Aqtóbe aımaǵynda kásipkerlikti damytýǵa baǵyttalǵan memlekettik baǵdarlamalardyń iske asý kórsetkishi boıynsha Mártók aýdany kósh bastap keledi. Osy oraıda eń aldymen munda jeke kásip ıeleriniń kóbeıýine qolaıly jaǵdaı týǵyzǵan faktorlardyń da jetkilikti ekenin aıtqan jón. Bul baǵytta «Batys Eýropa – Batys Qytaı» halyqaralyq kólik dáliziniń boıynda boı kóterip jatqan ártúrli qyzmet kórsetý nysandary aýyzǵa birinshi oralady. Ásirese, búgingi kúni jergilikti kásipkerler halyqaralyq deńgeı men normatıvterge sáıkes keletin kempıngter turǵyzý isin bes saýsaǵyndaı meńgere bilgenderi tańǵaldyrmaı qoımaıdy.
Sonyń biri Táńirbergen aýyldyq okrýgi aýmaǵyndaǵy «Kerýen saraı» kempıngi deýge bolady. Atalǵan kásipkerlik nysan joǵaryda atalǵan «Batys Eýropa – Batys Qytaı» halyqaralyq kólik dáliziniń 44-shaqyrymynda ornalasqan. Aýmaǵy 800 sharshy metrdi alyp jatqan qyzmet kórsetý orny ótken jyly paıdalanýǵa berilgen. Munda 180 oryndyq qoǵamdyq tamaqtandyrý jáne eki adamdyq nómirlerden turatyn qonaqúı keshenderi ornalasqan. Buǵan qosa monsha, kir jýý kombınaty sekildi qosalqy nysandar iske qosylǵan. Menshik ıeleri kelesi kezekte kempıng aýmaǵynda sport alańdaryn ashyp, bul mańaıdy abattandyrý men kógaldandyrý máselelerin oılastyryp otyr eken.
Osy oraıda «Kerýen saraı» sekildi kempıngter 10-nan asatynyn aıtýymyz kerek. Buǵan qosa bıylǵy jyly taǵy da 3 kempıng paıdalanýǵa berilmek. Al biz jýrnalıstik issaparmen aýdanǵa jolymyz túsken kúni «Azııa» atty ınfraqurylymdyq nysannyń ashylý rásimi ótkizildi. Aldaǵy jyly aýdanda irge kóteretin qyzmet kórsetý nysandary birneshe ese ósedi dep kútilýde. Bul úshin halyqaralyq kólik dálizi boıynan 83 jer telimi bólingen. Osy rette «Biz el aýmaǵyndaǵy «Batys Eýropa – Batys Qytaı» halyqaralyq kólik dálizi qurylysyn aıaqtaý arqyly birtutas ınfraqurylymdyq júıeniń qalyptasýyn qamtamasyz ete alamyz» degen Memleket basshysy Nursultan Nazarbaevtyń sózi oıǵa orala beredi. Shyn máninde dál solaı bolyp otyrǵanyna Aqtóbe oblysy aýmaǵynda ashylǵan kásipkerlik baǵyttaǵy nysandar men ınfraqurylymdyq júıeler kýá.
Mártóktegi kásipkerlik nysandar qatarynyń ekinshi bir legin aýyl sharýashylyǵy bıznesine qatysty qurylymdar quraıdy. Munyń ishinde «Aıs» JShS taýarly sút fermasynyń orny erekshe ekeni kámil. Onyń 110 bas analyq iri qara malǵa arnalǵan qos kesheni bar. Munda ár kún saıyn 20 tonna sút óńdelip saýda oryndaryna jiberiledi. Sharýashylyq ózderin jemshóppen jáne ózge de qajetti mal azyǵy túrlerimen tolyqtaı qamtamasyz etip otyr. Munyń basty kózi sýdan shóbi jáne júgeri ósiriletin alqaptar bolyp tabylady.
Búgingi kúni respýblıkamyzdyń barlyq óńirleri men aýyl-aýdandaryna tán kóńilsiz kórinistiń biri mal terileriniń paıdaǵa asyrylmaı, óńdelmeı aıaqasty bolyp jatqany desek shyndyqtan aýytqymaımyz. «Aıta aıta Altaıdy, Jamal apaı qartaıdy» degendeı, bul ózi qaıta qaıta aıtylyp ábden jaýyr bolǵan másele ekenine de eshkim talas týǵyza almaıdy. Alaıda budan eshqandaı nátıje shyqpaı kelgenimen de eriksiz kelisýge týra keledi. Aıtaıyn degenimiz, osy olqylyqtyń ornyn Mártók aýdanyndaǵy «Optıma-Kapıtal» JShS toltyrypty.
Osy jekemenshik kásiporynnyń basy-qasynda júrgender iri-qara malynyń terilerin bastapqy óńdeýden ótkizetin irgeli óndiristiń qurylýyna bastamashy bola bilipti. Bul quptaýǵa da, qoldaýǵa da ábden laıyqty qadam dep bilemiz. Jalpy aýmaǵy 924 sharshy metrdi quraıtyn óndiris orny jeke kásipkerlik qarajaty esebinen salynǵan. Mundaı árqaısynyń sıymdylyǵy 6 tonna bolatyn úsh dińgek pen úsh dildek ornatylǵan.
Osy sıpattaǵy óńdeý ónerkásibi birinshi kezekte veterınarlyq normatıvter men talaptardy qatań saqtaýdy qajet etetini belgili. Osy oraıda kompanııa jetekshileri aýa tazartatyn qondyrǵylardy ornatýǵa basa kóńil bólgeni de jaǵymdy jaıt. Bıyl «Keń dala» baǵdarlamasy boıynsha qomaqty nesıege qol jetkizgen «Optıma-kapıtal» JShS-niń iri qara malynyń terisin óńdeýdi qolǵa alǵan jetekshi mamandary aldaǵy jyly óz isteriniń aýqymyn odan ári ósirýdi uıǵarǵan. Olar tek bıylǵy jyldyń ózinde 100 tonnaǵa jýyq shıkizat óńdep, onyń belgili bir bóligin ózara kelisimge sáıkes Túrkııaǵa jiberipti.
Temir QUSAIYN, «Egemen Qazaqstan»
Aqtóbe oblysy, Mártók aýdany