Osyndaı kezde zamanǵa laıyq sheshim tabý – búginginiń basty mindeti. Búgin biz osyndaı jańa sheshimderdiń biri – «Green Alem AR» atty mobıldi qosymsha týraly sóz etpekpiz. Bul qosymsha tek oıyn emes. Kerisinshe balanyń óz oıyn, óz álemin sóz arqyly qalyptastyrýǵa bastaıtyn ádis. Osy jobanyń avtory Aınur Nurádildiń aıtýynsha, «Green Alem AR» qosymshasy balanyń sóıleý daǵdylaryn damytýǵa arnalǵan keńeıtilgen qurylǵy. Anyqtap aıtsaq, AR – Augmented Reality) tehnologııasyna negizdelgen alǵashqy otandyq qosymsha. Onyń basty keıipkeri – Sana esimdi qazaq qyzy. Ol tek ekrandaǵy anımasııa emes, ol – balanyń senimdi dosy, serigi.
Atalǵan qosymshaǵa nazar salyp kórsek, telefonnyń kamerasyn bólme ishine baǵyttaǵan sátte, keıipker Sana balany oıynǵa, sóıleýge, áreketke jeteleıdi. Mundaı tájirıbe balaǵa til úıretip qana qoımaı, ony sóıletýge, oıyn bólisýge yntalandyrady. Tipti balalardy naqty keńistikpen jetelep otyrady. Sana úı ishindegi kúndelikti zattardy «sıqyrly» qural retinde tanystyryp, balalar olarmen sóılesý, sıpattaý, suraq qoıý sııaqty belsendi árekettermen aınalysady.
Biz osy qosymshanyń qazirgi zamanǵa naqty qajetti qural ekenin ańdadyq. Sonymen birge ǵylym men oıynnyń úılesimi de osy qosymshada tur. «Green Alem» AR – jaı ǵana ınteraktıvti oıyn emes, logopedtermen birlese jasalǵan, til damytýdyń naqty ádisterine súıengen ǵylymı joba. Qosymsha ishindegi árbir jattyǵý – naqty maqsatqa negizdelgen.
Joba avtory Aınur Nurádil – M.Nárikbaev ýnıversıtetinde dızaın jáne IT tehnologııalar baǵytynda sabaq beretin ustaz. Onyń negizgi baǵyty – VR/AR tehnologııalary. Ol – Nıý-Iork ýnıversıtetiniń túlegi, pedagogıka men sıfrlyq tehnologııalar salasyn ushtastyrǵan kásibı maman. Onyń maqsaty – qazaq balalaryna arnalǵan sapaly, mazmundy, qaýipsiz bilim berý keńistigin qalyptastyrý. «Biz bala úshin oıyn men tildi bólmeımiz. Oıyn – tildiń tabıǵı qoldanylatyn alańy. Al sıfrlyq tehnologııalar ony shynaıy ári qyzyqty ete alady», deıdi Aınur. Ol shetelde alǵan bilimin qazaq balalarynyń ıgiligine arnaýdy maqsat etip keledi. Osy jobanyń artynda tek qyzyǵýshylyq qana emes, úlken arman men murat jatqanyn ańdadyq.
«Qazir men mektepke deıingi jastaǵy balalardyń sóıleý qabiletin damytýǵa arnalǵan biregeı jobamen jumys istep jatyrmyn. Bizdiń mobıldi qosymshada logopedter men balalar psıhologteriniń ádisteri qoldanylǵan, al sóıleý tájirıbesi – tolyqtaı qazaq tilinde. Eń qyzyǵy – Sana balanyń bólmesinde paıda bolady, óıtkeni biz qosymshada AR tehnologııasyn qoldanamyz», deıdi joba ıesi.
Bile bilsek, bul qosymsha – qazaq tilindegi alǵashqy ınklıýzıvti ári tehnologııalyq qural. Ata-analar úshin de kómekshi, osy qosymsha arqyly balanyń jetistigin baqylaýǵa múmkindik týady. О́z tilinde erkin oılaıtyn urpaq tárbıeleýdiń negizgi tetigi osyndaı qazaqsha tehnıkalyq gadjetter. Bala til úırenýdi oıyndar arqyly, tabıǵı ortada meńgeredi. «Green Alem AR» – qazaq tilin turmystyq jaǵdaıda, naqty keńistikte qoldanýǵa múmkindik beretin biregeı qural. Onyń mańyzdylyǵy – tek til damytýda ǵana emes, ulttyq mazmundy tehnologııa arqyly jetkizýde jatyr.
Jańasha tehnologııa men qazaqy mazmun toǵysqan «Green Alem AR» qosymshasy jaıly aıta kele «balanyń tili – bolashaqtyń tili» ekenine qaıyra kóz jetkizdik. Osy arada biz tehnologııa men tárbıeniń úılesimine de mán bergenimiz durys. Búgingi qazaq balasyna tehnologııa – tańsyq emes, qalypty qural. Endi sol qural arqyly tili men dili qatar damysa – bul el bolashaǵy úshin de úlken jeńis.
