Sırek kezdesetin sańyraýqulaqtar tabyldy

«Býrabaı» parkindegi qu­bylmaly pesısa (Peziza varia), kúzgi jeli (Gyromitra infula), aq sańyraýqulaq (Hygrocybe conica), ramarııa (Ramaria eumorpha), oıyq sańyraýqulaq (craterellus cornucopioides), qozyquıryq (lepiota magnispora), aǵashqulaq (phaeolus Schweinitzii) syndy sańyraýqulaq túrleri álemniń birneshe elinde Qyzyl kitapqa engen. Ǵalymdardyń taǵy bir oljasy – torly sańyraýqulaq (Clavariadelphus sp.). Bul sırek kezdesetin ósimdiktiń ústińgi qabaty jińishke taıaqsha tárizdes bolsa, túsi ádette ashyq-sary nemese sarǵylt, keıde tipti, qyzyl bolady eken. Basty ereksheligi – 3-5 jylda bir-aq márte ósip shyǵatynynda. Ulttyq tabıǵı parktiń aq­parat jáne ekologııalyq mo­nıtorıng bóliminiń aǵa ǵylymı qyzmetkeri, aýyl sharýa­shylyǵy ǵylymdarynyń kandıdaty Evgenıı Arhıpov sa­ńyraýqulaqtardy zerttep, zerdeleýge kóbirek kóńil bóletinin aıtty.

«Torly sańyraýqulaqtyń tabylǵany bizge úlken olja boldy. Endi Qazaqstannyń Qy­zyl kitabyna engizilýi múm­kin. Bul jańalyq Ulttyq saıa­baqtyń ósimdik áleminiń alýan­­dyǵyn kórsetedi. Sonyń ishinde sańyraýqulaqtar tobyn odan ári zerttep, qorǵaý qajet ekenine taǵy kóz jetkizip otyrmyz. «Býrabaı» MUTP aqparat jáne ekologııalyq mo­nıtorıng bóliminiń ǵy­lymı qyzmetkerleri alǵash ret ulttyq park aýmaǵynda ósetin sańyraýqulaqtardyń barlyq túrlerin qamtıtyn mıkologııalyq tizim jasaıdy. Bul – ekojúıeni tereń zertteýde jáne aımaqtyń bıo­logııalyq alýandyǵyn qor­­ǵaýdy qamtamasyz etýde ma­ńyzdy qa­dam bolady. Mı­kologııa (sa­ńy­raýqulaqtar týraly ǵylym) ekojúıedegi úderisterdi tú­sinýde erekshe mańyzǵa ıe, sebebi sańyraýqulaqtar organıkalyq zattardyń ydyraýy men topy­raqtyń qunaryn saqtaýda úlken ról atqarady», dedi E.Arhıpov.

«Býrabaı» memlekettik ulttyq tabıǵı park qyzmet­ker­­leri ulttyq parktiń mı­ko­logııalyq tizimin jasaýdy qolǵa alǵan. Tizimge saıabaq aýmaǵynda ósetin sańyraýqu­laqtardyń bar­lyq túri qosylýǵa tıis. Ma­man­dardyń aıtýynsha, saıabaq aýmaǵynda júrgizilgen zertteýler ekojúıe týraly jınalǵan derekterdi molaıtyp qana qoımaı, tabıǵatty qorǵaýdyń tıimdi is-sharalaryn qolǵa alýǵa yqpal etedi. Mysaly, «Býrabaı» MUTP botanıgi Iýlııa Bossert sańyraýqulaqtar qorektik zattar aınalymyna jáne aǵash­tardyń saýlyǵyna erekshe áser etetinin aıtady. Demek, ony zertteýge den qoıý Ulttyq park­tiń tabıǵatyn qorǵaý úshin de mańyzdy.