Bul qaltaly qasqyr nemese tılasın dep atalatyn jyrtqyshtardyń sońǵysy ótken ǵasyrdyń 30-jyldarynda joıylyp ketken.
Jobany Melbýrn ýnıversıteti men Garvard ýnıversıtetiniń professory jáne adam genomynyń shıfryn ashý jobasyn jasaýshylardyń biri Djordj Cherch negizin qalaǵan Colossal Biosciences amerıkalyq bıotehnologııalyq kompanııasy júzege asyrmaq.
Jobaǵa qatysýshy ǵalymdar janýardy baǵanaly jasýshalar men genomdy óńdeý arqyly qalpyna keltirýge bolatynyna senimdi. Uqsas DNQ-sy bar tiri qaltaly túrlerinen jasýshalar alyp, sodan keıin joıylyp ketken túrdi nemese soǵan meılinshe jaqyn túrin qalpyna keltirý úshin óńdeledi.
Zertteýshiler qalpyna keltirilgen janýardyń alǵashqysyn shamamen on jyldan keıin jabaıy tabıǵatqa shyǵarýǵa nıetti.
Prosess birqatar ǵylymı jetistikti qajet etedi. Eger sátti iske assa, joıylyp ketken bıologııalyq túrdi reanımasııalaýdyń alǵashqy jaǵdaıy bolmaq.
Aldyn ala jasalǵan baǵalaýlar boıynsha tılasındi qalpyna keltirý jobasyna 75 mıllıon dollar qajet. Jobany qarjylandyrýǵa 2017 jyly alǵashqy bıtkoın mıllıarderleri retinde tanylǵan aǵaıyndy Kemeron jáne Taıler Ýınklvostar, sondaı-aq, Marvel kompanııasynyń kartınasynda Tor keıipkerin somdaǵan akter Krıs Hemsvort tartylyp otyr.
Tasmanııalyq jolbarystardy tiriltý ıdeıasy ǵalymdardyń oıynda 20 jyldan beri júr. 1999 jyly Sıdneıdegi Aýstralııa mýzeıi jyrtqyshty klondaýǵa umtylǵan edi. Sodan beri janýardyń qolda bar úlgilerinen DNQ alý nemese bólshekterin qaıta qalpyna keltirýge birneshe talpynys jasalǵan.
«Másele bul jańalyqtyń múmkindiginde emes, qashan júzege asatyndyǵynda», deıdi Melbýrn ýnıversıtetiniń professory, bıolog-evolıýsıonıst Endrıý Pask.
Alaıda, bul jobany ǵylymı fantastıkaǵa balap, kekesinmen qaraıtyn sarapshylar da bar.