Qazirgi tańda prokýratýra organdarynda Almaty, Shymkent qalalary, Aqtóbe, Atyraý, Almaty, Jambyl, Qyzylorda jáne Shyǵys Qazaqstan oblystarynda qańtar qyrǵyny kezinde bolǵan qıratý, memlekettik obektilerdi órteý, múlikti joıý jáne terrorızm aktilerine qatysty 5 myńnan astam sotqa deıingi tergep-tekserý bar. Bas prokýratýra ókiliniń málimdeýinshe, 27 adam elimizdiń ár óńirinde osy qylmystardy uıymdastyrýshy retinde anyqtalǵan.
Olardyń arasynda Almaty áýejaıyna shabýyl jasap, «Kóktóbe» telemunarasyn basyp alýǵa áreket jasaǵandar da bar. Serik Shalabaevtyń aıtýynsha, qańtar oqıǵasynda qylmystyq ortanyń belsendileri «erekshe ról atqarǵan». «Atap aıtqanda, «Jabaıy Arman» laqap atymen tanymal Arman Jumageldıev pen onyń sybaılastarynyń belsendiligin erekshe atap ótýge bolady. Olar 6 qańtarda «Qazaqstan» qonaq úıine kelgen qylmyskerlerge Glock jáne «Makarov» tapanshalaryn taratyp, qaramaǵyndaǵy adamdarǵa nusqaý berip otyrǵan. Seriktesterin 10 adamnan turatyn toptarǵa bólip, aldyn ala josparlanǵan qylmystaǵy rólderin anyqtap bergen. Ishterinen «basshylaryn» taǵaıyndap, olarǵa oq ótpeıtin keýdeshe, qorǵanys quraldary, atys qarýy jáne 200 myń teńge aqsha bergen. Al qatardaǵy seriktesteri sýyq qarýmen, dýbınka jáne denege zııan keltirýge bolatyn basqa zattarmen qarýlanǵan», dep málimdegen Bas prokýratýranyń 1-qyzmet basshysy qylmystyq top músheleriniń erekshe belgileri – bilekterine taqqan aq mata bolǵanyn atap kórsetti.
Qarýly qylmystyq toptar qalanyń ár jerinen 24 azamatty urlap áketip, olardy uryp-soǵyp, Ritz Carlton jáne «Qazaqstan» qonaq úıleriniń jertólesinde kúshpen ustaǵan. Keıinnen «tutqyndaryn» qala shetine jetkizgen qylmyskerler qarýly kúzet qoıyp, olardy metall konteınerde qamap ustaǵan. О́kinishke qaraı, aýyr soqqydan jábirlenýshilerdiń biri qaıtys boldy.
Búginde osy qylmystarǵa qatysy bar 40 kúdikti qamaýǵa alynǵan bolsa, qylmystyq toptyń qalǵan múshelerin anyqtaý boıynsha jumys jalǵasýda. Sondaı-aq arnaıy prokýrorlar kúsh qurylymdarynyń jekelegen basshylaryna qatysty tergeýdi jalǵastyryp jatyr.
Bas prokýratýra taratqan málimetke qaraǵanda, 5 qańtarda jumys ornyn, onyń ishinde qarý saqtaıtyn qoımalardy qaraýsyz tastap ketken Almaty jáne Jambyl oblystarynyń Polısııa departamentteri, sondaı-aq Almaty, Qyzylorda jáne Almaty oblystarynyń Ulttyq qaýipsizdik komıteti departamentteri basshylarynyń barlyǵy kúdikti dep tanylǵan. Bul faktiler boıynsha qozǵalǵan qylmystyq is sany 9-ǵa jetken.
«Qazirgi ýaqytta sot sanksııasymen qańtar oqıǵalaryna qatysy bar 514 kúdikti qamaýda otyr. Olardyń árqaısysy boıynsha aýyr qylmystarǵa qatystylyǵy týraly málimetter jetkilikti. Jeke basyn, densaýlyq jaǵdaıyn jáne basqa da mán-jaılardy eskere otyryp, 284 adamnyń qamaýda ustaý bultartpaý sharasy eshqaıda ketpeý týraly qolhatqa, kepilge, úı qamaqqa jáne jeke kepilgerlikke aýystyryldy. Búgingi kúni 392 qylmystyq is sotqa joldanyp, 433 adam túrli jazaǵa tartyldy», dep atap ótti Serik Shalabaev.
Ol sondaı-aq Memleket basshysynyń aýyrlatatyn mán-jaılar bolmaǵan kezde jazany jeńildetý jónindegi tapsyrmasyn oryndaý maqsatynda prokýrorlardyń bas bostandyǵynan aıyrýǵa baılanysty emes jazalardy taǵaıyndaýǵa erekshe mán berip otyrǵanyn jetkizdi. Osylaısha, jappaı tártipsizdikterge qatysý týraly qylmystyq isterdi qaraý kezinde 34 adam bas bostandyǵynan aıyrýǵa baılanysty emes jazaǵa kesilgen. Qarý urlaý jáne saqtaýǵa qatysty aýyr qylmys jasaǵan 46 sottalýshy bas bostandyǵynan aıyrylsa, qoǵamda úlken daý týdyrǵan 8 isti arnaıy prokýrorlar tergeýde. Bir aıta keterligi, bul ister boıynsha quqyq qorǵaý jáne arnaıy organdardyń 15 qyzmetkeri kúdikti dep tanylyp, onyń 9-y qamaýǵa alynǵan. Rezonansty isterdiń ishinde Almaty oblysyndaǵy útikpen kúıdirgen azaptaý isi de bar. Búginde bul qylmys boıynsha jábirlenýshilerdiń sany 25-ke jetken.
«Olardyń barlyǵy májbúrlep moıyndatý, útik basyp kúıdirý sekildi azaptaýdy qoldanýdyń uqsas «tásilin» sıpattap berdi. Jedel tergeý kezinde arnaıy prokýrorlar osyndaı azaptaýǵa qatysy bar 5 polısııa qyzmetkerin anyqtap otyr. Olardyń úsheýi kinálaryn moıyndady», dep málimdedi Bas prokýratýra ókili. Sondaı-aq jaqynda Almaty oblysynyń UQK departamentiniń eki qyzmetkerine qatysty tergeý aıaqtaldy. Bul qyzmetkerler ustalǵandardyń birin uryp-soǵyp, azaptaýdyń saldarynan adam ólimine ákelip soqqan aýyr qylmys boıynsha kúdikti dep tanylǵan bolatyn.
О́z sózinde Serik Shalabaev azaptaýlar boıynsha qylmystyq isterdi tergeý erekshe nazarda ustalatynyn atap ótti. «Jábirlenýshilerdiń kópshiligi ózderin naqty kimderdiń azaptaǵanyn dóp basyp aıta almaıdy. Sebebi kúdiktiler betperde kıip, arnaıy kıim-kesheksiz júrgen. Sondaı-aq polısııa ǵımarattaryna shabýyl jasaý kezinde qural-jabdyqtar isten shyqqandyqtan beıne jazbalar da júrgizilmegen. Alaıda osyndaı kedergilerge qaramastan, dáleldemelerdi jınaý baǵytynda tergeý jáne prosestik áreketterdiń barlyq keshendi sharalary júrgizildi», dep túsindirip ótti spıker.
О́z kezeginde IIM Tergeý departamentiniń basshysy Sanjar Ádilov ishki ister organdary tergeýshileriniń 56 kúdiktige qatysty 553 qylmystyq is boıynsha jumys istep jatqanyn habarlady. Qamaýdan 255 kúdikti bosatylyp, olarǵa qoǵamnan oqshaýlaýmen baılanysty emes bultartpaý sharalary tańdalyp alynsa, sot úkimimen 332 sottalýshy qamaqtan shyqqan.
«Búginde óndiristegi qylmystyq ister boıynsha 14 adam qamaýda otyr. Onyń ishinde Almaty qalasy boıynsha – 8, Almaty oblysy – 3 jáne Jambyl oblysy 3 kúdikti aýyr qylmystary úshin ustalǵan. Tergeýshiler 565 aıyptalýshyǵa qatysty 344 qylmystyq isti sotqa joldady. Bul isterdiń basym bóligi urlyqqa qatysty, barlyǵy – 257 is. Qarýdy zańsyz saqtaý – 37, qarý urlaý – 18, aıdap ketýge qatysty 5 is bar», dep málimdedi IIM ókili.
Mınıstrlik málimetterinde 382 adamnyń sottalǵany, onyń ishinde 46 adamnyń bas bostandyǵynan aıyrylǵany týraly aıtylady. Sanjar Ádilovtiń aıtýynsha, olardyń barlyǵy «buryn sottalǵan, kinásin moıyndamaǵan jáne keltirilgen zalaldy ótemegen». Eń kóp shyǵarylǵan úkim – bas bostandyqty shekteý. Jasaǵan isterine shynaıy ókinip, zalaldy ótegen 330 adamǵa osyndaı jaza taǵaıyndalǵan. Sonymen qatar ortasha jáne onsha aýyr emes qylmystyq ister boıynsha 12 adamǵa qatysty is taraptardyń tatýlasýyna baılanysty toqtatylǵan.
Brıfıngte IIM ókili sotqa joldanǵan ister boıynsha jábirlenýshilerge shamamen 100 mln teńgeden astam zalaldyń ótelgenin atap ótti. «Munyń barlyǵy polısııa qyzmetkerleriniń urlanǵan múlikti tabýy men aıyptalýshylardyń zalaldyń ornyn toltyrýynyń arqasynda júzege asyp otyr», dedi ol.
Qańtar qyrǵyny kezinde urlanǵan dúnıe-múlikti, sondaı-aq zańsyz saqtalǵan jáne tirkelmegen qarýdy anyqtaý jáne alyp qoıý baǵytyndaǵy jumys áli de qarqyndy júrgizilip keledi. Júıeli jumystyń nátıjesinde polısııa qyzmetkerleri Almaty qalasy, Almaty jáne Jambyl oblystarynda qarý men arnaıy quraldar saqtalatyn jasyryn oryndary anyqtaǵan.
IIM málimetterine qaraǵanda «Qasiretti qańtar» oqıǵalary kezinde qoldy bolǵan qarýdyń 1625-i tabylǵan. Sondaı-aq túsindirý jumysynyń nátıjesinde azamattar 212 qarýdy óz erikterimen tapsyrǵan. Alaıda qazirdiń ózinde qylmyskerlerdiń qolynda aýqymdy arsenal – urlanǵan 2 myńnan astam qarý bar: 30 – granata, 2 – oq atqysh, 122 – avtomat pen 379 – tapansha.