«Salang» dámhanasy

Batys Qazaqstan oblysy Aqjaıyq aýdany Oral-Atyraý tasjolynyń boıynda Aqsýat aýylynyń tusynda ornalasqan osy kafeniń ashylǵanyna on bes jyldaı ýaqyt boldy. Basynda júrginshiler úshin shaǵyn shaıhana bolǵan osy tamaqtaný orny keıin óziniń jaılylyǵyn keńeıtip, kelýshilerge jan-jaqty qyzmet kórsetýimen aınalaǵa aty tanyla bastady. Munda ulttyq taǵamdar daıarlanady. Ár kez baýyrsaq, qaımaq, kúreń shaıy­men qosa dámdi qýyrdaǵy qyzyqtyrmaı qoımaıdy. Sóıtip, qalaǵanyńdy alyp, shólińizdi basa alasyz. – Marqum, joldasym Teńelbaı Dúıseǵalıev Aýǵan soǵysynyń ar­dageri edi. Sol eldegi Salang taý shat­­qalynda talaı Keńes jaýyn­gerleri erlikpen shaıqasty, qaza tapty. Sondaǵy dostaryn ár kez esine alyp júretin. Keıin osy ta­maq­taný ornyn jańǵyrtyp, qaı­ta ashqanda sózge kelmesten atyn «Salang» qoıdy. Árli-berli júr­gen sol soǵys ardagerleri jıi so­ǵyp turatyn. Osynda áńgime-dú­ken quratyn. Taǵdyrdyń qatal­dy­­ǵyn qara! О́zi 2008 jyly jol apa­tynan oqysta qaıtys bol­dy, – deı­di dámhananyń meń­gerý­shi­­si, Teńelbaıdyń jary Lázzat Seıtkereeva. Úsh balamen qalǵan Lázzat taǵ­dyr­­dyń salǵanyna kónse de bas­ta­ǵan isterin aıaqsyz qaldyrýǵa bir jaǵy­nan namystansa, ekinshiden, «áıel­diń qolynan ne keler deı­siń» degen músirkeýshilikti mo­ıyn­­daǵysy kelmedi. Sóıtip, belin be­kem býyp, jolaýshylarǵa úlgili qyz­met kórsetýdi odan ári jal­ǵas­­tyr­dy. Tıynǵa tıyn qos­ty. Dám­­ha­naǵa kúrdeli jóndeý júr­giz­di. Keńitti. Qabyrǵalaryn tal­ǵam­­ǵa saı árledi. Jańa jab­dyq­tar al­dy. Ydys-aıaqtyń ádemi­sin de osy­n­nan tabasyz. Ár ból­me­niń tó­besine shashyraı ja­ryq be­re­­­tin shamdar ildi. Oıý-ór­nek­ti tó­­­seni­shter kózge kórik ber­di. Bul sharýa­da ini-kelinderi Aza­mat, Alma­gúl, kúıeýbalasy men si­ńi­l­­isi Janbolat, Janardyń qolǵabystary mol edi. 2013 jyly shaǵyn jáne or­ta bıznesti odan ári nyǵaıtý úshin «Jumyspen qamtýdyń jol kartasy-2020»  baǵdar­lamasyna súıenip 3 mln. teńge nesıege ıe boldy. Sándi etip dámhanaǵa jalǵastyryp, naý­baı­hana saldy. Barlyq qural-jab­dyqtaryn satyp aldy. Buryn nandy Oral qalasynan tasıtyn. Munyń ózi kóńildegideı bolmaıtyn. Osy jaısyzdyqtan qutyldy. Qashan­da tap-taza, ystyq nan ázir turatyn. Jaz kezindegi naýqandy jumys­tarda júretin tóńirektegi sharýa qojalyqtarynyń azamat­tary men júrginshiler, sondaı-aq, toı ótkizetin shańyraqtar nanǵa tapsyrys bere bastady. Demek, sharýanyń yńǵaıy kelip, ıini oryn tebedi. Ystyq tamaqqa soıys maldardy da «alystan arbalamaı, jaqynnan dorbalap» júrgen jaıy bar. Iаǵnı, kórshiles maldy aýyldardan, sharýa qojalyq­tarynan tańdap satyp alady. Bul eki jaqqa da tıimdi edi. Lázzat Muratqyzy qazir aýyl­dyń on eki jasyn jumyspen qam­typ otyr. Olar eki aýysymda jumys isteıdi. Sebebi, elimizdiń ba­ty­syndaǵy mańyzdy kúre jolda kórshiles elder túgili, alys shetelderdiń avtomashınalary  da aǵylýda. Olarǵa qaı ýaqytta bolmasyn tamaq keregi anyq. Sóıtip, ýaqytpen sanasý joq. Jyl­­dyń qaı mezgilinde de óz is­t­erine jaýapty qaraıtyn dám­hana qyzmetkerleri Anargúl Shonaeva, Danıl О́tegenov, Aman­­ǵalı Qy­dyr­alıev sııaqty jandar­dy Lázzat oryndy maqtan etedi. – Lázzat Muratqyzy – Aqsýat aýyl­dyq okrýginiń belsendi kásip­keri. Kópshilik sharalar men túrli aksııalarǵa qoldaý kórsetýden jalyqqan emes. Jaqynda Táýel­sizdiktiń 25 jyldyǵyna oraı S.Oshanov atyndaǵy orta mektepte ótken «Jyrlaımyn Qazaqstandy» atty jyr keshiniń júldegerlerin marapattaýǵa atsalysty. Sondaı-aq, aýdan ortalyǵynda salynyp jatqan jańa meshit úıiniń qurylysyna qomaqty úles qosty, – deıdi atalǵan aýyldyq okrýgtiń ákimi Dámeli Beken. Onyń bıznestiń áleýmettik jaýapkershiligi jónindegi res­pý­b­lıkalyq «Paryz-2014» baı­qaýynyń dıplomanty atanýy da, oblys, aýdan ákiminiń alǵys hattaryna ıe bolýy da osyndaı el tanyǵan eńbeginiń arqasy. Tiles JAZYQBAI, Qazaqstan Jýrnalıster odaǵynyń múshesi Batys Qazaqstan oblysy, Aqjaıyq aýdany