Úrjar ındýstrııasy

Jaqynda oblys ortalyǵynda Úrjar aýdanynyń ákimi Serik Zaınýldın aqparat quraldary ókilderimen kezdesip, atqarylyp jatqan isterinen habardar etti. Bizdi qyzyqtyrǵan ındýstrııalyq-ınnovasııalyq týrızmdi damytýdyń jaıy boldy. Aýdan ákimi Serik Zınabekuly­nyń aıtýynsha, ústimizdegi jyldyń bes aıynda aýyl sharýashylyǵynda 6 mıllıard 346 mıllıon 700 myń teńgeniń ónimderi shyǵarylǵan. Al jyl basynan beri ónerkásipte 966 mıllıon 900 myń teńgeniń ónimi shyǵarylyp, ótken jyl­dyń osy merzimimen salystyrǵanda alǵa jyljý baıqalǵan. Eseptik kezeńde negizgi kapıtalǵa jumsalǵan ınves­tısııa kólemi 1536,7 mıllıon teńgeni quraǵan. Aýdan­da «In­­­dýs­trııalyq-ınnovasııalyq damý» baǵdarlamasy aıasynda ın­­­­dýs­trııalandyrý kartasyna «Bát­ýa» jaýapkershiligi shekteýli serik­testigine qarasty plastıkalyq qu­byr zaýyty engizilip, ol óz ónim­derin shyǵaryp jatyr. Shetel ınvestısııasyn tartý maqsatynda ótken jyldyń sońynda kórshi Qy­taı eliniń jáne bizdiń bastamamyzben quny 2,7 mıllıon AQSh dollary bolatyn Úrjardaǵy temir-beton buıymdaryn shyǵaratyn ınvestısııalyq jobaǵa qol qoı­dyq. Zaýyt qurylysyna 7 gektar jer berilip, qazir onda jab­dyq­tardy ornatý júrgizilýde. Asyl tu­qymdy mal sharýashylyǵyn qol­daý baǵdarlamasy boıynsha jyl basynan aýdannyń 110 sharýa qojalyqtaryna asyl tuqymdy mal sharýashylyǵyn damytý úshin 57009,0 myń teńge kóleminde sýbsıdııa tólendi. «Alǵabas» sharýa qo­jalyǵynyń tóraǵasy Máýletbek Qalıev budan birneshe jyl buryn aıshylyq alystaǵy Avstralııadan «Angýs» asyl tuqymdy iri qarasyn ákelip, ósirip jatyr. Ol jersindi, qazir sharýa qojalyǵy 1800 bas maldy bordaqylaýda. – Oblys ákimi D.Ahmetovtiń tap­syrmasyna sáıkes tereń óńdeý­men aınalysatyn jylyna 30 myń tonna qus etin óndiretin fabrıka qurylysyn salý oıda bar,– deıdi aýdan ákimi Serik Zaınýldın. – Atalǵan jobanyń jobalyq-smetalyq qujattary, tehnıkalyq-ekonomıkalyq saraptamasy jáne bıznes jospary daıyn. Jalpy quny 45 mıllıard 22 mıllıon teńge bolatyn alyp qurylys iske qosylǵan soń 817 adam jumyspen qamtamasyz etilmek. Sonymen qa­tar, aýdan kásipkerleri omarta sharýashylyǵyn myqtap qolǵa alǵan, ótken jyly joǵary sapaly 50 tonna bal arnaıy qoraptarǵa salynyp, Qytaıǵa jóneltilgen. Qazir úrjarlyqtar 200 tonnaǵa deıin bal óndirip jatyr. Aýdanda almanyń jańa sortyn óndirý qolǵa alynǵan, soıa daqylyn ósirý damyp keledi. Aýdannyń ataq-dańqyn shyǵa­ryp turǵan sýy shıpaly, adam aǵzasyna asa paıdaly Alakólde ótken jyly 109 myń adam dem alǵan eken. Qazirgi tańda Alakól jaǵalaýynda 120 týrızm nysandary jumys istep tur. 88 demalys úıi, 18 ashana, bir dárihana, 13 saýda dúkenderi jazǵy maýsymda demalýshylarǵa qyzmet kórsetýde. Týrızmdi damytý jobasy boıynsha eki iri joba júzege aspaq. Alakól jaǵalaýynda «Dega» seriktestigi jalpy quny 250 mıl­lıon teńge bolatyn «Arasan-Alakól» demalys úıin paıdalanýǵa bermek. Onda 15 adam jumyspen qamtamasyz etilmek. Bıyl taǵy bir aýdannyń kásipkeri A.Sýyqbaev quny 200 mıllıon teńge bolatyn demalys úıin salýdy qolǵa almaq. Alakól ja­ǵalaýyndaǵy «Úrjaraıym» bala­lardyń demalys lagerinde jyl saıyn júzdegen oqýshylar demalady, densaýlyqtaryn tú­zep, sportpen shuǵyldanady. Ke­ler jyly – ataqty ánshi Áset Naımanbaevtyń 150 jyl­dyǵy. Oǵan ázirlik jumystary júrgizilýde. Taıaýda murajaıda má­­­­denı shara ótti, endi eskertkish ornatylmaq. Alaıda, aýdan ákimin alań­datatyn jaılar da joq emes. Ala­­­­kól arnasynan asyp, qatty tolqyndar týǵan kezde jaǵany sha­ıyp, kóldiń arnasy keńip, aýylǵa qaraı jaqyndap keledi. Tipti, kól demalys úılerine qaraı 15 metrge deıin jaqyndaǵan. «Bir kezderi kóldiń jaǵalaýyn bekitý máselesi kóterilip, qarjy bólingen edi,– deıdi aýdan basshysy. Bıýdjetten 3 mıllıard 840 myń teńge bólinse de, ol qarjy jetken joq. Jaǵalaýdy metall qursaýmen shegendeý isi alǵa basar emes». Budan keıin aýdan basshysy sport jaıly aıta ketti. Bul kúnderi aýdanda júzdegen sport modýlderi men sport alańdary jumys istep tur. О́tken jyly Mamyrbek Qara­shev degen kásipker Kóldeneń aýylynda quny 90 mıllıon bolatyn sport keshenin salyp, jerlesterine tartý etti. Shańǵyshy Oksana Iаskaıa, balýandar Almat Kebisbaev, Áset Mám­betov aýdannyń maqtanyshtary. Jyl saıyn ótetin oblystyq halyq oıyndarynda aýdan sańlaqtary tabysqa jetip júr. Ońdasyn ElýBAI, jýrnalıst Shyǵys Qazaqstan oblysy, Úrjar aýdany