrdy. Tájikstan Respýblıkasynyń Prezıdenti shaqyrýdy rızashylyqpen qabyldady. Sapardyń merzimderi dıplomatııalyq arnalar arqyly kelisiletin bolady.
