Semınarda áıelder máselesi qozǵaldy

Jaqynda Semeıde «Saıasattaǵy jáne jergilikti ózin ózi basqarý máselelerindegi keshendi genderlik tásildiń qaǵıdalary» atty semınar-trenıng ótip, onda Elbasynyń tapsyrmasyna oraı Qazaqstanda júrgizilip otyrǵan genderlik saıasatty nyǵaıtý tetikteri men otbasy áleýetin arttyrý máseleleri keńinen talqylandy. Semınardy Qazaqstan Respýblıkasy Prezıdentiniń janyndaǵy Áıelder isteri jáne otbasylyq-demografııalyq saıasat jónindegi ulttyq komıssııa Eýropadaǵy qaýipsizdik jáne yntymaqtastyq uıymynyń Astana qalasyndaǵy ortalyǵymen birlesip uıymdastyrdy. – Maqsatymyz – jergilikti ózin ózi basqarý organdarynyń jumystaryn jáne áleýmettik saıa­satty jetildirýdegi genderlik aspektilerdi qoldaný keshenin oqytý, – deıdi Ulttyq komıssııa tóraıymynyń orynbasary Elena Tarasenko. – Táýelsizdik jyldarynda demokratııalyq qoǵam qurýda genderlik teńdikke kóńil bólindi. Bul turǵyda Qazaqstan aıtarlyqtaı nátıjelerge qol jetkizdi. Elbasynyń tapsyr­ma­sy­na oraı aldaǵy ýaqytta el­diń qoǵamdyq-saıası jáne eko­nomıkalyq salalaryna áıelderdi áli de tartý qajet. Endi Ulttyq ko­mıssııanyń basshylary oblys ákimi janyndaǵy áıelder isteri jáne otbasylyq-demografııalyq saıasat jónindegi oblystyq komıssııanyń kóshpeli otyrysyna qatysatyn bolady. – Elbasymyz Nursultan Nazarbaevtyń ishki saıasatymyzǵa qosyp otyrǵan úlesi zor, – dedi Semeı qalasy ákiminiń orynbasary Nadejda Sharova. – Memlekettiń táýelsizdigin nyǵaıtyp, alǵa qaraı damý úshin qajetti tetikterdiń biri – genderlik saıasat máselesi. 2000 jylǵy qyrkúıekte ótken Myńjyldyq sammıtte álemniń kóptegen elderiniń lıderlepi BUU Myńjyldyq deklarasııasyn qabyldady, onyń segiz maqsatynyń biri genderlik teńdikti qoldaý bolyp aıqyndalǵan. Bul máselege BUU Bas Assambleıasynyń «Áıel­der 2000 jyly: áıelder men er­ler arasyndaǵy teńdik, XXI ǵa­syrdaǵy damý jáne álem» atty 23-shi arnaıy sessııasy arnaldy. Osy sessııaǵa qatysýshy úkimet­terge áıelderdiń ómirdiń barlyq salalary men barlyq deń­geı­lerine teń qol jetkizýin jáne tolyq aýqymda qatysýyn qamta­masyz etý jóninde sharalar qabyldaýdy usyndy. – Prezıdentimizdiń bastamasymen qolǵa alynyp otyrǵan gen­derlik saıasat qoǵamdyq ómir­diń barlyq salalarynda erler men áıelderdiń teńdigine qol jetkizýge baǵyttalǵan, – dedi jıynǵa qatysýshy Aıgúl Nur­ta­sova. – Elimiz táýelsizdik jyldary genderlik saıasatty damytýda úlken jumystar atqardy. 1998 jyly Qazaqstan Respýblıkasynyń Prezıdenti janynan Otbasy jáne áıelder isteri jónindegi ulttyq komıssııa quryldy. Osy komıssııanyń uıytqy bolýymen Qazaqstan áıelderiniń tuńǵysh sezinde sóz sóılegen Memleket basshysy elge qıyn bolǵan kezeńde áıel-analar otbasy men qoǵam júgin qaıyspaı, erlermen qatar kótere bilgendigin atap ótkeni esimizde. Sondaı-aq, Elbasy áıelderdiń ómirlik mańyzdy salalarda jumys isteıtindikterine nazar aýdardy ári analardy ardaqtaýdy tapsyrdy. Qoǵamda áıel adamdardyń atqaratyn róli zor. Búginde barlyq pedagogtardyń 73 paıyzy, dárigerler men medısına qyzmetkerleriniń 87 pa­ıyzy, barlyq bıýdjettik sala qyzmetkerleriniń 60 paıyzy – áıelder. Táýelsizdik alǵan 25 jyl ishinde ondaǵan áıel mınıstr jáne memlekettik organdardyń basshylary bolyp taǵaıyndaldy. Kóptegen hanymdar Parlament pen máslıhattar depýtattary bolyp saılandy. Memleketimizdiń 2006-2016 jyldarǵa arnalǵan genderlik teńdik strategııasynda memlekettik basqarý organdary arasyndaǵy áıelder sanyn 30 paıyzǵa arttyrý maqsaty qoıylǵan. Sonymen qatar, Elbasymyz áıelderdiń memlekettik basqarýdyń sheshim qabyldaý deńgeıindegi úlesiniń óte az ekendigin eskertken edi. Búginde Úkimet quramynda birneshe mınıstr áıel bolsa, ókinishke qaraı, hanymdardan shyqqan birde-bir oblys ákimi joq. Oblys ákimderiniń orynbasarlary men keıbir aýdan ákimderi ǵana áıelder. Osy máselelerdi sheshýge Prezıdent Úkimetke Prezıdent Ákimshiligimen, Ulttyq komıssııa­men jáne «Nur Otan» partııasymen birlese otyryp, áıelderdi joǵary deńgeıde sheshimder qabyldaý dárejesine deıin jyljytý boıynsha 2016 jylǵa deıingi kezeńge arnalǵan naqty josparlar jasaýdy tapsyrǵan bolatyn. Semeıde ótken shara tutasymen osy máselege arnaldy. Raýshan NUǴMANBEKOVA SEMEI