Jádiger • 14 Tamyz, 2025

Abaı men Kókbaıdyń qaǵytpasy

30 ret
kórsetildi
1 mın
oqý úshin

Osydan 80 jyl buryn Abaı Qunanbaıulynyń týǵanyna 100 jyl tolǵan merekesi qarsańynda, «Sosıalıstik Qazaqstan» gazetiniń 1945 jyly 15 tamyzdaǵy sanynda hakimniń Kókbaımen sóz qaǵytpasy jarııa­la­nypty.

Abaı men Kókbaıdyń qaǵytpasy

Hakimniń aqyn shá­kirt­teriniń biri – Kók­baı Jana­taı­ulynyń jas kezi eken. Ol us­taz-dosy Abaı Qu­nanbaı­ulyna bir jaǵy ázil, ekinshi jaǵy qa­ǵyt­pa óleń aıtqysy kelip, bylaı depti:

«Júrisim turysymnyń bári Abaısha,

Abaıdan kem bolamyn men qalaısha,

Kóp zakon, az ǵana aqyl ózimde bar,

Ashylyp kókiregim keń saraısha».

Hakim jaryqtyq shákirtiniń sóz saptaýyna rıza bolyp, bir kúlip alyp:

«Men bolamyn demeńder,

Aıaqty alshań basqanǵa,

Eki kózińdi alartyp,

Qur qaraısyń aspanǵa,

Bir ǵylymnan basqanyń,

Bári kesel asqanǵa,

О́ıtken adam jolyǵar,

Keshikpeı-aq nuqsanǵa».

Bul qaǵytpany gazetke usynǵan – ataqty abaıtanýshy Qaıym Muhamedhanov eken. Gazette jarııalanǵan nusqanyń sońyna avtor buny «Kókbaı­dyń balasynyń aýzynan jazyp aldym» dep anyqtama beripti.

Jalpy, Abaı murasyn jınaý isinde Qaıym Muhamedhanovtyń eńbegi eren. 2010 jyly Semeı qalasynda jaryq kórgen «Tarta kór, Semeıimniń topyraǵy» atty kitaptyń 5-betinde: «Qaıym Muhamedhanov 1940 jyldary Abaıdyń buryn belgisiz bolyp kelgen 9 óleńin tapty. Olar 1945 jyly jaryq kórgen aqyn shyǵarmalarynyń tolyq jınaǵyna endi» dep jazylypty. Joǵaryda tabylǵan toǵyz óleńniń biri osy «qaǵytpa» ekeni anyq.