Almaty áýejaıynda jolaýshylar eki ese artady

Jobanyń jalpy quny – 737 mln dollar. Onyń 40 mln dollaryn EADB quıǵan. Kredıtorlar sındıkatyna EADB-dan bólek Eýro­palyq qaıta qurý jáne damý banki, Halyqaralyq qarjy korporasııasy jáne DEG germa­nııa­lyq ınvestısııalyq korporasııasy kiredi. Qazir 59,16 paıyzǵa aıaq­talyp turǵan joba 2024 jyl­dyń tamyzynda paıdalanýǵa berilmek. TAV Construction Co at­qarý komıtetiniń múshesi Djımhýr Kaýrdyń aıtýynsha, eger qys aılarynda tosyn klı­mattyq ahýal týyndamasa aıtyl­ǵan merzimnen buryn bitýi de múmkin.

Almaty áýejaıynyń aǵa vıse-prezıdenti Fatıh О́mirdiń só­zinshe, eski termınaldyń ótkizý qabileti 2,7 mln adam bolǵan. Alaıda ol qazir 7,2 mln adamdy tasymaldap jatyr. Son­­­dyq­tan shuǵyl túrde jańa termınal salý qajettiligi týyndaǵan. «Termınal paı­dalanýǵa berilgennen keıin ol tek halyqaralyq reısterge ǵana qyzmet kórsetetin bolady. Qazirgi termınal tek ishki reısterge arnalǵan», dedi Fatıh О́mir.

Áýejaı basshylyǵynyń habarlaýynsha, jańa termınalda jer asty kólik turaǵy bolmaıdy. «Onyń ese­si­ne biz qazir kólik turaǵy aımaǵyn keńeıtý boıynsha jumys júrgizip ja­tyr­myz. Jańa termınal paıdalanýǵa be­rilgennen keıin 800 jáne 1 myń sharshy metrlik aýmaqtaǵy laýnj-aımaq bolady. Tranzıttik jolaýshylar sol jerge ornalasady. Sondaı-aq jolaýshy ózin áýejaı ishinde meılinshe jaıly sezinýi úshin túrli oıyn-saýyqtyq jáne kommersııalyq aımaqtar qyzmet kórsetedi. Tranzıttik jolaýshylarǵa qolaıly bolýy úshin kapsýldy otelderdi ornatý qarastyrylýda», deıdi ol.

Djımhýr Kaýr jańa ter­mı­naldyń seısmoor­nyq­ty­ly­ǵy­na qatysty da piki­rin bildirdi. «Ol boıynsha barlyq zań talaptary saqtaldy. Jobany júzege asyrý kezeńinde Ystan­bul jáne Dýbaı áýe­jaı­lary qu­rylysynyń tájirıbesi eske­ri­ledi. Ǵımarat jer silkini­sine qa­tysty maksımaldy ornyqty jaǵ­daı­da», dep túsindirdi.

Fatıh О́mirdiń aıtýynsha, qazir aldaǵy 30 jylǵa master-jospar qurylýda. Master-jos­par­dyń nátıjesinde paıda bolatyn túrli jańa ınnovasııalardy sál keıinirek jarııa etpek.

Investorlardyń pikirinshe, reıster­diń ótkizý qabileti men sanyn arttyrý, marshrýttar jelisin keńeıtý jáne tutynýshylarǵa qyzmet kórsetý sapasyn arttyrý maqsatynda qoldanystaǵy nysandardy jańǵyrtý jáne jańa termınal salý Almaty áýejaıyn Ortalyq Azııadaǵy eń iri áýe habtarynyń birine aınaldyrady.

Jobany TAV Airports basqa­ra­tyn ınvestorlar konsorsıýmy júzege asyryp jatyr. Jańa termınal Ortalyq Azııadaǵy Excellence in Design for Greater Efficiency (EDGE) baǵdarlamasy boıynsha sertıfıkattalǵan al­­ǵash­qy áýejaı bolmaq.

Halyqaralyq azamattyq avıasııa­ uıy­mynyń usynystaryna sáıkes qur­lys­­ta joǵary sapaly oqshaýlaǵysh ma­te­rıaldar, sýdy únemdeıtin jabdyq­tar arqyly resýrs tıimdiligi turǵysynan EDGE standarttaryn qoldaný­dyń ozyq halyqaralyq tájirı­besi jáne par­nık­tik gazdar shyǵaryn­dy­laryn, shýdy, ja­ryqty, qal­dyq­tardy jáne aýanyń las­tan­ýyn azaıtý boıynsha ozyq tájirı­be­ler qoldanylyp jatyr.

Investorlardyń aıtýynsha, áýejaı modernızasııasy eldiń ornyqty ekono­mı­kalyq ósi­mi­ne jáne halyqaralyq trans­­port­tyq-logıstıkalyq ınfra­qu­ry­­lymnyń damýyna yqpal etedi. Sonymen qatar 1000-nan astam jańa jumys oryndaryn ashady.

Jalpy, EADB Eýrazııalyq keńistikte Qazaqstanǵa erekshe nazar salyp otyr jáne 2022 jyldyń qorytyndysy boıynsha elimizge 1,2 mlrd dollar ın­vestısııa saldy. Bul 2021 jylǵy kórsetkishten 5 ese kóp. Bank ónerkásip, azyq-túlik, transport, JEK jáne qarjy sektorynda jobalardy júzege asyrdy. Bıyl 1,1 mlrd dollardan kem emes qarjy bólýge nıetti. Almaty JES-3 modernızasııasy, Túrkistan oblysynda bý-gaz qondyrǵysy bazasynda elektr stansasyn salý, Jambyl jáne Qostanaı oblystarynda jel elektr stansalaryn salý qarastyrylýda. Jalpy, damý ınstıtýty 2022-2026 jyldar ara­lyǵynda elimizge 3,8 mlrd dollar quıýdy josparlaǵan jáne sonyń úshten biri qazirdiń ózinde atqaryldy.

«EADB jumysyn bastaǵaly beri Qazaqstanda 5 mlrd dollardan astam somaǵa 97 jobany qarjylandyrdy. Investısııa ener­getıka, agroónerkásip keshe­ni, ónerkásip, áleýmettik sala jáne ınfraqurylym sııaqty sala­larǵa baǵyttaldy. Biz ózi­miz qatysqan jobalarmen maq­ta­namyz, olar – BAKAD, «Sary­arqa» magıstraldy gaz qu­byry, Aqtóbe JES-i, Túrkistan áýe­jaıy, Almaty áýejaıy, kún elektr stansalarynyń qurylysy jáne Atyraý kóshelerin jaryq­tan­dyrý jelisi», dep atap óte­di EADB basqarma tóraǵasy Nıkolaı Podgýzov.

Press-týr aıasynda 3 jyl bu­ryn paıdalanýǵa berilgen Túr­kistan halyq­­ara­lyq áýejaıy da tanystyryldy. Teh­nı­kalyq dırek­tordyń orynbasary Baq­tııar Atajanovtyń aıtýynsha, áýejaı bıyl 400 myń jolaý­shy­­ny qabyldaýdy josparlap otyr. Byltyr kórsetkish 371 myń adam bolǵan. Jobany EADB jáne túrkııalyq YDA Group qar­jylandyrǵan. Barlyq ǵı­ma­raty men ınfraqurylymyn qosa alǵanda joba qurylysy 11 aı boıy júrgen. Qazirgi ýa­qyt­ta áýejaıda júk tasymalyn jań­ǵyr­tý máselesi qaras­ty­rylyp jatyr.