Sýretterdi túsirgen – Mádı ǴUBAIDÝLLIN
О́ńirde oblystyq mańyzy bar Oral qalasy, aýdandyq mańyzy bar Aqsaı qalasy, 3 kent, 405 aýyldyq eldi meken jáne 147 aýyldyq okrýg bar. Oblys Reseıdiń Astrahan, Volgograd, Saratov, Samara jáne Orynbor oblystarymen shektesip jatyr. Syrtqy shekara uzyndyǵy 1 532 shaqyrymǵa jetedi. Oblysta barlyǵy 12 aýdan bolsa, sonyń 7-eýi – Bókeı ordasy, Jánibek, Qaztalov, Tasqala, Báıterek, Bórli jáne Shyńǵyrlaý aýdandary shekaralas aýmaqta ornalasqan. Oblystaǵy barlyq 405 aýyldyq eldi mekenniń ishindegi 145 aýyl shekarada tur, bul eldi mekenderde 104,3 myń adam ómir súrip jatyr.
«Aýyldan adam azaıý úrdisi biraz jyldan beri júrip jatyr. Ásirese shekara mańyndaǵy aýmaqtan halyqtyń ketýi baıqalady. Kúni búgin Batys Qazaqstan oblysynda 49 aýylda turǵyn sany 50 adamnan azaıyp ketti. Zań boıynsha mundaı aýyldar taratylyp, eldi meken sanatynan shyǵarylýǵa tıis. Biraq shekara mańyndaǵy aýmaqty jalańash qaldyrýǵa bolmaıdy, bul – strategııalyq mańyzy bar másele», deıdi oblys ákimi Narıman Tóreǵalıev.
Memleket basshysy Qasym-Jomart Toqaev aýyldyq jerde ómir súrý sapasyn jaqsartý jáne jaıly ómir súrý ortasyn qurý jóninde úkimet pen ákimderge birneshe naqty tapsyrma bergen bolatyn. Aýyldardy saqtap qalý, aýyl ekonomıkasyn jandandyrý úshin qolǵa alynǵan memlekettik baǵdarlama da az emes. Batys Qazaqstan oblysynda qolǵa alynǵan «Qaladan – aýylǵa» qanatqaqty jobasy az ýaqyttyń ishinde tıimdiligin kórsetti. 2024–2026 jyldarǵa arnalǵan bul jobada aýyl turǵyndaryna qoldaý kórsetetin barlyq memlekettik baǵdarlama men joba biriktirilip, úılestirilgen. Sonyń ishinde qaladan aýylǵa kóship baratyn otbasyn qoldaý, baspanamen, jumyspen qamtamasyz etý máselesi oılastyrylǵan.
«Aýyl – altyn besigimiz ǵoı. Biz qolǵa alǵan «Qaladan – aýylǵa» jobasy aýyldarymyzdyń ósip órkendeýine kómektesedi, aýyl turǵyndarynyń ál-aýqaty nyǵaıyp, qolaıly ortada ómir súrý múmkindigi artady dep bilemiz. Bir jyldyq nátıjeni saraptap kórsek, qazirdiń ózinde oń ózgeris bar ekenin baıqaımyz. Bul bastamamyzǵa ózge óńirler de qyzyǵýshylyq tanytyp jatyr», deıdi oblys ákimi.
Bıyl naýryzda «Qazaqstan máslıhattary depýtattarynyń birlestigi» respýblıkalyq qoǵamdyq birlestigi Oral qalasynda kóshpeli otyrys ótkizip, BQO basshylyǵy men aýdan ákimderi jáne máslıhat tóraǵalarymen kezdesti. Jobamen jaqyn tanysqan Jambyl jáne Pavlodar oblystyq máslıhat tóraǵasy Abdaly Nuralıev pen Ilıa Terenchenko qanatqaqty joba jóninde pikir bildirip, jobany jetildirýge, qonystanýshylarǵa kórsetiletin qoldaý tetikterin keńeıtýge qatysty usynystaryn aıtty. Keńeıtilgen otyrys sońynda Aqmola, Pavlodar jáne Batys Qazaqstan oblystyq máslıhat tóraǵasy úshjaqty yntymaqtastyq memorandýmyna qol qoıdy.
Memleket basshysynyń aýyldyq aýmaqtardy damytýdyń 2023–2027 jyldarǵa arnalǵan tujyrymdamasy aıasynda iske qosylǵan «Qaladan – aýylǵa» baǵdarlamasynyń negizgi maqsaty – azamattardyń aýylǵa kelýin yntalandyrý, halyqtyń kóshi-qonyn azaıtyp, aýylda jumys kúshi tapshylyǵyn joıý. Sondaı-aq agroónerkásip keshendi turaqty damytý, shaǵyn jáne orta bıznes nysandaryn arttyrý, turaqty jumys orny joq qala turǵyndarynyń, ásirese jas otbasylardyń áleýmettik máselelerin sheshý kózdelgen. Narıman Tóreǵalıevtiń aıtýynsha, bir jylda baǵdarlama aıasynda aýyldarǵa 104 otbasy qonys aýdaryp, aýyl halqy 519 adamǵa kóbeıdi. Onyń 326-sy – kámeletke tolmaǵan bala.
Saraptap qarasaq, Aqjaıyq aýdanyna – 5 otbasy (32 adam), Báıterek aýdanyna – 4 otbasy (22), Bókeı ordasy aýdanyna – 8 otbasy (24), Bórli aýdanyna – 8 otbasy (45), Jańaqala aýdanyna – 11 otbasy (39), Jánibek aýdanyna – 6 otbasy (32), Qaztalov aýdanyna – 17 otbasy (95), Qaratóbe aýdanyna – 13 otbasy (72), Syrym aýdanyna – 10 otbasy (58), Tasqala aýdanyna – 5 otbasy (30), Terekti aýdanyna – 6 otbasy (15), Shyńǵyrlaý aýdanyna 11 otbasy (55) qaladan kóship barǵan.
Aýylǵa barǵandardyń arasynda 119 adam jumysqa ornalassa, Qaratóbe jáne Shyńǵyrlaý aýdanyna barǵan 3 adam kásip bastap ketken. Aýylǵa kóshken 104 otbasy túgelimen turǵyn úımen qamtylǵan. Baǵdarlama bıyl da jaqsy júrip jatyr. 2025 jyldyń basynan 1 mamyrǵa deıin 9 otbasy aýylǵa kóshken. 32 adam, sonyń ishinde 16 bala endi aýylda turady.
Jaqynda «Qazaq gazetteri» JShS bas dırektorynyń orynbasary Qambar Ahmetov jumys babymen Batys Qazaqstan oblysynda bolǵan edi. Osy saparda óńir basshysy Narıman Tóreǵalıevpen kezdesip, elimizde atqarylyp jatqan biregeı joba – «Qaladan – aýylǵa» baǵdarlamasymen jaqyn tanysty.
«Aýyldarymyz búginde tabıǵı gazben, aýyzsýmen 100% qamtyldy. Keıingi eki jylda óńirde 174 mlrd teńgege 1 myń shaqyrymnan astam jol jóndeldi. 2023 jyly – 562 shaqyrym, 2024 jyly 470 shaqyrym jolǵa asfalt tóseldi. Bıyl taǵy 260 shaqyrym jol salamyz. «Aýyldyq densaýlyq saqtaýdy jańǵyrtý» ulttyq jobasy aıasynda oblys aýmaǵynda 2023–2024 jyldary 36 medısınalyq ınfraqurylym salyndy. Bıyl 14 nysandy iske qosamyz. Jaqsybaı, Shóptikól, Jarsýat jáne Kentúbek aýyldarynda – 4 mádenı-sporttyq keshen, Darııan, Aqjaıyq, Jańaómir jáne Esensaı aýyldarynda – 4 sport kesheni, Qyzyltal aýylynda sport zaly salynyp jatyr. Bul nysandar 2025 jyldyń sońyna deıin halyq ıgiligine beriledi. «Aýyl amanaty» baǵdarlamasy aıasynda 9 mlrd teńgege jýyq qarjy bólinip, 1 600-den astam jańa jumys orny ashyldy», deıdi Batys Qazaqstan oblysynyń ákimi Narıman Tóreǵalıev.
Batys Qazaqstan oblysy
