Sýretti túsirgen – Erlan OMAR, «EQ»
Joba alǵash qolǵa alynǵan 2023 jylǵy derekterge súıensek, Abaı oblysyna 2,059 mlrd teńge bólinip, 6 aýdan, 96 aýyldyq okrýgti qamtyǵan. Nátıjesinde, óńirde 280 jańa jumys orny ashylyp, 210 adam ózderiniń jeke kásipkerligin tirkedi. Bul kórsetkishterden aýyl turǵyndarynyń kásibin damytyp, aýyl ekonomıkasyn arttyrǵany baıqalady.
«Aýyl amanaty» jobasynyń negizgi baǵyty – mal sharýashylyǵy men aýyl sharýashylyǵyn damytýǵa jeńildetilgen nesıe berý. Qazir qaryz berý sharttary barynsha jeńildetildi. Nesıeler jyldyq 2,5% mólsherlememen 5 jylǵa deıin, mal sharýashylyǵy salasyndaǵy jobalarǵa 7 jylǵa deıin beriledi. Eń joǵary nesıe qarjysy 2,5 myń aılyq eseptik kórsetkishke (AEK) deıin, aýyl sharýashylyǵy kooperatıvterin damytý-ǵa – 8 myń AEK-ke deıin belgilengen», deıdi mamandar.
Bul múmkindikterdiń arqasynda fermerler tek mal, tuqym, aýyl sharýashy-lyǵy tehnıkasyn, qural-jabdyqtaryn satyp alyp qana qoımaı, qaıta óńdeý kásiporyndaryn iske qosyp, bal arasyn ósirý isin damytyp, tipti naýbaıhanalar men jartylaı fabrıkattar óndiretin sehtar syndy aýyl sharýashylyǵyna jatpaıtyn kásiporyndar asha alady. Aıtalyq, keıingi jyldary Abaı oblysynda 363 nesıe, onyń ishinde: 199 nesıe – iri qara mal satyp alýǵa (2 709 bas), 22 nesıe – usaq mal satyp alýǵa (2 120 bas), 132 nesıe – jylqy satyp alýǵa (2 015 bas), 4 nesıe – bal sharýashylyǵyn damytýǵa (323 ara uıasy), 6 nesıe aýyl sharýashylyǵyna jatpaıtyn bıznes ashýǵa berilgen.
«Aýyl amanaty» jobasy aýyldy jerlerde jańa jumys oryndaryn qurýǵa da óz septigin tıgizip otyr. Mysaly, Aıagóz aýdanyndaǵy О́rken aýylynyń turǵyny Shaǵat Ekeev «Aýyl amanaty» jobasy aıasynda 2,5%-ben jeńildetilgen nesıe alyp, jeke sharýashylyǵyn damytyp otyr.
«Aýyl amanaty» jobasy – aýyldaǵy aǵaıynǵa berilgen zor múmkindik. Joba aıasynda 4 600 000 teńge kóleminde nesıe alyp, ata kásipti, ıaǵnı jylqy ósirýdi qolǵa aldym. Qazir asyl tuqymdy 11 bas jylqym bar. Buryn arman bolyp kóringen sharýany endi naqty júzege asyryp otyrmyn. Osyndaı qoldaý kórsetilgenine alǵysym sheksiz. О́ıtkeni óńirde basqa da kásipter qolǵa alynyp jatyr. Mundaı jobalar arqyly aýylymyz kórkeıip keledi. Eń bastysy – týǵan jerde turaqty tabys ta-ýyp, bala-shaǵa nesibesin aýyldan aıyryp otyrǵanǵa ne jetsin», deıdi Sh.Ekeev.
Oblystyq baspasóz qyzmetiniń málimetinshe, 2023 jyldan beri «Aýyl amanaty» jobasy sátti júzege asyrylyp, respýblıka kóleminde 116 mlrd teńgege 17 myńnan astam shaǵyn nesıe berilip, 20 myńǵa jýyq jumys orny ashylǵan.
Sonymen qatar aýyldyq jerlerde mamandardy saqtap qalý maqsatynda «Dıplommen – aýylǵa» baǵdarlamasy da júzege asyrylyp jatyr. Byltyr 3 700 jas maman turǵyn úı kómegine ıe bolsa, onyń 99-y – Abaı aýdanynda, bul maqsatqa 788 mln teńge bólingen. Aldaǵy ýaqytta oblysta taǵy 105 mamanǵa kómek kórsetý josparlanyp otyr.
Abaı oblysy
