«Prezıdent» jınaǵyn zııaly qaýym osylaı baǵalady
Astana kúni merekesine tartylǵan aıtýly syılyqtardyń qataryna «Prezıdent» atty 783 bettik kólemdi jınaqty da qosýǵa bolady. Bul – Elbasy Nursultan Nazarbaevtyń san qyrly qyzmeti týraly 2010-2015 jyldar aralyǵynda «Egemen Qazaqstan» gazetinde jaryq kórgen alýan túrli maqalalar, taldamalyq tolǵanystar, reportajdar, pýblısıstıkalyq paıymdar, estelikter men arnaý óleńderdiń jınaǵy. Ony «Egemen Qazaqstan» gazeti» respýblıkalyq gazeti» aksıonerlik qoǵamy gazet tigindileriniń sarǵaıǵan paraqtarynda qaldyrmaı terip alyp, osyndaı jınaq etip shyǵaryp otyr. Kitap «Egemen Qazaqstan» gazetiniń buǵan deıingi jyldary shyǵarǵan «Elbasy», «Táýelsizdik», «Saltanat», «Astana» jáne «Dintutqa» jınaqtarymen bir serııany quraıdy. Mazmun jaǵynan ol Prezıdent týraly 1990-2010 jyldar aralyǵyndaǵy gazet jarııalanymdaryn qamtyǵan «Elbasy» kitabynyń zańdy jalǵasy ispettes.
Aldyńǵy kúni qazaq baspasóziniń qara shańyraǵynda osy jınaqtyń tusaýkeser rásimi boldy. Oǵan bir top memleket jáne qoǵam qaıratkerleri, Parlament depýtattary, aqyn-jazýshylar, jınaqqa engen maqalalardyń avtorlary, buqaralyq aqparat quraldarynyń ókilderi qatysty. Tusaýkeserdi aksıonerlik qoǵam prezıdenti Saýytbek Abdrahmanov ashyp, júrgizip otyrdy. Aldymen ol 2-3 kúnnen keıin Astana kúni merekesi atap ótiletinin aıtyp, jınalǵandardy aıtýly merekemen quttyqtady. Elbasynyń el úshin jasaǵan eren eńbekteri kóp. Solardyń ishindegi erekshe aıtatynymyz erke Esildiń boıyna el qondyryp, qazaqtyń týyn Arqa tósine ákelip tikkendigi. Sońǵy jyldarda keıbir memleketterde bolyp jatqan túrli-túrli oqıǵalardy oıǵa alǵan kezde astanany Alataýdyń baýyrynan Arqanyń tósine aýystyrý batyl, tereń, oryndy sheshim ǵana emes, shyn máninde uly sheshim ekendigine kózimiz jete tústi.
Astana kúni merekesiniń qarsańynda biz el úshin, memleket úshin, halyq úshin, ult úshin bólekshe eńbek etken Elbasymyz – Prezıdent Nursultan Nazarbaev týraly taǵy da bir qomaqty kitapty oqyrman qaýymǵa usynyp otyrmyz, dedi ol. Odan ári S.Abdrahmanov «Prezıdent» jınaǵy munyń aldynda shyqqan «Elbasy» kitabynyń tikeleı jalǵasy ekenin atap ótti. Osynyń arqasynda biz belgili dárejede Elbasytanýǵa qomaqty úles bolyp qosylatyn kitapty jaryqqa shyǵaryp otyrmyz. Elbasytaný – eltanýdyń bólinbeıtin bólshegi. Biz Elbasyn tereńirek tanyǵan saıyn, ony jaqynyraq bilgen saıyn elimizdi asha túsip, onyń keshegisi men búgingisin tanyp, erteńgisin boljaıtyn bolamyz, degen. S.Abdrahmanov Elbasy týraly tym kóp jazylady degen keıbir shanshý sózderdiń shyǵyp qalatynyn da aıtty.
Astana kúni merekesiniń qarsańynda biz el úshin, memleket úshin, halyq úshin, ult úshin bólekshe eńbek etken Elbasymyz – Prezıdent Nursultan Nazarbaev týraly taǵy da bir qomaqty kitapty oqyrman qaýymǵa usynyp otyrmyz, dedi ol. Odan ári S.Abdrahmanov «Prezıdent» jınaǵy munyń aldynda shyqqan «Elbasy» kitabynyń tikeleı jalǵasy ekenin atap ótti. Osynyń arqasynda biz belgili dárejede elbasytanýǵa qomaqty úles bolyp qosylatyn kitapty jaryqqa shyǵaryp otyrmyz. Elbasytaný – eltanýdyń bólinbeıtin bólshegi. Biz Elbasyn tereńirek tanyǵan saıyn, ony jaqynyraq bilgen saıyn elimizdi asha túsip, onyń keshegisi men búgingisin tanyp, erteńgisin boljaıtyn bolamyz, degen S.Abdrahmanov Elbasy týraly tym kóp jazylady degen keıbir shanshý sózderdiń shyǵyp qalatynyn da aıtty. Keıbir elderdiń basshylary, mysaly, AQSh prezıdenti F.Rýzvelt týraly 1300 monografııa jazylyp, 800 dıssertasııa qorǵalǵan eken. Al keıbireýlerdiń bizde shyqqan aınalasy 40-50 kitapty kópsinip, kúńkildep júretini tipten orynsyz, dedi ol. Shyn máninde Elbasy týraly kóbirek bilgen saıyn halyq óz eliniń qadir-qasıetin tereńirek biledi. Myna jaryq kórip otyrǵan kitabymyz da osy maqsatqa qyzmet eter degen úmittemiz, deı kelip, tusaýkeser rásimine qatysyp otyrǵan tulǵalarǵa, BAQ ókilderine rızashylyǵyn bildirdi.
Odan ári Saýytbek Abdrahmanov kitaptyń jaryq kórýine demeýshilik jasaǵan «Samuryq-Qazyna» Ulttyq ál-aýqat qory» aksıonerlik qoǵamyna jáne onyń tóraǵasy О́mirzaq Estaıuly Shókeevke alǵysyn aıta kelip, jıynǵa qatysyp otyrǵan osy uıymnyń atqarýshy dırektory Darhan Qaletaevqa sóz berdi.
– Men ózderińizben qazaq jýrnalıstıkasynyń qara shańyraǵynda kezdesip otyrǵanyma qýanyshtymyn, – dep bastady Darhan Amanuly óziniń sózin jınalǵandarǵa arnap. – Al jınaq týraly aıtqanda ony Elbasynyń ómirine qatysty ǵana dúnıe emes, barsha elimizdiń táýelsizdik tarıhynyń shejiresi dep oılaımyn. Osyndaı kitapqa demeýshi bolǵanymyzdy ózimizge baqyt sanaımyz. Menińshe, elbasytaný uǵymy qoǵamymyzda tereńdeı berýi kerek, al biz óz tarapymyzdan ondaı dúnıelerge qarjylyq qoldaý bildirýge daıynbyz, dedi ol.
Osy jerde jıyndy júrgizip otyrǵan S.Abdrahmanov D.Qaletaevtyń óziniń de elbasytanýǵa laıyqty úles qosyp júrgen azamat ekenin aıtyp ótip, onyń bul taqyrypqa arnalǵan «Ult lıderi» atty kitaby shyqqanyn eske saldy.
Kezek ózine tıgende aqsaqal aqyn Nurǵoja Oraz sózin búgingi kitaptyń tusaýkeseri Astana kúni merekesiniń toıbastar jıyny bolyp otyrǵanynan bastady. Altyndy qansha jasyrsań da jarqyraýyn joıa almaısyń degendeı, Elbasymyzdyń ózi de erekshe kósiletin jasqa kelip otyrǵan shaǵynda mynadaı «Prezıdent» atty jınaqtyń jaryqqa kelýi jáne onyń «Egemenniń» qara shańyraǵynda týǵany – úlken sımvolıkalyq mánge ıe, týysqandar. Buǵan bizdiń halqymyzdyń rıza bolatynyna men kámilmin, dedi qalamger. Odan ári Prezıdenttiń óreli isterin eske aldy. Elbasymyz kópetnosty, kópkonfessııaly halyqty bir úıdiń balasyndaı etip, basyn biriktirip, alǵa áketip bara jatyr. Árıne, pende jaqsylyqqa toımaıdy, sondyqtan Prezıdentimiz bizdi áli de talaı bıikterge bastaıdy dep senemiz. Myna jınaqtaǵy maqalalarda Prezıdenttiń el úshin etken eren eńbegi aıshyqty ashylǵan. Bul kitaptan onyń kóshbasshylyq tulǵasyn tereńirek tanýǵa bolady. Halqymyz Elbasyn óte jaqsy kóredi, qaı jerge barsań da halyq onyń sózderin aýyzǵa alyp jatqanyn estısiń. Ony kúni keshe ótken saılaý kelisti kórsetip berdi. Myna jınaqtan da soǵan kóz jetkizýge bolady, deı kelip, aqyn óz ómiri týraly da birshama derekter berdi. Men osy qalanyń 63 jyldan bergi turǵynymyn. Tyń ıgerý degen naýqannyń tusynda qanshama qıyndyq, ozbyrlyq, kemsitýlerdi bastan keshtik. Al qazir ıyǵymyz ózgelerden asyp tur, ol eń aldymen Elbasynyń arqasy dep biz batyl aıta alamyz. Adam keıde pendeshilikpen basyna qonǵan baqytty sezbeıdi, tek ol ushyp ketkende ǵana bilip, qap, sol kezderde shyn baqytty ekenmin ǵoı dep oılaıdy. Qazir baqyt bizdiń basymyzda tur, tek sony baǵalaı bileıik, dedi qart qalamger.
Kitap týraly pikir aıtý kezegi ózine kelgende eks-senator, belgili ǵalym Ádil Ahmetov osynda maqalalary toptastyrylǵan azamattardyń bárin de bilemin, bári de oı-óresi bıik, qalamdary júırik, elge qyzmet jasap júrgen zerdeli, ultjandy azamattar, dedi. Olardyń bári de táýelsizdik jyldaryndaǵy elimizdiń qadamdaryn, Elbasynyń atqarǵan ıgilikti isin ózderiniń maqalalaryna sarabdaldyqpen syıǵyzypty. Bári de elimizdiń ekonomıkalyq, saıası baǵyt-baǵdaryn tereńnen aıyryp, ozyq pikirler aıtqan. Men muny burynǵy «Elbasy» jınaǵynyń jalǵasy degenge bek kelisemin, bul aldaǵy ýaqyttarda jalǵasa berýi kerek. Árıne, halyq arasynda Elbasy týraly kóp jazylyp ketti degen sııaqty kúńkil-súńkilder bolmaı qoımaıdy. Oǵan kóńil aýdarýdyń qajeti joq, deı kelip, osy jerde Sıngapýr Respýblıkasynyń tuńǵysh premer-mınıstri Lı Kýan Iý týraly bir mysal aıtty. Eger osy kóshbasshy Amerıkaǵa barsa, laýazymdy tulǵalardan bastap, barlyq tanymal saıasatkerler, bıznesmender onymen kezdesýge kezekke turady eken. Demek, ony joǵary baǵalaǵan. Al sol Lı Kýan Iýdyń ózi bolsa: maǵan Amerıkanyń joǵary tehnologııasy, ǵylymy men bilimi kerek, al biraq olardyń adamı qundylyqtarynyń bizge kók tıynǵa keregi joq degendi ashyq aıtyp otyrǵan. О́ıtkeni, Batystyń qundylyqtary men Shyǵystyń qundylyqtary eshqashan kirige almaıdy, bir qanattyń astynda ómir súre almaıdy. Olar meni keıde dıktator dep te ataıdy, aıtsa aıta bersin. Maǵan olardyń bergen baǵasynyń keregi joq, maǵan keregi qolyma bılik bergen óz halqymnyń baǵasy degen eken. Sol sııaqty biz de árkimniń bura tartqan pikirlerin emes, halyqqa qajetti dúnıelerdi eskerýimiz kerek. Myna kitaptaǵy maqalalardyń barlyǵy tek qana Prezıdent bolmys-bitiminiń qyrlary emes, bul – bizdiń egemendigimizdiń epopeıasy. Ol bárimiz úshin, ásirese, jastar úshin mańyzdy, dedi ǵalym sóziniń sońynda.
Kelesi bolyp sóz kezegin alǵan belgili qoǵam qaıratkeri, jazýshy, Parlament Senatynyń depýtaty, gazettiń belsendi avtorlarynyń biri Jabal Erǵalıev te «Prezıdent» jınaǵynyń halyq úshin mańyzy zor ekenin tilge tıek etti.
– Men bul jınaqty muqııat qarap shyqtym. Ondaǵy avtorlardyń bári de bilikti adamdar ǵoı, solardyń árbirinen adam ózine bir ulaǵatty oı túıe alady. Mysaly, maǵan marqum Ázilhan Nurshaıyqov aǵamyzdyń «Biz tuńǵysh Prezıdentimiz Nursultan Nazarbaevty júregimizde saqtaýymyz kerek» degen sózi qatty áser etti. Sol, júrekte saqtaýdyń bir amaly osyndaı jınaqtar ekenin atap aıtýymyz kerek, – dedi J.Erǵalıev.
Odan ári senator óziniń burynǵy bir sózinde «Egemen Qazaqstan» gazeti búkil Qazaqstandaǵy qazaq baspasóziniń abyroıyn saqtap qaldy dep aıtqan sózin eske aldy. Buryn, aımaqta júrgende qazaq baspasóziniń báriniń tırajy bir «Karavan» gazetinen asa almaıdy degendi keıbireýler betimizge salyq qylǵandaı jıi aıtyp, saǵymyzdy syndyratyn. Sol kezde «Egemen Qazaqstan» gazeti tırajy jaǵynan barlyq gazetterdiń aldyna shyǵyp, bárimizdiń rýhymyzdy kóterip tastaǵan edi. Onyń ústine «Egemen Qazaqstan» gazeti Táýelsizdigimizdiń barlyq tarıhyn terip, shejiresin qattap-shottaýda tarıhı ınstıtýttardyń atqaratyn isterin jalǵyz ózi atqaryp otyr. Sonyń bir dáleli búgingi «Prezıdent» jınaǵy deı kelip, onyń aldaǵy ýaqytta oqyrmanǵa sheger saparyna sáttilik tiledi.
Odan keıin sóz Májilis depýtaty, jazýshy Aldan Smaıylǵa berildi. «Prezıdent» jınaǵy – bizdiń tarıhı shejiremiz, degen sheshen Elbasynyń bastaǵan isterine, qolǵa alǵan reformalaryna pikir jazǵan avtorlardyń bári de sol kezdiń shyndyǵyn tarıh úshin belgilep ketken, dedi.
Odan ári Aldan Smaıyl Aqmolanyń ejelgi turǵyndarynyń biri retinde ózi Elbasynyń osynaý shaǵyn qalany búgingi kúni aty aıdaı álemge belgili bolǵan Astana deńgeıine kóterý jolyndaǵy isteriniń bárine kýá ekendigin atap ótti. Sol oqıǵanyń ózi bizdiń elimizdiń taǵdyryn aıqyndap bergen is boldy. Kezinde biz osynda «Qazaq tili» qoǵamyn quryp, qalanyń «Selınograd» degen atyn ózgertip, tarıhı «Aqmola» atyn qaıtaraıyq degenge 12 myńdaı qol jınap, ony Joǵarǵy Keńeske tapsyrǵan edik. Oǵan qarsy shyqqan jergilikti shovınıster de az bolǵan joq. Alaıda, Prezıdent oǵan qaramaı, «Aqmola» atyn qaıtarý týraly óziniń Jarlyǵyna qol qoıdy. Sol kezde osy ólkedegi qazaqtyń rýhy qatty kóterilip qaldy. Al qarsylastardyń únderi shyqpady, oǵan sebep bolǵan Prezıdenttiń jeke basynyń bedeli ekeni anyq edi. Artynan Aqmola astanamyzǵa aınaldy. Menińshe, sol kezden bastap Prezıdenttiń de saıasaty táýelsiz eldiń belin bekemdeýge tolyǵymen buryldy dep oılaımyn. Astananyń osynda kóship kelýi – búkil halyqty dúr silkindirip, táýelsizdiktiń baıandy bolatyndyǵyna, tikken týymyzdyń jyǵylmaıtyndyǵyna bir-jolata sendirdi. Halyq, tipti, sol kezdegi qıyndyqtardy da umytyp, Prezıdenttiń onyń ýaqytsha ekendigi týraly aıtqan sózine uıydy. Menińshe, biz Astananyń Arqaǵa kóshýiniń mańyzyn áli kúnge halyqqa tolyq jetkizip bolǵan joqpyz. Men ózim osy baǵytta 4-5 maqala jazdym, biraq bul sheshimniń ar jaǵyndaǵy tereń sebepteri áli ashylǵan joq dep oılaımyn. Prezıdenttiń óziniń: Saryarqa saıası saýdaǵa túsip jatqan kezde biz Jetisýda jaıbaraqat jata almadyq, biz Alataýdyń baýraıyna syımaı ketken joqpyz, qaıta jer jánnaty Jetisýdy qımaı-qımaı kettik, tarıhtyń qatal talaby solaı boldy, degen sóziniń mańyzy óte tereń. Qalamger qaýym sonyń tereńine boılaı túsýi kerek, dedi Aldan Smaıyl. Sonymen birge, ol elimizdiń dúnıeden ótken abyz aqsaqaldary men aqyn-jazýshylarynyń Prezıdent týraly aǵynan jarylǵan tilekterin jınastyryp, halyqqa ortaq bir kitap etip usynsa da artyq bolmas edi degen pikir aıtty. Solardyń ishinde ózi aqyn-jazýshylar Ábý Sársenbaevtyń, Ázilhan Nurshaıyqovtyń, Farıza Ońǵarsynovanyń, Tumanbaı Moldaǵalıevtiń jáne basqalardyń pikirlerin joǵary baǵalaıtynyn jetkizdi. Osy tulǵalardyń báriniń de Prezıdentke degen yqylasy orasan, deı kelip, sóziniń sońynda osyndaı jınaq qurastyrǵan «Egemen Qazaqstan» gazetiniń basshylyǵyna rızashylyǵyn bildirdi.
Onyń sózin jıyndy júrgizip otyrǵan Saýytbek Abdrahmanov ta qoldap, ásirese, Ábý Sársenbaevtyń Prezıdentke «danyshpan ulym» dep bergen baǵasyna baılanysty óz pikirin aıtyp ótti. Baǵa degen salystyrmaly kategorııa ǵoı, ol kimniń berýine baılanysty mańyzy belgilenedi. Bireýdiń «keremet» degen baǵasynan ekinshi bireýdiń «jaman emes» degeni áldeqaıda artyq bolýy da múmkin. Al Ábý Sársenbaev aǵamyz aýzy dýaly, sózi ýáli, jan dúnıesi tap-taza, erekshe qasıetti abyz aǵamyz edi. Qadyr aqynnyń ol týraly aıtqan: «Ábeke, ornyń bólek qoı, Bólek qoı ornyń ámanda. Qudaıdaı adam kerek qoı Qudaısyz myna zamanda», degen sózderi de osy oıymyzdy tirilte túsedi. Sol aǵamyzdyń Prezıdentke «danyshpan ulym» dep bergen baǵasynyń mańyzy zor, dedi S.Abdrahmanov.
Osydan keıin sóz kezegi Jazýshylar odaǵynyń tóraǵasy, senator Nurlan Orazalınge berildi. El gazeti «Egemen» eldiń maqsatyn, eldiń muratyn, mindetin aldyńǵy sapta aıtyp jáne ony elge ótimdi etip jetkizip kele jatyr. Bul – «Egemenniń» aıshyqty, eshkimge uqsamaıtyn qoltańbasy, baspasózdegi ejelden alyp kele jatqan joly. Baıaǵydan solaı bolatyn, qazir de sol stıl tııanaqtalyp, tolyq salmaqtana túskenin baıqaımyz. Myna sońǵy shyǵyp jatqan kitaptar sonyń aıqyn aıǵaǵy. Gazettiń betine shyqqan dúnıeler tigindilerde sarǵaıyp qalady. Qazir arhıv aqtaryp, sarylyp zertteý júrgizetin adamdar azaıyp ketti. Al kitapqa tııanaqtalyp, júıelenip engizilgen dúnıelerdiń serııa bolyp shyǵyp jatqany «Egemen Qazaqstan» gazeti basshysynyń úlken eńbegi dep sanaýymyz kerek. Sóıtip, jınaqtalǵan dúnıelerden jastar da, ásirese, zııaly qaýym ókilderi de qaı kezde qandaı sózder aıtylyp edi, qaı taqyryp qalaı baǵyttalyp edi degen saýaldaryna jaýap tabady. Zaman ilgeri jyljyǵan saıyn suraq ta kóbeıedi, olardyń jaýaptary da qıyndaı túsedi. Búgingi álemdegi túrli syn-qaterge baılanysty tııanaqty oı, basalqy sózdermen aıtylǵan jaýaptardyń bári «Egemende» shyǵyp otyrady. Qazaq tildi basylymdardyń ishindegi taldaý, tanymdyq sıpaty bar úlken maqalalardyń kóbi «Egemende» jaryq kórip keledi. Sondaı maqalalardyń deni Elbasynyń saıasatymen ushtasyp, gazet betinde jıi jarııalanyp turdy. Mine, osylardyń bárin halyqqa jetkizýde myna «Prezıdent» jınaǵynyń mańyzy zor ekendigi daýsyz, dedi senator.
Odan ári N.Orazalın óziniń «Egemenge» 4 jyldaı basshylyq etken sátterin eske alyp ótti. Ol ekonomıkalyq turǵydan qıyn-qystaý kezder edi. Qaǵazdyń tapshylyǵynan gazetimiz aptasyna eki-aq retten shyǵyp qalyp jatty, eldiń turmys-tirshiligi de tómen, aılyq ta az bolǵan jutań zaman edi. Biraq sol kezde de qyzmetkerlerimiz qajymaı-talmaı eńbek etip edi. О́kinishke oraı, olardyń keıbiri qazir aramyzda joq, deı kelip, sol azamattardyń birazyn eske alyp ótti.
N.Orazalın kelesi kezekte ómirdegi tulǵanyń róline qatysty óz pikirlerin ortaǵa salyp ótti. Zamannyń tulǵaǵa baılanystylyǵy buryn da kúshti edi, qazir tipti arta tústi. Tulǵa myqty bolsa, kishkentaı eldiń de baǵy janady, al tulǵasy turpatsyz bolsa uly elderdiń ózi de ulardaı shýlap qalatynyn kózimiz kórip otyr, deı kelip, sonyń mysalyna 50 mıllıonnan artyq halqy bar Ýkraınanyń qazirgi múshkil jaǵdaıyn keltirdi. Osy oraıda osyndaı qıyn-qystaý kezeńde qazaqtyń peshenesine Nursultan Nazarbaevtaı basshynyń jazylǵanyna myń márte shúkirshilik aıtýymyz kerek, dedi Nurlan Orazalın. Sonymen qatar, Elbasynyń Ýkraınaǵa qatysty bitimgershilik isteri týraly da óziniń pikirin bildirip, onyń jalpy Qazaqstan úshin úlken jetistik bolǵanyn atap ótti.
«Prezıdent» jınaǵyna maqalasy engen senator Álı Bektaev ta tusaýkeser rásiminde óziniń pikirin bildirdi. Elbasy týraly sońǵy kezderi shyǵyp jatqan kitaptar men maqalalardyń bári adamdy erekshe tebirentetinin baıqadym, dep bastady ol óziniń sózin. Menińshe, olarda buryn-sońdy jazylmaǵan, saıasattyń talabymen tasada qalyp qoıǵan dúnıeler shynaıylyqpen jazylyp jatyr. Sondyqtan da júrekten shyqqan sózder adamnyń júregine jetip, tebirentedi. Myna kitapqa 100-ge tarta maqala engizilgen eken. Sonyń árqaısysyn oqyrman retinde sholyp shyqqanda erekshe sezimge bólendim.
Odan ári sheshen óziniń aımaqtan jýyrda ǵana kelgen adam retinde eldegi jaǵdaı týraly shaǵyn aqparat berdi. Men ózim qyzmet istegen Ońtústik Qazaqstan oblysynda 900 eldi meken bar. Sonyń bárinde de táýelsizdik jyldary jańa qurylystar salynyp, jańa ǵımarattar boı kóterdi. Mektep, aýrýhana turǵyzylyp, gaz keltirilip, taza aýyz sý jetkizilip, qaınap jatqan eldi mekenderdi kóresiz. Osynyń bári – eshqandaı baǵa jetpes Elbasymyzdyń eńbegi. Ony halyq jaqsy biledi, sondyqtan da aqsaqaldarymyz ben abyzdarymyz rızashylyǵyn bildirip, aq tilekti batasyn berip jatady. Elbasynyń eńbegin, qadirin halyqqa kórsete túsetin eńbekter shyqqan saıyn qýanýymyz kerek, dedi ol.
Senator Murat Baqtııaruly óziniń sózin el gazeti «Egemenniń» Parlamenttegi salmaǵyn jetkizýden bastady. Senat depýtattarynyń bári, Tóraǵamyzdan bastap, sonyń ishinde, tipti, orystildesterimiz de bar, ózderiniń jumys kúnin «Egemendi» sholyp shyǵýdan bastaıdy, dedi ol. Sondyqtan Elbasy týraly buryn «Egemenge» shyqqandyqtan astyn syzyp oqyǵan maqalalardyń endi jeke kitap bolyp shyqqany bizdi qýantyp otyr. Bulardyń bári de ultymyzdyń sút betine shyǵar qaımaqtarynyń jazǵan dúnıeleri. Kitaptyń kóterip turǵan júginiń, tereń mazmunynyń ólshemi joq. Osy kitap barlyq kitaphanalarda, sonyń ishinde shalǵaı eldi mekenderdiń kitaphanalaryna jetse nur ústine nur bolar edi, dedi senator.
Tusaýkeser rásiminde sońǵy sóz belgili mesenat, qoǵam qaıratkeri, zańger Beket Turǵaraevqa berildi. Otyrysty júrgizip otyrǵan S.Abdrahmanov oǵan sóz bererde Qazaqstannyń EQYU-ǵa tóraǵalyq etkendegi is-áreketteri men Astana Sammıtin ótkizýge baılanysty maqalalar toptastyrylǵan «Saltanat» jınaǵy osy serııamen shyqqanda demeýshilik jasaǵan azamat ekenin eskertip ótti. Beket aǵamyz óziniń sózinde osynda aıtylǵan áńgimelerdiń báriniń tórkini Elbasynyń kóregen, dúnıede buryn belgisiz bolyp kelgen elimizdi álemge tanytqan, moıyndatqan tulǵa adam ekendigin jetkizýge saıdy, dedi. Basshymyzdyń ómir ótkelderin, ulaǵatty is-áreketin halyqqa jetkize berýden belimiz eshqashan talmaýy kerek. Myna kitap ta sol qyzmetti laıyqty atqaryp tur. Endi ony mektepterde, kolledjder men joǵary oqý oryndarynda ujymdyq oqýlardy uıymdastyrsa nur ústine nur bolar edi, deı kelip, óziniń halyqtyń qaınaǵan ortasynda júrgende keıde Prezıdenttiń óreli isterin bile qoımaıtyn, uǵa almaıtyn adamdardy da kezdestirip qalatynyn aıtyp ótti. Sonymen qatar, ol az danamen shyqqandyqtan, osyndaı kitaptardyń keıbir mektepterge bir danadan da jetpeıtinin tilge tıek etti. Alaıda, halyqqa jetkizý úshin, qazaqsha aıtqanda, ıleýin keltirý úshin tym bolmasa osyndaı kitaptar týraly oqý oryndarynda bir jıyndar ótkizilip turǵany durys bolar edi, dedi.
«Prezıdent» atty jınaqta qamtylǵan ár jyldyń materıaldary jeke taraýǵa biriktirilgen. Onyń basy Prezıdenttiń balalyq jáne jastyq shaǵy týraly sóz etiletin maqala-suhbattan bastalady. Budan ári bolashaq Memleket basshysynyń ushqan uıasynan alǵan tárbıesi men ósý joldary, úlken ómirge qaraı basqan alǵashqy qadamdary, osynyń jelisinde Dneprodzerjınskidegi oqyǵan jyldary, Elbasynyń týǵan jerge degen kózqarasy men ol jónindegi tebirenisi sóz etiledi. Kelesi maqalalarda Elbasynyń qazaq tiliniń mártebesin kóterýdegi róli, Esildiń boıyna el qondyrǵan úlken eńbegi, Qazaqstannyń damý jolyn tańdaýdaǵy kemeńgerligi, syrtqy álemmen qarym-qatynastaǵy syndarly saıasaty, osynyń negizinde jahan jurty sanasatyn tegeýrindi tulǵaǵa aınalýy jaıly tolymdy tolǵamdar aıtylyp, salıqaly syrlar shertiledi. Kitapta kóptegen avtorlardyń Prezıdenttiń el basqarý isindegi kredosyna, baǵyty men baǵdaryna ǵylymı, fılosofııalyq jáne áleýmettik turǵydan baǵa berýge qurylǵan taldamaly materıaldaryn da oqýǵa bolady. Sondaı-aq, munda Nursultan Ábishulynyń týǵan baýyrlarymen, birge ósken dostarymen júrgizilgen suhbattar da qamtylǵan. Osynda sóz bolatyn jaıttardy Elbasy týraly túsirilgen fılmder boıynsha jazylǵan sholý-resenzııa tııanaqtap beredi.
Kitaptyń jaryqqa shyǵýyna «Samuryq-Qazyna» ulttyq ál-aýqat qory demeýshilik jasaǵanyn joǵaryda aıttyq. Al qurastyrýshy belgili jýrnalıst Serik Pirnazar, oǵan kómektesip gazet tigindilerinen maqalalardy suryptaǵan Raýshan Táýirhanqyzy ekenin aıta ketýdi paryz sanadyq. Sóıtip, el nazaryna Elbasy jaıly taǵy bir erekshe eńbek jol tartty. Ony zııaly qaýym ókilderiniń «Elbasytaný epopeıasy» dep baǵalaýy ábden oryndy. Osy eńbekti «Egemen Qazaqstan» gazeti Elbasynyń týǵan kúnine tartý etip usynady.
Jaqsybaı SAMRAT,
«Egemen Qazaqstan».
ASTANA.
