Beıneýdegi kásiptik bilim ordasy

Oblys ortalyǵy degen márte­besi bar Aqtaý qalasynda birazǵa deıin jas býynǵa mamandyq beretin oqý orny bolǵan joq. Materıaldyq jaǵynan shekesi shylqyp turmasa da, oqý-bilim izdegen talapkerler Almatyǵa, jaqyn jerdegi Atyraýǵa qaraı shubyratyn. Árıne, ol kezdegi bilim sapasynyń deńgeıin tómen deı almaımyz, biraq alys aýyldan kelgen jastar alyp qalada ashqursaq júrgeni bylaı tursyn, basyn suǵatyn turaq izdep jataqhana men páterlerdiń tabaldyryǵyn tozdyratyn. Qazir Aqtaý turmaq, Mańǵystaý oblysynyń eń shalǵaı óńiri – Beıneýdiń ózinde bir emes, eki birdeı kolledj bar. Onyń biri – Beıneý polıtehnıkalyq kolledji – Elbasy N.Á.Nazarbaevtyń Otanymyzdaǵy ındýstrııalyq-ınnovasııalyq damý baǵdar­la­masynyń oryndalýyn qory­tyn­dylaı kelip, endi elimizdegi ónim óndiretin kóp vektorly salany damytý úshin Qazaqstandyq kadr­lardy, sonyń ishinde bilimdi, bilikti, básekege qabiletti ju­mys­shy mamandar men tehnık-tehnologtardy daıyndaýymyz kerek. Ol mamandar shetelden kel­gen mamandardyń ornyn basa alatyn ulttyq kadrlar bolýy qajet degen tapsyrmalaryn júzege asyrý barysynda el ómirine, damýyna qajetti ju­mys­shy mamandaryn daıarlaýǵa daıyndyqpen bet burǵan oqý oryndarynyń biri. 2004 jyly Beıneýdegi mekteparalyq oqý óndiristik kombınatyn qaıta uıymdastyrý arqyly «Beıneý kásiptik-tehnıkalyq mektebi» bolyp qurylyp, odan keıin «Beıneý kásiptik lıseıi», sońǵy tórt jyldan beri «Beıneý polıtehnıkalyq kolledji» bolyp qaıta qurylǵan oqý orny aýdan ǵana emes, óńirdiń, elimizdiń damylsyz tirligine bilek sybana kirisetin jas jumysshy mamandarǵa úlken ómirge joldama berip keledi. «Toǵyz joldyń toraby» atan­ǵan Beıneýden tórt – Aqtaý – Beıneý – Túrikmenstan, Beıneý-Qaraqalpaqstan-О́zbekstan, Beı­neý-Jezqazǵan, Beıneý-Atyraý-Reseı baǵyttarynda temirjol jáne osy tórt baǵytta qatynaıtyn avtojoldar tartylǵan. Sondaı-aq, gaz, munaı, sý tasymaldaıtyn qubyrlar boıyndaǵy stansalar da qaltqysyz qyzmetti qajet etedi. Qazirgi tańda atalmysh aýdan aýmaǵynda, Ústirt aımaǵynda bes orynda munaı jáne gaz ken oryndary ıgerilýde. О́ńirdiń eko­nomıkalyq-óndiristik sıpatyna, ken oryndary men qurylymdarǵa jáne aýdan turǵyndarynyń suranysyna qaraı kolledjde 2013 jyldan bastap mamandyqtarǵa jikteý júrgizilip, negizinen úsh baǵytta bilikti jumysshy mamandardy jáne tehnık-tehnologtar men halyqqa qyzmet kórsetý mamandaryn daıyndaýdy iske asyrý qolǵa alyndy. Kolledj materıaldyq-tehnıkalyq tur­ǵy­da zamanaýı qamtylǵan, kásip­qoı jumysshy mamandaryn daıyndaýǵa tolyq múmkindigi bar. Oqý-ádistemelik jáne aqpa­rattyq-kommýnıkatıvtik tehno­logııamen jabdyqtalǵan oqý ornynda serverlik kabınet arqyly symsyz ınternet jelisine qo­sylǵan júzden asa kompıýter, birneshe oqý kabınetteri men stanoktar, elektrmen jáne gazben dánekerleý apparattary ornatylǵan óndiristik oqý sheberhanasy bar. Júrgizýdi úırenýge arnalǵan aýmaǵy 6 ga avtodrom, jeńil jáne júk tasıtyn kólikter, býldozer, ekskavator, traktor avtokólikteri, sonymen qatar avtokólik bólshekterin buzyp, qaıta jınap úırenýge arnalǵan garaj jáne onyń janynda óndiristik oqý sheberhanasy stýdentterdiń ıgiligine jumys jasap tur. Sport kesheni túrli trenajerlermen jabdyqtalyp, stýdentterdiń salamatty ómir saltyn qalyptastyrýyna jaǵdaı jasalǵan, 6 sporttyq seksııa turaqty jumys jasaıdy. Búgingi bilim menedjmentiniń basym baǵyttarynyń biri – tereń bilimdi, izdenimpaz, jańalyqqa beıim jas mamandardy konkýrs negizinde qabyldaý, ujymdaǵy pedagogtardyń damýyna qajetti jaǵdaı jasaý, áriptesterdiń bas­tamalaryn qoldaý, qolaıly atmosfera týǵyzý desek, kolledjde muǵalimderdiń óz bilimin turaqty kóterip, izdenimpazdyqpen jumys jasaýy talap etiledi jáne oǵan jaǵdaı jasalǵan. On eki jyldyq tarıhy bar jas kolledjdiń oqy­týshylary stýdentterge bilim berýmen birge, jeke shyǵar­mashylyq sheberlikterin jetildirip keledi. Kolledjdiń tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berý uıymdarynyń arasynda oblystyq, respýblıkalyq sharalaryna qatysý reıtınginiń qorytyndysy boıynsha 2008-2010 jyldarda úsh jyl qata­rynan jeńimpaz atanýy, Mań­ǵystaý oblysyndaǵy kásiptik lıseıler arasynda ótken «Eń úzdik kásiptik lıseı-2009» jáne «Qazaqstan Respýblıkasy kásiptik lıseılerdiń eń úzdik ádistemelik qyzmeti» saıystarynan bas júldeni ıelenip, 2011-2012 oqý jylynyń qorytyndysy boıynsha oblysta «Eń úzdik tehnıkalyq-kásiptik bi­lim berý orny» baıqaýynda, 2012-2013 oqý jylynda «Eń úzdik ádistemelik qyzmeti» baıqaýynda júldeger atanýy, muǵalimderi men stýdentterdiń respýblıkalyq saıystarda top jarýy kolledjdiń bet-beınesin ańǵartsa kerek. Birqatar muǵalimderdiń túrli baspalardan birneshe taralymmen basylyp shyqqan joǵary synyp oqýshylary men kolledj stýdentterine arnalǵan kitaptary oblys, respýblıka kóleminde taratylǵan. «Bolashaq» baǵdarlamasy boıynsha Bilim jáne ǵylym mınıstrligi janynan qurylǵan «Joba» bólimi respýblıkadaǵy damýǵa qajetti mamandyqtar boıynsha shyǵarǵan reıtıngide respýblıkadaǵy 849 kolledj ishinen Beıneý polı­tehnıkalyq kolledji tańdaýly 30 kolledjdiń qataryna endi. – Bilim berý salasyndaǵy ja­­ńarý oqytýshynyń qajy­mas izdenimpazdyǵy men shyǵar­ma­shylyq jemisimen kelmek. Sondyqtan da árbir oqý­shynyń qabiletine qaraı bilim berýdi, ony derbestikke, shyǵar­mashylyqqa tárbıeleýdi júzege asyratyn jańartylǵan pedagogıkalyq teh­nologııany meńgerýge úlken betburys jasalýda. Kolledjimizde ádistemelik qyzmettiń josparyna sáıkes jańa tehnologııalyq ınnovasııalyq ádis-tásilderdi, oqytý tehnolo­gııalaryn tıimdi paıdalanyp bola­shaq mamandardy jan-jaqty qalyp­tastyrý maqsatynda eksperıment túrin­de kembrıdjdik oqytý teh­nolo­gııasyn jáne baǵalaý­dyń kredıt­tik tehnologııa­syn engizip oqýshy­nyń boıynda izdenim­pazdyq­ty, shyǵarmashylyq oılaýdy, basta­mashyldyqty damytýǵa múmkindik jasalýda, – deıdi kolledj dırektory Muhanmedı Nasýhaev. Qaı mekeme-uıymda bolmasyn, ilgerileýshilik pen nátıje tizgindi ustaǵan basshynyń qabiletine qatysty bolady. Kolledj jumy­synyń tııanaqtylyqpen uıym­dastyrylýynda M.Nasýhaev bastaǵan kolledj ustazdarynyń tabandy eńbegi tur. Kolledj oqytýshylary stýdentterge tájirıbelik orta qalyp­tastyrý úshin shyǵarmashylyq top quryp, qajetti ártúrli maket, trenajerler daıyndaýdy qolǵa alǵan. Jas muǵalimderden qurylǵan «BEYNEU Software» shyǵarmashylyq toby «Tep­lovoz mashınısi» men «Teplovoz mashınısi kómekshisi» maman­dy­ǵyna arnalǵan teplovozdy basqarýdyń vırtýaldy sımý­lıator-trenajerlerin, «Temirjol kóliginde avtomatıka, telemehanıka jáne qozǵalysty basqarý, temirjol kóligimen tasymaldaýdy uıymdastyrý jáne bas­qarý» mamandyǵyna arnalǵan «Avtomattandyrylǵan belgi berý, ortalyqtandyrý jáne buǵattaý qurylǵylaryn basqarý» sımýlıator-trenajeryn, «Munaı men gazdy qaıta óńdeý tehnologııasy» jáne «Munaı men gaz ken oryndaryn paıdalaný» mamandyqtaryn oqytýǵa arnalǵan «Munaı men gazdy kásipshilikte jınaý jáne daıyndaý prosesterin oqytatyn ımıtator-maket», «Munaı jáne gaz ken oryndaryn synamaly paıdalaný prosesterin oqytatyn ınteraktıvti maket», «Munaı men gaz ken oryndaryn ıgerý kezeńinde skvajınalardy synaqtan ótkizýge arnalǵan tehnologııalyq keshen stendini» qoldan jasap, dýaldyq oqytý tehnologııasynyń talap­taryna sáıkes teorııalyq bilimdi prak­tıkaǵa ushtastyryp oqý orny­nyń bazasynda tıimdi qoldanýda. – Bıyl táýelsizdiktiń 25 jyl­daǵy, sondaı-aq, tehnıkalyq jáne kásiptik bilim berýdiń 75 jyldyǵy qarsańynda Beıneý polıtehnıkalyq kolledji ujymy jastardy damyta otyryp, ınno­va­sııalyq oqý baǵdar­lama­sy­na sáıkes el ekonomı­kasy­nyń da­­mýyna adamı kapıtalmen, ıaǵnı bilikti jumysshy maman­dar­men to­lyqtyrý arqyly óz úlesin qosatyn bolady, – deıdi dırek­tor­­dyń ǵylymı-ádistemelik jumys­­tar jónindegi orynbasary, joǵary sanatty matematıka páni­niń muǵalimi Múgúlsim Baljigitova. Alys aýdanda aýqymdy jumys júrgizip otyrǵan kolledjdiń tú­lekteri túrli mekemelerde, ásirese jańadan salynǵan Beıneý-Shalqar temirjoly beketterinde jumysqa kirisip te ketti. Táýelsizdik alǵan soń ómirge kelgen qylshyldaǵan jastar belin býyp, bilekti sybanyp en dalada eńbek etip júr. Mańǵystaý oblysy.