Foto:gov.kz
Oljas Bektenov Jahandyq ınvestısııa jónindegi dóńgelek ústel aıasynda «GE HealthCare» kompanııasynyń Taıaý Shyǵys, Soltústik-Shyǵys pen Ońtústik Afrıka, Túrkııa, Reseı jáne TMD elderindegi prezıdenti Kostas Delıgıannıspen kezdesti. Taraptar Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaevtyń qatysýymen qol qoıylǵan jáne densaýlyq saqtaý júıesin jańǵyrtýǵa, elimizde jergilikti saraptama men óndiristik múmkindikterdi damytýǵa baǵyttalǵan Negizdemelik kelisimniń iske asyrylý barysyn talqylady.
«GE HealthCare» – ozyq medısınalyq qurylǵylardy, dıagnostıkalyq farmasevtıkalyq preparattar óndirýde, sondaı-aq ıntegrasııalanǵan sıfrlyq sheshimderdi, qyzmetter men derekterdi taldaý júıelerin shyǵaratyn álemdegi jetekshi óndirýshilerdiń biri.
Sonymen qatar Úkimet basshysy Oljas Bektenov «Fufeng Group» basshysy Lı Sıýechýnmen otandyq aýyl sharýashylyǵy ónimderin tereń óńdeý boıynsha jańa jobany iske qosýdy talqylady. Qytaılyq «Fufeng Group» kompanııasynyń basqarma tóraǵasy Lı Sıýechýnmen agroónerkásiptik keshen jáne kómir hımııasy salasyndaǵy yntymaqtastyq týraly pikirlesti. «Fufeng Group Company Limited» – amınqyshqyldar men ónimin óndirýge, sondaı-aq osy saladaǵy zertteýler men ázirlemelerge mamandanǵan bıo-fermentteý ındýstrııasyndaǵy álemdik kóshbasshy. Kompanııa álemdegi eń iri natrıı glýtamaty men ksantan shaıyryn óndirýshi sanalady. Bıdaı men júgerini tereń óńdeý krahmal, amınqyshqyldary, natrıı glýtamaty jáne ksantan shaıyrynyń qosylǵan quny joǵary ónimderdi alýǵa múmkindik beredi. Olardyń baǵasy shıkizat qunynan 10–15 ese joǵary. Joba aıasynda 1 myń jumys ornyn ashý josparlanǵan. Investısııa kólemi shamamen 300–350 mln dollardy quraıdy.
Premer-mınıstr Memleket basshysynyń ekonomıkanyń ósýin qamtamasyz etý jónindegi alǵa qoıǵan maqsatyna qol jetkizý sheńberinde agroónerkásiptik keshenge ınvestısııalardyń mańyzdylyǵyn atap ótti.
«Elimiz qosylǵan quny joǵary ónim óndirisin ulǵaıtýǵa umtylyp otyr. Al astyqty tereń óńdeý keshenderin salý basym baǵyt sanalady. Bul – ekonomıkany ártaraptandyrýǵa jáne eksporttyq múmkindikterdi keńeıtýge múmkindik beretin strategııalyq baǵyt. Bizde bul úshin qajettiniń bári bar. Infraqurylym, shıkizat resýrstary jáne memlekettik qoldaý sharalary jolǵa qoıylǵan. Joba agroónerkásiptik sektorda qosymsha qun qurýdyń jáne ozyq tehnologııalar engizýdiń jarqyn úlgisi bolmaq. Úkimet tarapynan qajetti qoldaý kórsetiledi», dedi Oljas Bektenov. Kezdesý barysynda Úkimet basshysy Aýyl sharýashylyǵy, О́nerkásip jáne qurylys mınıstrlikterine «Fufeng Group» kompanııasymen ınvestısııalyq kelisimdi jedel túrde daıyndaýdy tapsyrdy.
Oljas Bektenov amerıkalyq jáne fransııalyq «Alstom» jáne «Wabtec» kompanııalarynyń basshylarymen elimizde temirjol mashınasyn jasaýda jergilikti úlesti arttyrý josparlaryn talqylady. Premer-mınıstr jahandyq ınvestısııa jónindegi dóńgelek ústel aıasynda iri halyqaralyq kompanııalardyń basshylarymen – temirjol mashınasyn jasaý salasynyń álemdik kóshbasshylarymen kezdesti. Afrıka, Taıaý Shyǵys jáne Ortalyq Azııa óńirleri boıynsha «Alstom» fransýz kompanııasynyń prezıdenti Endrıý Deleonımen óndiristi odan ári lokalızasııalaý jáne jańa ınvestısııalyq jobalardy iske qosý jospary talqylandy.
«Alstom» – elimizdiń temirjol ındýstrııasynyń negizgi ınvestory. 10 jyl ishinde kompanııa qurylysqa, tehnologııalar transferti men otandyq mamandardy oqytýǵa shamamen 120 mln eýro ınvestısııa saldy. 1 myńnan asa adam jumys ornymen qamtamasyz etildi. Astanada 7 óndiristik baza ashyldy, onyń ishinde jolaýshylar jáne aýyr júk elektrovozdaryn óndiretin «Elektrovoz qurastyrý» zaýyty bar.
Fransýz kompanııasy 450-den astam jańa jumys ornyn asha otyryp, elektrovozǵa tehnıkalyq qyzmet kórsetetin tórt ortalyqtyń qurylysyn bastady. Jobanyń jalpy somasy 50 mln eýrony quraıdy. Shý qalasynda alǵashqy servıstik ortalyqtyń ashylýy 2025 jylǵa josparlanǵan. Zaýyt elimiz ben TMD naryǵyn baǵyndyryp, óz ornyn sátimen ıelendi. Shyǵystan batysqa konteınerlik tasymaldyń artýyna baılanysty shyǵarylatyn ónimge suranys artty. Búgingi tańda óndiris kólemi boıynsha kásiporyn otandyq temirjol mashınasyn jasaý sektorynda shamamen 30%-dy alady.
«Alstom» basshysy Endrıý Deleonı Qazaqstannyń ınvestısııalyq saıasatyn qoldaıtynyn málimdep, elimizde bıznes úshin jasalyp jatqan jaǵdaılar óndiristik qýatty keńeıtýge yqpal etetinin atap ótti. Sondaı-aq elimizde ındýstrııalyq jáne kólik-logıstıkalyq áleýetin damytýǵa baǵyttalǵan yntymaqtastyqty keńeıtý keleshegine nazar aýdaryldy, onyń ishinde QTJ-men áriptestik máseleleri talqylandy.
«Wabtec» amerıkalyq kompanııasynyń prezıdenti Rafael Santanamen kezdesý barysynda temirjol salasyna «jasyl» tehnologııalardy engizý máseleleri qaraldy. Kompanııa Qazaqstannyń uzaqmerzimdi ınvestısııalyq seriktesi sanalady ári elimizde lokomotıv óndirisin lokalızasııalaýdy damytyp jatyr. «Lokomotıv qurastyrý zaýyty» – Ortalyq Azııadaǵy temirjol kóligi mashınasyn jasaý salasyndaǵy kóshbasshy. Kompanııa 2027 jyldan bastap kelesi 10 jyl ishinde balamaly otyn túrlerin qoldana otyryp, jańa ónimderdi damytýǵa shamamen 200 mln dollar ınvestısııa salýǵa nıetti.
«Memleket basshysy sheteldik ınvestorlar keńesi otyrysynda sóılegen sózinde Qazaqstannyń negizgi Eýrazııalyq tranzıttik hab retinde eldik pozısııalardy nyǵaıtýǵa baǵyttalǵanyn atap kórsetti. Elimizde kólik-logıstıkalyq sektordy damytýǵa, ınfraqurylymdy jańartýǵa jáne mashına jasaýdy lokalızasııalaýǵa erekshe nazar aýdarylady. Biz óndiristi lokalızasııalaýǵa baǵyttalǵan bıznes bastamalaryn joǵary baǵalaımyz jáne osyndaı kompanııalarǵa qoldaý kórsetýge daıynbyz. Mundaı jobalardy iske asyrý Qazaqstanǵa lokomotıvterdi óndirý jáne jańǵyrtý habyna aınalýǵa jáne jetkizýshilerdiń jahandyq tizbegine enýge múmkindik beredi», dep atap ótti Oljas Bektenov.