«Izgilikti qoǵam» izgi adamnan bastalady

Atalǵan semınar-trenıng Túrkistan men Kentaý qalalarynda bastalyp, oblys boıynsha barlyq aýdan men qalany qamtydy. Onda tájirıbeli psıholog maman adamnyń oıy men emosııasy, ishki sezimderi arqyly durys jumys isteý týrasynda psıhologııalyq terapııa ótkizdi. Keleńsiz jaǵdaıǵa tap bolǵan jastarǵa máseleden shyǵý joldary boıynsha semınar júrgizildi. Odan bólek, trenıng barysynda jastardyń kóshbasshylyq qabiletin arttyrý, ózindik qalyptasýyna yqpal etetin jattyǵýlar kórsetildi.

Bul psıhologııalyq semınar-tre­nıng­ti uıymdastyrǵan oblystyq «Jastar resýrstyq ortalyǵynyń» bas­shysy Amalbek О́mirtaıdyń aıtýynsha, bul is-shara jastardyń qoǵamda óz ornyn tabýyna, emosııasyn basqarýyna, oı­laý júıesiniń damýyna yqpal etedi.

Pandemııaǵa baılanysty onlaın jáne oflaın formatta júrgizilgen semınar-trenıngke 3200 jas qatysty. Onyń ishinde karantındik talaptar qatań saqtala otyryp, 800 adam oflaın formatta sabaq alsa, 2400 jas Zoom platformasy arqyly onlaın qatysyp, paıdaly aqparatpen sýsyndady.

Uıymdastyrýshylardyń aıtýynsha, bul is-shara elimizdegi tótenshe jaǵdaıǵa baılanysty óńir jastary úshin paıdaly boldy. Sebebi adam uzaq ýaqyt úıde otyrý jáne únemi sıfrly qurylǵylarǵa qarap otyrý áserinen psıhologııalyq daǵdarysqa túsetini anyq.

Psıhologter qazirgi tańda jastardyń boıyna úmit pen senim uıalatý arqyly jyly sezimderdi damytý kerek ekendigin aıtady. Psıhologııalyq trenıng barysynda jastar men jasóspirimder arasynda ómirdiń daǵdarys kezeńderinde jaǵdaıdan shyǵa bilý mańyzdylyǵy sóz bolyp, onyń joldary talqylandy. Oǵan qosa, delınkventti (zań buzý) jáne aýtodestrýktıvti minez-qulyqtyń aldyn alý, syndarly túrde maqsatqa qol jetkizý boıynsha psıhologııalyq baǵyt-baǵdar berildi.

Semınar-trenıngte qamtylǵan ózek­ti máseleleriniń biri – búgingi jastar­dyń óz-ózine qol jumsaýy. Osy rette sýı­sıdtiń aldyn alý, jaqyn adamdarmen kúndelikti qarym-qatynasta durys bolý, jan dúnıege úńile otyryp, saý azamatty qalyptastyrý joldary talqylanyp, mamandar óz tájirıbelerin bólisti. 

Jastar arasynda ózekti másele­lerdi aldyn alý maqsatynda uıymdas­tyrylǵan «Izgilikti qoǵam» oblystyq semınar-trenıngi óńir jastaryna erek­she serpilis bergen joba boldy. Sebebi joba formaty erkin bol­ǵan­dyqtan, eń aldymen, jastar bir-birin tanyp bilý úshin «Búgingi kúnge sálem!» degen oıyn arqyly tanysyp kóńil kóterse, ekinshi rette jastarǵa salmaqty oı salar «Otbasyndaǵy qa­rym-qatynas» taqyrybynda áńgime órbidi. Árıne, atalǵan taqyrypta ár jastyń óz kóz­qarasy bary anyq. Olar óz oıyn ortaǵa salyp, pikirin ortaǵa sal­dy. Oıdan oı týady demekshi, jastar bir-bi­rine jaqsy oı aıtyp, úlgi bola alǵandaı. 

Dese de qazirgi jastardyń belsen­diligi olardyń psıhologııa iliminen alys emestigin, daǵdarystyń aldyn alý­ǵa tyrysatyndyǵyn baıqatty. Al semınar-trenıng jastarǵa jeke tul­ǵa retinde damýǵa, psıhıkalyq den­saýlyqty nyǵaıtý men jetildirýge, ózin ózi durys baǵalaýdy jáne óz qabiletteri men múmkindikterine degen senimdilikti arttyrýǵa, sondaı-aq  shıelenisken shekteýli jaǵdaılarda psıhologııalyq turǵydan utqyr bolý qabiletin meńgerýge yqpal etti.