Bul tapsyrmalardy oryndaý úshin «Samuryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qory naqty sharalar qabyldap, ony oryndaý arqyly taýarlar men qyzmetter aınalymyndaǵy otandyq úlesti arttyryp otyr. Úkimet otyrysynda Qordyń otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýǵa baǵyttalǵan sharalary men sol sharalardyń on aıdaǵy qorytyndysy týraly baıandaǵan «Samuryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qory» basqarma tóraǵasy Almasadam Sátqalıev naqty nátıjeler men bolashaqtaǵy josparlar týraly aqparat berdi.
Máselen, Qordyń kompanııalar tobynyń jalpy satyp alý jospary 3,6 trln teńge bolsa, sonyń ishinde 2021 jyldyń 10 aıyndaǵy qol qoıylǵan kelisimsharttardyń somasy 3,3 trln teńgeni nemese jalpy jospardyń 91,7% qurady.
Eger bul jospardy naqty baǵyttarǵa bólip qarasaq, onda taýarlardy satyp alý úlesi on aı ishinde 1,6 trln teńgeni, jumystardyń úlesi 0,8 trln teńgege, qyzmetterdiń úlesi 0,9 trln teńgeni quraǵan.
«Otandyq úlesti arttyrý maqsatynda qazaqstandyq kompanııalarmen taýar, jumystar men qyzmetterdi satyp alý aıasynda 2,9 trln teńgeniń kelisimsharttaryna qol qoıyldy. Osylaısha, on aı ishinde jergilikti úlestiń kólemi 2,5 trln teńge boldy», dedi A.Sátqalıev Úkimet otyrysynda.
Otandyq kásipkerlerdi qoldaýda «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» salasynyń damýyna erekshe nazar bólinedi. Máselen, osy jyldyń on aıynda «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» baǵdarlamasynda taýarmen shaqqandaǵy jergilikti úles 2020 jylǵy kórsetkishten 8 paıyzǵa artyp, 2021 jyly 78 paıyzdy nemese 40,2 mlrd teńgeni quraǵan.
«Eger bul qarajatty ár salanyń úlesine bólsek, «Qarapaıym zattar ekonomıkasy» baǵdarlamasy boıynsha jeńil ónerkásip salasyndaǵy kompanııalar – 0,6 mlrd teńge, tamaq ónerkásibindegi kompanııalar – 0,5 mlrd teńge, qurylys materıaldary salasyndaǵy kompanııalar – 6 mlrd teńge, hımııa salasyndaǵy óndirister – 18 mlrd teńge, mashına qurylysy salasyndaǵy kompanııalar – 13,7 mlrd teńge, qaǵaz óndirisi salasyndaǵy kompanııalar– 1,3 mlrd teńge, farmasevtıka baǵytyndaǵy kásiporyndar 0,1 mlrd teńge ıgergen», dedi ol. Jalpy, jyl sońyna deıin otandyq óndiristiń úlesin arttyrýǵa baǵyttalǵan josparlar túgeldeı oryndalmaq.
«Samuryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qorynyń otandyq kásipkerlerdi qoldaýǵa baǵyttalǵan úlken jumystarynyń biri – jergilikti kompanııalar arasyndaǵy memlekettik satyp alý kólemin arttyrý. Qor otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaý jáne satyp alýlardy damytýǵa baǵyttalǵan jumystardy bir izge qoıyp úlgergen.
Aıta keterligi, Qordyń jalpy satyp alý kelisimsharttarynyń úlesinde otandyq óndirýshilermen 1,2 trln teńgege nemese jalpy satyp alýlardyń 75 paıyzyna teń kólemde kelisimsharttar jasalǵan.
Otandyq kásiporyndardyń satyp alý júıesin damytý úshin Qor satyp alýlar kategorııalaryn basqarý tetigin qoldanady. Bul tetiktiń arqasynda otandyq taýar óndirýshiler naqty qoldaý kóredi jáne satyp alýlardyń eń ońtaıly júıesi qalyptasady.
«Osy tetiktiń arqasynda 2021 jyly otandyq taýar óndirýshilermen seriktestik jáne ónim satyp alý týraly jalpy somasy 62 mlrd teńgege 42 kelisim jasalǵan. Sondaı-aq Qor birinshi kezekte satyp alý jasaıtyn kompanııalar tizimin (Qorǵa qarasty kompanııalar) bekitken», deıdi Almasadam Sátqalıev.
Aıta keteıik, qazir bul tizimge 900-den astam otandyq óndirýshiler engen. Olarmen jalpy somasy 884 mlrd teńge shamasynda kelisimsharttarǵa qol qoıylǵan.
Otandyq kásipkerlerdi qoldaýǵa baǵyttalǵan úlken jumystardyń bir baǵyty – ımport almastyrý baǵdarlamasy. Jyl saıyn qor Holdıngke qarasty barlyq kompanııalardyń taza ımporttan kelip otyrǵan taýarlar pýlyn qalyptastyryp, jarııalap otyrady. Sonymen qatar óndirýshilerge Qazaqstan aýmaǵynda jańa óndiris oshaqtaryn ashýǵa múmkindik beretin ofteık-kelisimsharttarǵa qol qoıylady.
«Baǵdarlamany júzege asyrǵan ýaqytta jalpy somasy 79,1 mlrd teńge bolatyn 177 ofteık-kelisimsharttarǵa qol qoıyldy. Sonyń nátıjesinde, 2 myń jumys orny ashylyp, 220 mlrd teńge somada ınvestısııa tartyldy. Bıýdjetke shamamen 18 mlrd teńge kóleminde salyq tólendi», dedi Úkimet otyrysynda Almasadam Sátqalıev.
Mınıstrler kabınetiniń aldynda otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýǵa arnalǵan ózge de qosymsha sharalar týraly aıta kele A.Sátqalıev Úkimet tapsyrmasyna oraı, pandemııa kezinde «Samuryq-Qazyna» qory qazaqstandyq bıznesti qoldaý úshin qandaı sharalardy qolǵa alǵanyn baıandap berdi.
«Pandemııa kezinde bıznesti qoldaýǵa baǵyttalǵan sharalardy tizsek, eń aldymen taýar óndirýshiler tenderlik ótinish pen oryndaý kelisimshartyn ótkizýden bosatyldy. Sonymen qatar tapsyrystyń keminde 30 paıyzy kóleminde avans tólenip, ony berý merzimi 30 kúnnen 10 kúnge deıin qysqardy. Sondaı-aq tótenshe jaǵdaı kezinde kelisimshart mindetterin oryndaı almaǵan kásipkerlerge aıyppul salynbanǵan», dep habarlady A.Sátqalıev.
«Samuryq-Qazyna» AQ basqarma tóraǵasy otandyq taýar óndirýshilerdi qoldaýǵa baǵyttalǵan ózge de sharalar týraly aqparat bere otyryp, 2021 jyly júzege asyrýǵa engizilgen satyp alýdyń jańa tetikterine toqtaldy.
«2021 jyly Qor satyp alýdyń jańa ádisin – elektrondy dúken arqyly satyp alý tetigin engizdi. Eger buryn satyp alý prosesi konkýrs ótkizip, kelisimshartqa qol qoıǵanǵa deıin 22 kúnnen 43 kúnge deıin ýaqyt alsa, endi elektrondy dúken arqyly ótetin prosess 1 kúnnen 5 kúnge deıin ýaqyt alady. Osy arqyly jumys shyǵyny 9 esege deıin azaıdy», dedi A.Sátqalıev.
Aıta keteıik, osy jyldyń maýsymynda «Kvazımemlekettik sektordyń jekelegen sýbektileriniń satyp alýlary» týraly jańa zań qabyldanǵany belgili. Al Qordyń óte yńǵaıly satyp alý úlgisin engizip, júzege asyrý arqyly otandyq taýar óndirýshiler shynaıy qoldaýdy sezinip otyr.
«Qazaqstan Respýblıkasynyń Tuńǵysh Prezıdenti – Elbasy Nursultan Nazarbaev Qordy basqarý jónindegi keńeste atap ótkendeı, satyp alý qyzmetine qatysty qoldanysqa enip jatqan sharalardyń ekonomıkalyq tıimdiligi joǵary bolyp otyr. Keńes kezinde Úkimetke «Samuryq-Qazyna» qorynyń qazirgi satyp alý júıesin saqtap qalý týraly usynys aıtylǵan edi», deıdi A.Sátqalıev.
Sóz sońynda «Samuryq-Qazyna» qorynyń 2022 jylǵa arnalǵan josparlaryn baıandaı kele, A.Sátqalıev Qor qazirgi satyp alý júıesin saqtap qalatynyn, biraq qosymsha sıfrly múmkindikterdi paıdalana otyryp, ol júıeni tehnologııa jaǵynan jetildire beretinin atap ótti.
