A.Baıtursynov atyndaǵy Qostanaı memlekettik ýnıversıtetindegi arheologııalyq zerthana qyzmetkerleri men tarıh fakýltetiniń stýdentteri sońǵy jyldary Áıet ózeni jaǵasynan tabylǵan Halvaı ejelgi qorymyn qazý jumystarymen aınalysyp júr. Arheologtar munda bizdiń zamanymyzdan eki myń jyl burynǵy ejelgi adamdar qonysy bolǵan dep biledi. Eń qyzyǵy, qostanaılyq arheologtar munda ejelgi metallýrgter turǵan dep otyr. Sońǵy jyldary qazba jumystarynda Qostanaı memlekettik ýnıversıtetiniń arheologııalyq ekspedısııasy ejelgi qonystardan metall qorytqannan keıin qalatyn qoj, peshtiń tastaryn, oshaq-orlardy tapqan.
– Osyndaı oljalarymyzǵa qarap, biz Qostanaı óńirinde ejelgi metallýrgter metall qorytqan degen qorytyndyǵa keldik. Bizdiń bul pikirimizben kembrıdjdik áriptesterimiz de kelisip otyr. Biz tabylǵan qojyr úlgileriniń hımııalyq quramyn anyqtaý úshin olardy Anglııa ǵalymdaryna jiberetin bolamyz. Anglııalyq ǵalymdardy bizdiń jerden tabylǵan qojyrdyń hımııalyq quramy qyzyqtyrady. Olar qola alý úshin mysqa kúshála, qalaıy, kremnıı qosqan. «Olardy qaıdan alǵan, qansha qosqan?» degen saýaldardyń barlyǵy da tereń taldaýdy qajet etedi, – deıdi A.Baıtursynov atyndaǵy Qostanaı memlekettik ýnıversıteti arheologııalyq zerthanasynyń aǵa ǵylymı qyzmetkeri Irına Shevnına.
Ýnıversıtettiń arheologııalyq ekspedısııasy bıyl maýsym aıynan beri Rýdnyı qalasyna jaqyn jerdegi Halvaı qorymdaryna kiretin oryndardy qazdy. Arheologtar odan negizinen keramıkalyq qaldyqtar tapty.
– Munyń syrtynda taǵy bir kúl toltyrylǵan or-shuńqyr taptyq. Bul da ótken jyldarǵy qazbalar negizinde aıtylǵan pikirimizdi naqtylaı túsedi dep oılaımyn, – dedi arheolog Irına Shevnına bizben habarlasqanda. Ataqty Arhaım tarıhı-arheologııalyq qoryǵy Qostanaı oblysynan alys emes, ońtústik Oralda, ıaǵnı Jitiqara aýdanymen shektesetin Chelıabi oblysynyń Bredy aýdanynda jatyr. Reseılik ǵalymdar sol jerde qola dáýirine jatatyn ejelgi metall qorytý isi bastalǵan dep sanaıdy.
Irına Shevnınanyń aıtýynsha, arheologtar Halvaıdan keıin taǵy da qorymdardy izdestirý jumysyna kirisedi.
Názıra JÁRIMBETOVA,
«Egemen Qazaqstan»
QOSTANAI