О́ńirge sapary barysynda vedomstvo basshysy Densaýlyq saqtaý vıse-mınıstri Beıbit Esenbaevpen birge Kóksý aýdanyna qarasty Balpyq bı aýylyndaǵy aýdandyq ortalyq aýrýhanada boldy. Nysandy aralap, ondaǵy dárigerler qoldanatyn aqparattyq júıelermen tanysty. Medısına mamandary aqparattyq júıelerdi qoldanýdaǵy áserlerin bólisip, jumysty odan ári jetildirý jónindegi óz oılaryn aıtty.
«Zamanaýı qosymshalar pasıentke qamqorlyq jasaýǵa járdemshi bolýy kerek, densaýlyq jaǵdaıy týraly jáne basqa da qajetti málimetterdi esine salyp, oǵan habarlama joldap otyrýy qajet. Qazirgi kezde samrtfondardy qalaı qoldaný kerektigin kez kelgen adam biledi, sondyqtan qazaqstandyqtar úshin óz densaýlyǵyna qatysty qajetti degen jeke málimetterin alyp otyrý úshin óz devaısyn qoldanǵan qolaıly. Densaýlyq saqtaý mınıstrligi osyny iske asyrý máselesin baqylaýǵa alýǵa tıis», dedi mınıstr.
Aıta keteıik, Kóksý aýdandyq ortalyq aýrýhanasyna qanatqaqty joba retinde engizilgen ortalyqtandyrylǵan PACS júıesi onkologııalyq aýrýlardy erte kezden anyqtaýǵa zor yqpal etip otyr. Almaty oblysynyń densaýlyq saqtaý basqarmasy men «WDSOFT» JShS kompanııasy birlesip memleket-jekemenshik áriptestigi aıasynda iske asyrǵan. TMD aýmaǵynda teńdesi joq osy júıe kompıýterlik, magnıtti-rezonanstyq tomografııa, rentgenografııa, mammografııa sııaqty birqatar radıologııalyq zertteýdi ortalyqtandyryp, Jetisý jáne Almaty oblystarynyń 30 medısınalyq mekemesiniń aqparattyq bazasyn bir jerge toǵystyrdy.
Aýrýhanaǵa sıfrly joba engizilgen sońǵy 4 jylda osy júıe arqyly 1 mln 520 myń radıologııalyq zertteý jasalǵan. Júıe óńirdegi radıolog mamandardyń jetispeýshiligi máselesin retteýge, dıagnostıka sapasyn jaqsartýǵa, onkologııalyq aýrýlardy erte kezden anyqtaýǵa, bilikti mamandardyń oı-pikirlerin qashyqtan alýǵa, aqparatty jyldam jınaqtaýǵa múmkindik berip otyr. Jasandy ıntellektini paıdalaný ókpe men sút beziniń syrqattaryn erte anyqtaýdy 20 paıyzdan 82 paıyzǵa deıin arttyrdy.
Odan keıin mınıstr jergilikti HQO jumysymen tanysyp, jeke azamattar úshin qabyldaý ótkizdi. Halyqpen kezdesýi barysynda Baǵdat Mýsın halyqqa, sonymen qatar jańa sıfrly keńistikte ómir súretin bolashaq urpaqqa arnalǵan jańa múmkindikter týraly aıtyp berdi.
«Osy aıda Memleket basshysy elektrondy qujattardy qaǵaz qujattarmen teń qoldanýǵa múmkindik beretin zańǵa qol qoıdy. Budan bólek elektrondy úkimetpen birikken baılanysy bar barlyq kompanııa men memlekettik organ klıentten qaǵaz anyqtamalar suraýǵa quqy joq», dedi B.Mýsın.
Sonymen birge vedomstvo basshysy aýyldyq jerlerde turatyn azamattar úshin «Qazposhta» AQ bazasynda memlekettik qyzmet alýǵa bolatyn sıfrly núkteler ashylatynyn da jetkizdi. Endigi jerde kompıýteri nemese ınterneti joq aýyl turǵyndarynyń aýdan ortalyǵyna nemese qalaǵa shyqpaı-aq sıfrly núkteler arqyly qyzmet alýǵa, memlekettik organdarǵa elektrondy ótinishter jiberýge múmkindigi bar. Sondaı-aq turǵyndarǵa sapaly baılanys jáne ınternet jelisin berý kezdesýde talqylanǵan ózekti máselelerdiń biri boldy.
Kezdesýge telekommýnıkasııa komıtetiniń, baılanys operatorlarynyń ókilderi de qatysyp, kópshiliktiń suraqtaryna jaýap berip, týyndaǵan máselelerdi sheshýdiń joldaryn qarastyratyndaryn jetkizdi.
Sol sııaqty mınıstr óńirdegi jer resýrstarynyń tıimdi qoldanylýyna ǵaryshtan monıtorıng jasaýdyń nátıjelerine qysqasha toqtaldy. Máselen, 2022 jyldyń I jartysynda Jetisý oblysy aýmaǵynda 21 224,6 ga egistik jerdiń paıdalanylmaı jatqany, 6 973 ga egistik jerdiń maqsatty paıdalanylmaıtyny anyqtalǵan.
Oǵan qosa bıyl Jetisý oblysy aýmaǵynda 134 ruqsat etilmegen qoqys nysany bar ekeni, ruqsat etilgen 22 qoqys kómý polıgonynyń 14-i belgilengen shekarany buzǵany anyqtaldy. Sondaı-aq paıdaly qazbalardy zańsyz paıdalanyp otyrǵan 44 oryn belgili boldy, sonyń 4-eýi – aýmaǵy ózgertilgen, 40-y – aýmaǵy ózgertilmegen tarıhı oryn. Budan bulaı tótenshe jaǵdaılardy aldyn ala eskertýge, óz betimen basyp alynǵan aýmaqtar men orman-toǵaılardy zańsyz kesý oshaqtaryn anyqtaýǵa múmkindik bar.
Osy rette ǵaryshtyq monıtorıng jobasy iske asyrylmaq. Bul – paıdalanylmaǵan egistik alqaptaryn, ormandaǵy órt qaýpin, zańsyz qurylysty anyqtaýda taptyrmas júıe. Tipti belgilenbegen qoqys oryndaryn da kórsetip beredi. Iаǵnı qalyptasqan jaǵdaıǵa baılanysty arnaıy kartalardy ázirlep, ony kúndelikti baqylap otyrýǵa múmkindik jasaıdy. «Qazaqstan ǵarysh sapary» UK» AQ basqarma tóraǵasynyń orynbasary Qýandyq Shúlenbaevtyń málimdeýinshe, geoportaldy paıdalaný tegin. Tolyq maǵlumat alýǵa bar jaǵdaı qarastyrylǵan.
Halyqty keń jolaqty ınternetpen qamtamasyz etý maqsatynda OneWeb, Space X jáne SES kompanııalarymen jumys júrgizilýde, sondaı-aq óńirdi ǵaryshtan baqylaý kezdesýdiń mańyzdy taqyryptarynyń biri boldy. Ǵaryshtan monıtorıng jasaýdyń nátıjesinde, tótenshe jaǵdaılardy aldyn ala eskertýge, óz betimen basyp alynǵan aýmaqtar men orman-toǵaılardy zańsyz kesý oshaqtaryn anyqtaýǵa múmkindik mol.
Áńgime arasynda mınıstr Taldyqorǵanda IT Hub qurylatynyn aıtyp bir qýantty. Memleket basshysy 2025 jylǵa qaraı keminde 100 myń bilikti IT-mamanyn daıarlaý mindetin qoıǵan edi. Sondyqtan jańadan qurylatyn tehnopark zamanaýı qurylǵylarmen jabdyqtalyp, onda tıisti mamandar ázirlenedi.
Jalpy, IT-naryǵynyń kólemi jyl saıyn artyp, sala mamandaryna suranys kóbeıip keledi. Aldaǵy ýaqytta arnaıy mektepter ashý jumysy jandanbaq. Osylaısha, kadrlyq másele birtindep sheshiledi. Sondaı-aq mınıstr Taldyqorǵandaǵy polısııa departamentiniń jedel basqarý ortalyǵy jumysyn oń baǵalady. Qaýipsiz qala negizinde beınebaqylaý kameralarynyń mańyzy zor.
Eskeldi aýdany Jastar aýylynan kelgen Elaman Berdiqoja ǵalamtordyń nasharlyǵy oqýshylarǵa da, oqytýshylarǵa da qatty áser etip jatqanyn, aılyq eseppen alǵanda shyǵynnyń da mólsheri kóp ekenin sóz etti. О́zi jumys isteıtin kolledjdiń jumysyna toqtalyp, elimizdegi jalpy 700-ge jýyq kolledj arnasyn «kundelik.kz» sııaqty bir jerge toǵystyrsa degen de usynysyn bildirdi. Mınıstr bul máseleni Oqý-aǵartý mınıstrimen ótetin jıynda aıtatynyn málimdedi.
Aldaǵy ýaqytta sıfrlandyrý jónindegi barlyq sheshim birinshi kezekte azamattardyń ómir súrý sapasyn jaqsartýǵa baǵyttalmaq. Máselen, búginde memlekettik qyzmettiń basym bóligin EGov portaly MGov mobıldi qosymshasy arqyly alýǵa bolady. Bul rette Qazaqstan azamattaryna qazirdiń ózinde jeke kýálik, vaksınalaý tólqujaty, týý týraly kýálik jáne basqalary bar, jalpy sany 18 negizgi qujat sıfrly formatta qoljetimdi. Memlekettik qyzmetterdiń qolaıly bolýy úshin keıbir ekinshi deńgeıli bankterdiń qosymshasy arqyly da aqparat
alýǵa bolady.
Mınıstrdiń halyqpen kezdesýi odan ári Bıken Rımova atyndaǵy Taldyqorǵan drama teatrynda jalǵasty. Kezdesýde oblys turǵyndarynyń 98,6 paıyzy ınternet jelisine qosylǵanyn, al qalǵan 1,4 paıyzyna ınternet 2023 jylǵa qaraı tolyq qoljetimdi bolatynyn, onyń bir bóligi spýtnık arqyly beriletinin qýanyshpen habarlady.
Jıyn sońynda oblystyq ardagerler keńesiniń tóraǵasy Ermek Kelemseıit mınıstrge jyly lebizin bildirip, Jetisý jerinde atqarylar iske baılanysty oıyn ortaǵa saldy.
Jetisý oblysy
