Bıylǵy tazalyq jumystary bir aptamen ǵana shektelmeıdi, eki aı kóleminde «Taza Qazaqstan» ekologııalyq aksııasy jalǵasyn tappaq. Prezıdent Qasym-Jomart Toqaev óńir basshylaryna aýmaqtardy tazartý, abattandyrý, kógaldandyrý jóninde tapsyrma bergen. Sondaı-aq joldardy retke keltirý kerektigi de aıtylǵan. Budan bylaı jol boıyndaǵy demalys oryndarynyń jaǵdaıy ákimderdiń jumysynan habar berip turatyn baǵalaý parametrine aınalady. Sóıtip, sý tasqyny aınalyp ótken óńir basshylary Prezıdent tapsyrmasyn qup alyp, bilek sybana iske kirisken. Onyń ishinde Shyǵys Qazaqstan oblysy da bar.
О́ńirde ótkizilip jatqan senbilik týraly oblystyq energetıka jáne turǵyn úı-kommýnaldyq sharýashylyq basqarmasynyń basshysy Nurlan Ramazanov aıtyp berdi.
– Atalǵan aksııaǵa elimizdiń árbir óńiri qosyldy. Naýqannyń alǵashqy kúninen 13 səýirge deıin sozylatyn birinshi apta «Taza ólke» dep atalady. Iаǵnı bir apta ishinde turǵyndar, qoǵam belsendileri, uıymdar men kəsiporyndardyń qyzmetkerleri irgeles aýmaqtar men belgilengen aýlalardy qoqystan tazartýy kerek. Alǵashqy kúnnen bastap úsh kún ishinde ekologııalyq aksııaǵa 20 myńnan asa adam qatysyp, 27 tehnıka jumyldyryldy. Turǵyn úı aýlalarynan 7 myń tonnaǵa jýyq qoqys shyǵaryldy. О́ńir turǵyndarynan aksııaǵa belsene qatysyp, óz aýlalaryńyzdy tazartýdy suraımyz, – dedi N.Ramazanov.
Osylaısh, aksııa aıasynda 82 myń turǵyn úı aýlasy men 89 myń jeke úı aýlasyna tazalyq júrgizilmek. Aıta keteıik, «Taza Qazaqstan» ekologııalyq aksııasy ár aptaǵa bólinip, arnaıy taqyryptar boıynsha atqarylady. Alǵashqy apta «Taza ólke» ataýymen ótip, turǵyndar, uıymdar men kásiporyndar óz aýmaqtaryn tazalady. Al 20-27 sáýir aralyǵyndaǵy ekinshi apta «Kıeli meken» dep atalady. Bul kúnderi tarıhı-mádenı eskertkishterdiń aýmaǵyn tazalaý, kóshet egý jumystary qolǵa alynbaq. 27 sáýir men 4 mamyrǵa deıin «Jasyl aımaq» kúnderi ótkiziledi. Bul aptada turǵyndar kóshet egip, aımaqty kógaldandyrýǵa barynsha atsalysady. Al 4-11 mamyr aralyǵyndaǵy kúnder «О́negeli urpaq» dep atalady. Bul kúni ardagerlerdiń aýlalary men qarttar úıleriniń aýmaqtaryn tazalaý jumystary qolǵa alynady.
Sonymen qatar 11-18 mamyr aralyǵynda «Móldir bulaq» kúni ótedi. Bul aptada ózender men kólderdiń aınalasyn qoqystan tazartý jumystary júrgiziledi. Osylaısha, turǵyndar tabıǵattyń da jańarýyna úlken úlesin qosady. Eń bastysy, qur aksııa emes, ónimdi, nátıjeli jumys atqarylmaq.
Aıtqandaı, keıbir aýdan ákimdigi eń taza aýla ıelerine arnaıy marapattary baryn da aıtty. Tarbaǵataı aýdany ákimdigi «Taza Qazaqstan» ekologııalyq aksııa sońynda eń taza aýylǵa 10 mln teńge syıaqy beretinin habarlaǵan. Naqtyraq aıtqanda, aýdan basshylyǵy tazalyq aksııasy qorytyndysynda «Eń taza aýyl», «Eń taza kóshe», «Eń úlgili aýla» atalymdary boıynsha marapattaý týraly sheshim qabyldaǵan.
«Aýyldyq okrýg ákimderine aýyl turǵyndaryn jáne erikti jastardy uıymdastyra otyryp «Taza Qazaqstan» respýblıkalyq tazalyq aksııasy aıasynda eldi mekenderdi, kóshelerdi, saıabaqtar men alańdardy, jaıylymdardy, ózen-kólderdiń jaǵalaýyna senbilikter uıymdastyrý, tazalyq jumystaryn júrgizý týraly tapsyrma berildi. Iаǵnı turǵyn úılerdiń syrtqy qaqpalary men qorshaýlary ádemi ári túzý ornatylyp, syrlanǵan, úılerdiń qasbeti áktelgen, aryqtardyń jıegi túzý tartylǵan, kósheleri tazalanyp sypyrylǵan, kóshelerde kúl-qoqystar jatpaǵan, aǵashtardyń túbi áktelip, gúlder otyrǵyzylǵan aýyldardyń 10 mln teńge utyp alyp, ol qarajatty aýyldyń ajaryn aıshyqtap, abattandyrýǵa jumsaýǵa múmkindikteri bar», dep jazdy Tarbaǵataı aýdany ákimdigi áleýmettik jelidegi paraqshasynda.
Sonymen qatar Zaısan aýdany da ekologııalyq aksııa aıasynda úzdikterdi marapattaıtynyn habarlady. Aýdan ákimdigi ár turǵyndy «Taza Zaısan – taza tabıǵat» aksııasyna jaýapkershilikpen qarap, bir kisideı qatysýǵa shaqyrdy.
Úzdikter jyl sońynda aýla syrtyn gúlmen kómkerip, kópke úlgi bolǵandar «Úlgili úı», «Úlgili mekeme», «Úlgili kóshe», «Úlgili mektep», «Úlgili aýyl» atalymdary boıynsha arnaıy júldelermen marapattalmaq.
«Shyǵystyń altyn qaqpasy atanǵan Zaısan jeriniń tazalyǵyn saqtaý – barshamyzdyń mindetimiz. Ekologııany, tabıǵatty taza ustaýǵa, saqtaýǵa arnalǵan bastamalar jyl saıynǵy turaqty jumysqa ulasyp, ómir saltyna aınalýy kerek. Kórikti atamekenimiz Zaısan óńiri – ejelden qoınaýy qutqa, órisi malǵa toly, berekeli, merekeli jer. Zaısan aýdany jyldan-jylǵa kórkeıip, damyp, gúldenip keledi. Aýdanymyzdyń taza, kórikti bolǵany – barshamyzǵa ortaq maqtanysh. Ár turǵynnyń aýdan tazalyǵyna, gúldenip, kórkeıýine qosatyn úlesi orasan. Sondyqtan aýdan turǵyndaryn, kásipkerlerdi, menshik nysanyna qaramastan mekeme, kásiporyn, uıymdar men ujym qyzmetkerlerin tazalyq jumystaryn jasaýǵa, belsendi qatysýǵa shaqyramyz», dep úndeý jasady Zaısan aýdan ákimdigi turǵyndarǵa.
Ár aýdan, ár kóshe, ár úıdiń turǵyndary tabıǵatty taza ustaýǵa úndeıtin aksııaǵa atsalysyp jatsa, elimizde tazalyq ornaıtyny sózsiz. О́zi júretin jerdi lastamaıtyn, qoqysty albaty tastamaıtyn, mádenıetti, sanaly azamattar qatary kóbeıedi.
Shyǵys Qazaqstan oblysy
