Qarjy • 29 Qyrkúıek, 2022

Neobank ne bank?

62 ret kórsetildi

Qazaqstandaǵy qarjy júıesi, onyń ishinde bank sektory úlken ózgeristerdiń tabal­dyryǵynda tur deýge bolady. Oǵan sebep – qazirgi júrip jatqan úderister. Sektordaǵy transformasııalar birtindep damýdyń jańa kezeńine óteti­ni­mizdi, al bul aýqymdy ózgeriske bastaıtynyn bildiredi. Qazir elimizde 22 bank bar, onyń barlyǵy bolmasa da birazy ekojúıelerin belsendi jetildirip ja­tyr. Sebebi sıfrly transformasııasyz halyq qajetin óteý múmkin emes bo­lyp barady.

Sektorǵa taǵy bir bank qosylmaq. Biraq bul dástúrli standarttardy qam­tymaıtyn, neobank bolmaq. Alma­tyda ótken Kazakhstan Growth Forum-da Astana Group kompanııasynyń negizin salýshy, belgili bıznesmen Nurlan Smaǵulov osy týraly aıtty.

«Biz kompanııamyzdyń ban­kin tirkeýge ótinish beremiz. Ol MyBank dep atalady. Bul – vırtýaldy neobank. Onda klassıkalyq qarjy ınstıtýt­ta­ryn­da­ǵydaı esepteý-kassalyq júıesi, depozıt, ınkassasııa bolmaıdy. Ol negizinen avtokólik, kólik bólshekterin satyp alýshylardy nesıeleýmen aınalysady. 30 jyldyq offlaın-bıznesten keıin jańa aımaqqa qadam basý, básekelesýge tyry­sý jáne qarjy tehnıkalyq, bank sektoryndaǵy áriptestermen sınergııa qurý biz úshin qyzyq. Bizdiń Mycar mıkroqarjy uıymymyz óte tabysty damyp kele jatyr. Bizdiń oıymyzsha, neobank qurý kompanııanyń organıkalyq ósimine oń yqpalyn tıgizedi. О́ıtkeni qorlandyrýǵa ábden tireldik: barlyq bankten qansha bere alǵanynsha sonsha kredıt aldyq, zaım somasy mıllıard dollarǵa taıap qaldy. Bankter odan ári bizdi qorlandyra almaıdy», dedi bıznesmen.

Onyń aıtýynsha, banktiń ekojúıesi avtosúıer qaýymǵa laıyqtap jasalmaq.

«Biz bárin bir terezede jasaǵymyz keledi. Biraq MQU-da mundaı lısenzııalar joq. Retteýshi bizdiń bank qurý týra­ly ótinishimizdi qaraıdy dep senemin. Biz bank satyp alýdy da qarastyryp kórdik, biraq ol aqylǵa syıymsyz bolyp shyqty. Bankter – ámbebap, olarda kóptegen perıferııalyq dúnıe bar. Al biz neobank qurǵymyz keledi», deıdi N.Smaǵulov.

Astana Group prezıdentiniń keńesshisi Álisher Elikbaevtyń aıtýynsha, Mybank.kz sıfrly banki – zamanaýı sıfr­lanǵan, tehnologııalyq bank. Onda bó­lim­she­ler, saqtaý qoımalary, sondaı-aq kor­po­ra­tıv­ti klıentterdi kredıtteý júıesi bolmaıdy.

«Bank birinshi kezekte avtokólik júrgizýshileri úshin qurylady. Neobank sıfrlyq servıs kómegimen avtokredıt usynady, al mobıldi qosymsha arqyly birneshe ret tólem, aýdarym, konvertasııa jáne depozıttik operasııalar jasaı berýge bolady. Bul bankti qurý Mycar.kz ekojúıesin damytýdyń zańdy jalǵasy bolyp sanalady. Qarjylyq retteýshi maquldaǵan jaǵdaıda bank shamamen 2023 jyldyń birinshi jartysynda ashylady dep josparlanyp otyr. О́tinimdi 2022 jyldyń sońynda beremiz», dep jazdy Elikbaev óziniń telegram arnasynda.

Neobank – bank qyzmetin tek sıfr­ly formatta mobıldi qosymsha nemese saıt arqyly usynatyn qarjylyq-tehnıkalyq kompanııa. Kórshi Reseıde ondaı bank alǵash ret «Tınkoff bank» ataýymen 2006 jyly ashyldy. Biraq Batys elderindegi neobankterdiń yqpaly men bıznes-modeli ózgeshe jáne tartymdy ekenin moıyndaý kerek. Qazir mundaı sıfrly bankter jahandyq qarjy júıesinde óz ornyn oıyp turyp ala bas­tady.

Olar negizinen eki topqa bólinedi, alǵashqylary – banktiń barlyq fýnksııasyn erkin atqaratyn lısenzııasy bar qarjy uıymy. Ekinshisi – oflaın-banktermen seriktestik ornatqan jáne óz klıentterine onlaın-servıs usynatyn deldal neobankter. Álem boıynsha neobankter sany 300-ge jýyq­taıdy, al segmenttegi lıder – Ulybrıtanııa. Birikken koroldikte 37 neobank jumys isteıdi. Máselen, brıtanııalyq Revolut neobanki bıyl ýkraınalyq bosqyndarǵa arnap 250 myń shot ashty jáne ýkraınalyq bankterdiń shoty boıynsha júrgizilgen operasııalardan komıssııany alyp tastady. Al klıentter bazasy eń aýqymdy onlaın qarjy ınstıtýty – brazılııalyq Nubank neobanki. Atalǵan bankte qazirgi ýaqytqa deıin 30 mln-nan astam shot ashylǵan. Amerıka Chime neobanki eń baı onlaın bank sanalady, onyń kapıtaldaný qory 14,85 mlrd dollarǵa jetken. Yqpaldy neo­bankter qatarynda fransııalyq Qonto da bar. Onyń qyzmeti qazir Fransııadan bólek, Ispanııa, Italııa, Germanııa elderiniń birneshe qalasynda tutynýshylarǵa usynylyp jatyr. О́z tarıhyn 1973 jyldan alatyn malaı­zııalyq Kenanga ınvestısııalyq onlaın banki óziniń sıfrlyq jolyn bes jyl buryn bastaǵan. Qazir kompanııa birshama kúsheıdi jáne japonııalyq Rakuten kommersııalyq elektrondy kompanııasymen seriktestik ornatty. Ekeýi birigip aksııa saýdalaýshylar úshin Rakuten Trade qosymshasyn iske qospaq.

Jalpy alǵanda, neobank – zamannyń talaby. Alaıda kóptegen maman men sarapshy zamanaýı tolyq sıfrly banktiń báribir dástúrli bankterden asyp túse almaıtynyn aıtady. О́ıtkeni dástúrli bankterde bir artyqshylyq bar, olardyń qyzmetin offlaında da, onlaında da tutynýǵa bolady. Onyń ústine qazir klassıkalyq baǵyttaǵy bankter ózderiniń ekojúıesin, mobıldi qosymshasyn belsendi túrde jetildirip jatyr. Qazir bul baǵyttaǵy básekeni óte ozyq deńgeıde júrýde dep baǵalasaq bolady. Sondyqtan tek onlaın servıs­pen shekteletin neobankterdiń klıent bazasy, kapıtal jınaý kórsetkishiniń dástúrli bankterden asyp kete qoıýy rasynda neǵaıbyl. Biraq biz qazir aldy-artymyzdy boljap bolmaıtyn, ýaqyt týdyrǵan qundylyqtar men úrdisterge ilesip qana ómir súre alatyn kezeńdemiz. Sondyqtan qaı nárseni de kesip aıtý qate bolmaq. Bálkim, jańa qurylatyn neobankter belgili bir salada qyzmet kórsetip qana básekege qabiletti bola alatyn shyǵar. Ony da ýaqyt kórsetedi.

Sońǵy jańalyqtar

Túrkistanda 200-deı úı jylýsyz qaldy

Aımaqtar • Búgin, 18:15

Ekibastuzda 40-tan astam úıge sý berilmegen

Aımaqtar • 02 Jeltoqsan, 2022

Erbolat Dosaev Almaty qalasynyń ákimi qyzmetinde qaldy

Taǵaıyndaý • 02 Jeltoqsan, 2022

QazaqGaz dırektorlar keńesiniń quramy ózgerdi

Qazaqstan • 02 Jeltoqsan, 2022

Uqsas jańalyqtar