15 Mamyr, 2010

JARQYRAIDY QAZAQSTAN JULDYZDARY

754 ret
kórsetildi
4 mın
oqý úshin
Esigi tars jabylǵandaı máńgi qara tozaqtyń, Aspanymda aınalyp tur, aımalap tur ǵajap kún. Bostandyqtyń ornaıtynyn bodan bolyp júrip-aq, Sezgen eken Shámshisi men Jumekeni qazaqtyń. Bul áýendi tebirenip Áýezov te tyńdaǵan, Súısingenin jasyrmaǵan Nurǵısadaı nurly adam. “Meniń elim, meniń elim” dep Nursultan Prezıdent, Árbir sózin júreginiń yrǵaǵymen shyńdaǵan. Soqyr tuman ashyldy da zaman qalaı ózgerdi, Shyndyq jeńip, shynashaqtaı Shámshi  basty bezbendi. Qulqyndy emes, ultyn súıgen ata-baba jolymen, Urandy da, Qurandy da tanıtuǵyn kez keldi. Kók baıraǵyń jelbirep tur, shyrqa kókke Eluran, Qansha bozdaq qurban boldy ǵadilettiń joǵynan. Samal esken Saryarqada saltanatty Astana, Qudaı degen Qazaqtyń da turdy jeli ońynan. Álmısaqtan Jaratqannyń nazaryna ilindim, Ál-Farabı túbin qazyp, shamyn  jaqty  ǵylymnyń. Kúni erteń-aq búkil álem tunyǵyma tamsanyp, Máıeginen nár alady meniń ana tilimniń. Batyr babam jaý qaıyryp, kókpar shapqan,  qoı baqqan, Egeskenniń keýdesine kók naızasyn boılatqan. Dúnıege bir-aq keler alyptyǵyn dáleldep, Qajymuqan da zamanynyń bulshyq etin oınatqan. Bir kezderi kótere almaı ozbyrlyqtyń jebesin, Aýyp ketken baýyrlardyń elge burdyq kemesin. Kóp adasyp quttyhana meshitine engendeı, Tus-tustan kep, qaǵyp jatyr ór Qazaqtyń shegesin. Dinsizdikten, muńsyzdyqtan planeta qaterli, Jandy oılamaı, tándi oılaǵan tyǵyryqqa ákeldi. Jadaý sátte jarqyrady Qazaqstan juldyzy, Elý alty el tóraǵa etip, tóbesine kóterdi. Aqyl, ıman, keńdik, teńdik bári bizden tabylar, Qazaq dese bas ızeıdi halyqaralyq qazylar. Ǵalam júgin kóterýge Qazaqstan umtyldy, Arqasynyń jaýyry áli… Jazylmasa jazylar. * * * О́zimdi-ózim qaǵazǵa jyǵyp áreń, Súıegimnen otyrmyn syǵyp óleń. Ushpa jeldeı uıytqyp óte shyqty, Attandap tur alpysyń shynymenen. Qyzyl-jasyl jastyq shaq baıaǵy eles, Bizge qushaq qaıyra jaıar emes. Tósegimde oılandym uıqyly-oıaý, Eshteńem de erteńge daıar emes. Jas kúngideı júrgem joq júlde jaryp, Umytqan jurt umytsyn múldem anyq. Aq shashymdy qaraǵa boıaǵanmen, Sher kóńildi jibitem kimge baryp. Qaı zamannyń muńlyǵy-zarlyǵy da, Em tappaǵan jazmyshtyń jarlyǵyna. Namaz oqyp alǵan soń, táýbe qyldym, Umytpaıtyn Qudaıdyń barlyǵyna. Shyn talanttar óteıdi ómir qunyn, Qaıtalaıdy ǵasyrlar sonyń jyryn. Aq shyńdardyń basynda júretuǵyn Tazalyqty, márttikti súıetuǵyn. Qasıetti aq Barys meniń jylym! Jeltoqsanda ot shashqan dara namys, Myna bizden aınalyp barady alys. Barys jyly barystaı uldar týsyn Qazaǵyma mańdaıy kere qarys. * * * Meıirine qarashy Jer-ananyń, Jórgek qyldy gúlderge oramalyn. Jańa kúnniń nuryna jerik bolyp, Qursaǵynan shyǵardy qalaǵanyn. Qasıetin aıtsaıshy Jer-ananyń, Aýzyna alyp ájeler Jasaǵandy, Berekege molyqty oshaq aldy. Kel, aıaýlym, qys boıy kúttim seni, Jyn-jybyrdan tazartyp bosaǵamdy. On segiz myń ǵalamǵa qaqsa dabyl, Otyrar men Túrkistan astana bul. On saýlyǵy kedeıdiń egiz tóldep, Omyrtqasy qataısyn jas balanyń. Kún shýaǵy jipsitip arqamyzdy, Pák sezimge uıytar orta bizdi. Ushqan qustar juptasyp óbekteıdi, Izgilikke shaqyryp barshamyzdy. Dúbir- dúbir dúnıe taqtasynda, Qybyr-qybyr tirshilik naq qasymda. Aq nóserge aq kepter jýynyp ap, Uıa sala bastady aq shatyrǵa. * * * Kóktem kelip qaqqanda kókti qańǵyr, Tamyrymen oıandy tekti taǵdyr. Mamyr qyzdyń boıaýy kóz tartsyn dep, Sáýir jigit selkildep tókti jańbyr. Tabıǵattyń tyrbanyp nuryna álem, Bultty basyp turǵandaı minip áreń. Qymyzǵa toq qyzarǵan qazaqtardaı, Quıylyp tur júrekten tilime óleń. Jelbiregen jýsannyń jupary ańqyp, Kók kamzoldyń jaǵasy qyzyl barqyt. Lala gúlder túnde uıqtap qundaqtalyp, Sáskede áreń turady nurǵa balqyp. Qýanasyń kóktemniń saltyn kórip, Sybyrlaıdy samal jel shalqyp, jelip. Qonaq kútken kelindeı syzylady, Kıip alǵan Keýrekter altyn bórik. Qońdanypty qoınaýyn marqaıtyp qyr, Qumnyń ishi baılyǵyn baıqaltyp tur. Sekseýilder keterdeı serýendep bir Murynqaraq maýjyrap maı tartyp tur. Aıaq asty bylqyǵan arasan kók, Bes shoqyny qoıǵandaı jańa sándep. О́lgender de shyǵar-aý armandaıtyn, Bas kóterip bir sátke qarasam dep. Qudirettiń munshama tegeýrini-aı, Jaralystyń qupııa tereńdigi-aı. Kenjetaıyn kóktemniń úkilepti, Ǵıbrat al degendeı sheber Qudaı. Bir kúni aıtyp jylarmyz qýraıǵa syr, Ýralaıdy búıirden ýran ǵasyr. Júregi joq obyrlar jutyp qoıǵan, Jazmyshymyz joǵalǵan ımanda tur. Áselhan QALYBEKOVA, Qazaqstannyń halyq aqyny.
Sońǵy jańalyqtar

Muqaǵalıdyń batasy

Tulǵa • Búgin, 09:05

Aqynnyń kesesi mýzeıge tabystaldy

Jádiger • Búgin, 08:58

Qunarly ónimge suranys joǵary

Ekonomıka • Búgin, 08:55

Turaqty jumys, alańsyz zeınet

Qoǵam • Búgin, 08:50

Avtobýs parki jańartyldy

Aımaqtar • Búgin, 08:48

Arqalyqtaǵy aǵaıynnyń qýanyshy

Aımaqtar • Búgin, 08:45

Úsh uldan keıin úshem qyz bosandy

Qoǵam • Búgin, 08:43

Elektrondyq mıkroskop iske qosyldy

Ǵylym • Búgin, 08:38

Biz kimge kerekpiz?

Qoǵam • Búgin, 08:33

Jetisýdyń tyń tynysy

Týrızm • Búgin, 08:30