Bul – aýyldyń adamdarynyń baǵzydan bergi ádeti. Aýylǵa kelgen úshinshi kúni baqılyq bolǵan týys-týǵannyń basyna baryp, duǵa tiledik. Anadaı jerde turǵan jas qabirdiń basyna jap-jasyl samyrsyn egilipti. Qabir ıesiniń aty-jónine nazar salyp em, denem túrshigip ketti. «Jaýhazyn Janbaıqyzy...» dep tur.
Qasymdaǵylardan surap em, eki aı buryn qaıtys bolǵanyn aıtty. Biz biletin Jaýhazyn týada mylqaý edi. Ákesi de solaı. Ekeýi bir-birimen «óz tilderinde» sóılesip, áldenege kelispeı, keıde kúlisip, bir-birin qushaqtap, «óz álemderinde» júretin. Meniń esimde olardyń osy jarqyn beıneleri qalypty. Áli esimde, Jaýhazyn jeti jasqa shyqqanda, aýyldyq bilim bólimi onyń birinshi synypqa túsip oqýy kerektigin aıtyp, ákesimen tildeskende, «tili joq adam qaıtip oqıdy» degendi shamalap jetkizgen ákesi ony qasynan eki aıyrǵysy kelmegen. Zeıindi Jaýhazyn ózi saýat ashyp, hat tanyp aldy degen sóz aýyldyń arasyna taraǵanyn da eshkim umytqan joq.
О́z jandaryn ózderi baǵyp, qara kóńil, qalt-qult tirlik keship júrgen Jaýhazynnyń basyna bir kúni qara bult úıirildi. Otamaly kezinde ákesi malyn baǵatyn baıdyń jylqysyn kúzetem dep ushty-kúıli joǵalyp ketti. Búkil aýyl bolyp, Janbaıdy izdep, aqyry jalyqqan. Bir úıir jylqy kórshi aýyldan aman-esen tabyldy da, Janbaı aýylǵa oralmapty. Onsyz da taǵdyrdyń tálkegine túsken baldyrǵan Jaýhazyn úshin bul qaıǵy ońaıǵa soqpaǵan. Jubataıyn dese eshkim de onyń tilin túsinip, ne óz sózin túsindirip bere almaı dal bolǵan.
Sol jyly kóktem aıynda baǵyp alǵan kórshisiniń úıinen qashyp shyǵyp, basy aýǵan jaqqa ketken Jaýhazyn aýyldyń aıaq jaǵyndaǵy sýattan óli kúıinde tabylǵan. Adal perishte jardan sekirip ketken. Qashanda aq peıil aýyl adamdary ony ákesiniń qasyna jerlep, osy bir kinásiz sábı úshin ózderin kináli sezingendeı sezimde bolypty. Bir kúni Janbaıdyń úıine kirgen aýyl adamdary kishkentaı qyzdyń aıǵyz-aıǵyz birdeńeler jazǵan dápterin taýyp alypty. Mylqaý qyzdyń ne jazǵany qyzyqtyrsa kerek, bireýi ony aýyldaǵy mekteptiń muǵalimine aparyp oqytypty.
«Eger men sóıleı alsam, basqalardyń sózin estı alatyn bolsam, onda jylamas edim, sóılegim keledi, sóılegim keledi...». Kúndeliktiń ár paraǵynyń jarty beti osy sóılemderdi retsiz qaıtalaı beripti, qaıtalaı beripti. Meniń qasymdaǵy tanysym osy oqıǵany maǵan áńgimelep turǵanda, kún qyp-qyzyl bolyp batyp bara jatty. Ánsheıinde, tabıǵattyń bul kórinisine nazar aýdarmaıdy ekenmin, bul qubylys bir adamnyń taǵdyry da quddy solaı myna tirshilikpen qoshtasatynyn ańǵartyp turǵandaı. Aýyldan attanarda aýyldastarym maǵan Jaýhazynnyń taǵdyry týraly jazshy dep edi. Aýyldastardyń sol ótinishin oryndaı almaı kelemin. Múmkin, Jaýhazynnyń sol jarty bet kúndeliginde ómirdiń ózi qaz-qalpynda sóılep turǵan shyǵar?!