Qoǵam • 10 Aqpan, 2022

Saǵynysh ólip barady

513 ret
kórsetildi
2 mın
oqý úshin

Bizdiń kóbimizdi kóshe tárbıelegeni kúmánsiz shyǵar. Túbegeıli kóshe demesek te, bala tárbıesine kósheniń yqpaly joq emes. Biz dep otyrǵanymyz – táýelsizdik jyldarynda ómirge kelgen jastar. Aldy otyzdan asyp, qyryqqa aıaq basty. Sońy bolmaı-aq qoısyn, bári azattyq atyn jamylyp týǵany qandaı tamasha.

Saǵynysh ólip barady

Jastardyń jeke bas erkindigi degenniń ózi sol kósheden bastalatyn sııaqty emes pe? Erikkender men jelikkenderdiń bári kóshege shyǵady. «Qyzym – úıde, qylyǵy – túzde» deıdi. Eseıgen balanyń kóbi «ónerin» kóshede salýy múmkin ári kósheden boıyna juqtyryp bir nárse alyp ta keledi. Jaqsylyqty da, basqasyn da.

Tipti ár kósheniń ózine tán tár­tibi bolatyn. Shetkeri kóshe, aýyl ortasyndaǵy kóshe bir-birine uqsaı bermeýi múmkin. Kóshe áni degen uǵym qalyptasqanyn qaıda qoıasyz? Kóshe­lerde adamdar aralasyp jatqany bylaı tursyn, qyz ben jigittiń sezimderi oıanyp, jany almasyp, án shyrqalyp jatqan demek. Ertedegi qazaq balasy alqa-qotan otyrǵanda án-kúı tyń­dap, altybaqanda, aqsúıekte tabyssa, keıinde kóshede. Kóshe kórmegen balalardyń álemi – óz aldyna bólek áńgime. Qazir qanshama ǵasyrdan be­ri jalǵasyp kele jatqan osyndaı til tabysý men baılanystyń bárin áleýmettik jeli «jutyp» aldy. Tikeleı qarym-qatynas joqqa tán. Bolsa da burynǵynyń juqanasy ǵana. Beısaýat júrý joq. Smartfon betinde sóılesýge erinip, smaılık júzdirgen zaman. Onyń jaqsy da, jaman jaǵy bar. Izdegen adamdy birden tabasyz. Kez kelgen jaǵdaıda kópshiliktiń pikirin baıqap otyrasyz. «Alysty jaqyndatady, ja­qyndy alystatady» deıdi biletinder. Sóıte tura ýaqyt únemdemek túgili, barǵan saıyn ýaqyt qysqaryp bara jatqan sııaqty kórinedi. Jarty saǵat jelide «qydyrsańyz» júıkeńiz tozady keıde. Ýaqytyńyz shyǵyn bolady. Eń qıyny, adamnyń eń aıaýly sezimderiniń biri saǵynyshty joıyp barady. Bireý kerek bolsa, qolma-qol taýyp alasyz, beıneqońyraý arqyly sóılese salasyz. Maýqymyzdy osylaı basyp júrgenimizdi sezbeıtin hálge jetip qalǵan sııaqtymyz ba, qalaı?