FOTO: turkystan.kz
Prezıdent «2024 jyldy qalaı qarsy aldyńyz?» degen suraqqa: «Jańa jyl – árıne, kúntizbeniń jańa paraǵyn ashatyn mańyzdy meje. Osy sátte ótken jyldy qorytyndylap, keleshekke jospar qurý ádetke aınalǵan. Bir jaǵynan, Jańa jyl men úshin qasterli mereke emes. Onyń ústine, ózimizdiń tól jańa jylymyz – Áz Naýryzdy esten shyǵarmaǵan jón. Bul meıram – tirshiliktegi naǵyz tabıǵı jyl basy», dep jaýap bergen eken.
Memleket basshysynyń Naýryz týraly aıtqan pikiri bul merekeni mazmundy atap ótýge jańasha serpin beredi dep sanaımyn. Jalpy, 31 jeltoqsanda jańa jyldy toılaýǵa qarsy emespiz. Biz Grıgorıan kúntizbesimen ómir súremiz. Bul kúntizbeniń esebinshe, jyl 1 qańtarda bastalyp, 31 jeltoqsanda aıaqtalady. Jalpaq álem osy tártippen júredi. Budan biz kete almaımyz. Sondyqtan jańa jyldy toılaǵan durys, biraq: «Men bir jylda ne istedim, ne bitirdim, qandaı nátıjege qol jetkizdim, ózim úshin qansha eńbek istedim, halqym úshin qandaı ıgilikti is jasadym?», dep ár adam jyl sońynda óz-ózine esep berip, qorytyndy jasasa, onyń salmaǵy arta túseri anyq.
Ulystyń uly kúni – Áz Naýryz merkesiniń mańyzy da, jóni de bólek. Tarıhqa tereń boılaǵanda, adamzat balasynyń jańa jyldy – Naýryzdan bastaǵanyn baıqaımyz. Buǵan kóp mysal keltirýge bolady. Babalarymyz bul meıramdy – kún men túnniń teńelýi dep erekshe atap ótken. Jeti túrli dámnen nárli kóje jasap, jattyń da, jaqynnyń da bir-birine dám tatqyzyp, aq dastarhan basynda alqa qotan otyryp, birge as ishetin yntymaq pen birliktiń merekesi dep bilgen. Kún men túnniń teńelgeninen bastap, tirshilik oıanyp, bar dúnıe jańǵyryp, jandanady degen. Alaıda biz Naýryzdy qalaı atap ótip júrmiz? Merekede kóbine shildehana, besikke salý, tusaýkeser, kelin túsirý sekildi turmystyq salt-dástúrlerdi kórsetýmen ǵana shektelemiz. Shyn máninde, bul meıramdy ǵylymı túrde tolyq zerttegen joqpyz. Máselen, kún men túnniń teńelýine baılanysty kún men túnniń, qys pen jaz mezgilderiniń aıtysyn uıymdastyrýǵa bolady. Bul aqyndardan ıntellektýaldy daıyndyqty talap eteri anyq. Biraq qyzyqty bolyp shyǵýy da ǵajap emes. Bir sózben aıtqanda, Naýryz – túrki halyqtaryn bir-birimen jaqyndastyryp, baılanystyratyn altyn kópir. Sondyqtan Ulystyń uly kúniniń mańyzy da, salmaǵy da zor ekenin bilgenimiz abzal.
Jambyl ARTYQBAEV,
tarıh ǵylymdarynyń doktory, professor