Jalpy, Úrker aýylynda 30 myńnan astam adam turady, kópshiligi kópbalaly otbasylar. «I-Ybray, bolashaǵyńdy baǵdarla» jobasy negizinen qalalar men monoqalalarda turatyn 10 men 16 jas aralyǵyndaǵy balalardy oqytýǵa baǵyttalǵan. Bul – kommersııalyq baǵdarlamalaý mektepterine barmaıtyn jáne ata-analarynyń múmkindikteri joq balalarǵa aıtarlyqtaı qoldaý. Sondaı-aq baǵdarlamalaý jáne sıfrlyq quzyrettilikteri boıynsha ınformatıka páni muǵalimderiniń biliktiligin arttyrady. Jylyna 100-den 300-ge deıin balany tegin oqytý josparlanǵan.
14 pen 16 jas aralyǵyndaǵy joǵary synyp oqýshylary Python baǵdarlamalaý kýrstaryn aıaqtaǵannan keıin suranysqa ıe quzyrettilikterdi alýmen qatar, IT kompanııalarda kishi kýrs retinde jumys isteı bastaıdy nemese veb-saıttar men basqa da qarapaıym tapsyrystardy oryndaı alady. 10-14 jas aralyǵyndaǵy balalar kásiptik baǵdar alyp, sıfrlyq daǵdylaryn jetildiredi. Bul IT mamandyǵyn tańdamasa da, keleshektiń sıfrlyq ekonomıkasynyń bilikti mamany bolýǵa múmkindik beredi. Aıta ketý kerek, bul bastamaǵa «Sıfrlyq transformasııa» qoǵamdyq qory, «Logicom» AQ jáne «Shag» kompıýterlik akademııasy belsendi túrde atsalysty.
Tegin baǵdarlamalaý sabaqtary boıynsha «I-Ybray» jobasy 2017 jyldan beri júzege asyrylyp keledi. «Sıfrlyq transformasııa» qoǵamdyq qorynyń jetekshisi Azıza Shójeeva qazirgi tańda sıfrlyq transformasııa ekonomıkanyń barlyq salasyn qamtyp, IT mamandaryna, sonyń ishinde baǵdarlamashylarǵa jáne t.b. úlken suranysty týdyrǵanyn atap ótti. Elimizde 2021-2022 jyldary IT mamandaryna suranys artyp, 55%-ǵa ósti. Sońǵy tórt jylda «Aqparattyq tehnologııalar, ınternet, telekommýnıkasııa» kásiptik salasy boıynsha bos jumys oryndarynyń sany 88,5%-ǵa ósti. 2022 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda qazaqstandyq jumys berýshiler 20 myńǵa jýyq bos jumys ornyn jarııalady.
Qazaqstanda 2022 jyldyń birinshi jartyjyldyǵynda ortasha jalaqy 387 myń teńge boldy. Iаǵnı 2019 jylmen salystyrǵanda jalaqy ósimi 60%-dy qurady. Ekinshi jaǵynan, ortashadan joǵary jalaqysy bar IT mamandaryna turaqty suranys bolǵandyqtan, NEET jastary sanynyń ósip jatqanyn kóremiz. Eger Qazaqstanda jastar eldegi jalpy halyqtyń 20%-ǵa jýyǵyn qurasa, olardyń 6,9%-y NEET sanatyna engen.
«Bul – 15 pen 29 jas aralyǵyndaǵy 255 myńnan astam adam. Qazaqstan ekonomıkasyn sıfrlandyrý maqsatynda kadr tapshylyǵy máselesin sheshý úshin mektep jasyndaǵy balalardy baǵdarlamalaý negizderine jáne sıfrlyq quzyrettilikterge jappaı oqytý qajet. Bul máseleni tegin IT-baǵdarlamalaý sabaqtaryn qurý boıynsha áleýmettik jobanyń bir bóligi retinde sheship jatyrmyz», dedi A.Shójeeva.
Jalpy, 2017-2022 jyldar aralyǵynda búkil el boıynsha jobada 25 myńnan astam bala oqytyldy. «I-Ybray» jobasy jastarǵa jańa sıfrlyq álemde ózin-ózi júzege asyrý jáne qarjylyq turaqtylyq múmkindikterin kórsetedi.
Úrker aýylyndaǵy jıynǵa Prezıdent janyndaǵy Áıelder isteri jáne otbasylyq-demografııalyq saıasat jónindegi ulttyq komıssııanyń músheleri Bıbigúl Nurasheva, Juldyzaı Ysqaqova, «Amanat» partııasy qoǵamdyq keńesiniń múshesi Batyrbek Mýsın jáne basqa da qoǵam qaıratkerleri qatysty.
