Baqytjan Orynbekov qala ákimi qyzmetine taǵaıyndalǵannan keıin BAQ ókilderimen ótken kezdesýde «Býryl» turǵyn alabyndaǵy turǵyndardyń tilegine nazar aýdaratynyn, birinshi kezekte jol salý máselesin qolǵa alatynyn aıtyp, ýáde bergen edi. Qala basshysy sertinen taıǵan joq.
«Oblys ortalyǵyndaǵy tozyǵy jetken kóshelerdiń jolyn qalpyna keltirýge barynsha nazar aýdaryp otyrmyz. О́ıtkeni turǵyndar birinshi kezekte jol máselesin alǵa tartatyny beseneden belgili. Keıingi jyldary jalpy uzyndyǵy 87,5 shaqyrymdy quraıtyn 145 kóshege asfalt jabyndysy tóseldi. Jalpy alǵanda, Taraz qalasynda 1445 kóshe bar ekenin aıta ketken jón. Onyń ishinde asfalty bar kósheniń sany 902-ni qurap otyrsa, shaǵal tasjoldar sany – 543. О́tken jyly jol máselesin sheshý úshin qazynadan 3,6 mlrd teńge qarastyryldy. Bólingen qarjy esebinen joǵaryda aıtqan 145 kósheden bólek, Sańyryq batyr, Shostakovıch kósheleri qaıta jańǵyrtýdan ótkizildi. Jalpy, qala kósheleriniń jolyn jóndeý jumystary ilki sátke de saıabyrsymaq emes», deıdi Taraz qalasynyń ákimi Baqytjan Orynbekov.
Rasynda, sońǵy ýaqytta qaladaǵy biraz kósheniń joly jóndeldi. Jergilikti atqarýshy bılik birinshi kezekte halyq tyǵyz ornalasqan kóshelerdiń jolyn qalpyna keltirýge basa nazar aýdaryp otyrǵanyn aıta ketken jón. Qolǵa alynǵan aýqymdy jumystardyń nátıjesinde qanaǵattanarlyq jaǵdaıdaǵy joldyń úlesi 61 paıyzdan 65 paıyzǵa deıin artyp otyr.
«Osy jyly jalpy uzyndyǵy 68,6 shaqyrymdy quraıtyn 118 kósheni jáne 18 shaqyrymdyq 7 jaıaý júrginshi jolyn ortasha jóndeýden ótkizip jatyrmyz. Odan bólek, «Kommýnalnık», «Leto», «Veteran», «Hımık», «Iýbıleınyı», «Pobeda» alaptaryndaǵy jalpy uzyndyǵy 73,8 shaqyrymdy quraıtyn 165 kóshedegi shaǵal jol ortasha jóndeýden ótkizilmek. Qolǵa alǵan osy jumysty der kezinde oryndaǵan soń qanaǵattanarlyq jaǵdaıdaǵy joldardyń úlesi 65 paıyzdan 70 paıyzǵa deıin artady», deıdi qala basshysy.
«Býryl» jáne «Baryshan» turǵyn alaptaryna qonystanǵan halyqtyń sany jyl ótken saıyn artyp keledi. Sondyqtan da mundaǵy kóshelerdiń jolyn qalpyna keltirýdiń mańyzy zor. «Býryl» turǵyn alabynda byltyr bastalǵan aýqymdy jumys osy jyly da sátimen jalǵasyp jatqanyn aıta ketken lázim.
«Rasynda, «Býryl A, B, V» jáne «Baryshan» turǵyn alabynyń halqy úshin sapaly jol uzaq jyldar boıy ózekti másele bolyp keldi. Ilgeride jergilikti jurt birinshi kezekte jol máselesin alǵa tartatyn. Keıingi jyldary halyqtyń kókeıkesti problemasyn sheshýge basymdyq berip, jumysty júıeledik. Qazirgi kezde «Býryl» jáne «Baryshan» turǵyn alabyndaǵy kóshelerde jumys júıeli túrde júrgizilip jatyr. О́tken jyly «Býryldaǵy» 75 kósheniń 13-in asfalttasaq, bıyl qalǵan kóshelerge tolyqtaı asfalt jabyndysynyń birinshi qabaty tóseldi. Al «Baryshandaǵy» 8 kóshege osy jyly asfalt jabyndysyn tóseý josparlanǵan. Sondaı-aq bıyl qala kósheleri men shaǵyn aýdandardyń ishki joldaryn jóndeý jumystaryna jergilikti bıýdjetten 900 mln teńge qarastyryldy. Konkýrs nátıjesi boıynsha jeńimpaz merdigerlermen kelisimshart jasalyp, qazirgi tańda tıisti jumystar júrgizilip jatyr», dedi B.Orynbekov.
Qala jurtyn alańdatqan basty máseleniń taǵy biri – káriz sýy kesheni. Qazirgi kezge deıin káriz sýy qala mańyndaǵy, Jambyl aýdany aýmaǵyndaǵy súzgi alańdaryna quıylyp jatyr. Mundaǵy alańdar aıtarlyqtaı deńgeıde toldy. Saldarynan jerasty sýynyń lastaný qaýpi tónip turǵany sózsiz. Jergilikti atqarýshy bılik turǵyndar tilegin nazardan tys qaldyrǵan joq. Keshen salý máselesin sheshýge qoldan kelgenshe tyrysyp jatyr. Árıne, bul keshendi salý jumysy bir jylda aıaqtala salmaıtyny anyq.
«Taraz qalasynda káriz sýlary keshenin salý ýaqyt kúttirmeıtin úlken másele ekenine eshkimniń talasy joq. Kókeıkesti problemany bárimiz bes saýsaǵymyzdaı jaqsy bilemiz. Dál qazir káriz sýlary kórshiles Jambyl aýdanynda ornalasqan 217 gektar aýmaqtaǵy súzgi alańdaryna quıylyp jatqanynan habardarsyzdar. Súzgi alańdary shamadan tys artyq tolǵandyqtan, Asa ózeni men jerasty sýlarynyń lastaný qaýpi bar ekenin joqqa shyǵarmaımyz.
Jurt kókeıindegi ózekti másele bizdiń de nazarymyzdan tys qalǵan emes. Taraz qalasynyń káriz sýlaryn tazartý kesheniniń qurylysyn salý boıynsha «Jol kartasy» ázirlengenin aıta ketken lázim. «Jol kartasyna» sáıkes, «Eýropalyq Qaıta Qurý» jáne «Damý» bankinen tıisti grant bólinip, tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdeme ýaqtyly daıyndaldy. Qazirgi kezde atalǵan tehnıkalyq-ekonomıkalyq negizdeme memlekettik saraptamadan ótkizilip jatyr.
Joǵaryda aıtqan jumys aıaqtalǵannan keıin salalyq jáne ekonomıkalyq saraptama júrgizilip, merdigerdi anyqtaý boıynsha halyqaralyq konkýrs ótkiziledi. Qurylys jumystary 2025-2027 jyldarǵa josparlandy», dedi B. Orynbekov.
Oblys ortalyǵy Taraz qalasynda jergilikti halyqty jumyspen qamtý is-sharalary da josparǵa sáıkes júrgizilip jatqanyn aıta ketken jón. Jergilikti atqarýshy bılik keltirgen derekke júginsek, osy jyly 21 035 turǵyndy jumysqa ornalastyrý josparlansa, qazirgi kezge deıin 12 250 jumys orny ashylypty. О́tken jyldyń esepti merzimimen salystyrsaq, jumyssyzdyq deńgeıi 4,9 paıyzdy qurap otyr. Bul byltyrǵy kórsetkishten 0,8 paıyzǵa tómen.
Taraz
